Το πορτοκαλί φανάρι είναι από εκείνα τα σημεία στον δρόμο που δημιουργούν σχεδόν καθημερινά αμφιβολία στους οδηγούς. Να σταματήσω ή να περάσω; Προλαβαίνω ή ρισκάρω πρόστιμο; Παρότι πολλοί το αντιμετωπίζουν ως μια «ενδιάμεση κατάσταση χωρίς ξεκάθαρους κανόνες», ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δίνει συγκεκριμένες απαντήσεις.

Το σταθερό κίτρινο φως δεν είναι προαιρετική προειδοποίηση. Είναι σαφής ένδειξη ότι η κυκλοφορία πρόκειται να διακοπεί και ότι ο οδηγός οφείλει να προετοιμαστεί για στάση. Σύμφωνα με το άρθρο 9, η βασική υποχρέωση είναι η ακινητοποίηση πριν τη γραμμή διακοπής ή, αν αυτή δεν υπάρχει, σε σημείο όπου ο σηματοδότης είναι καθαρά ορατός.

Με απλά λόγια, ο κανόνας είναι ένας: σταματάς, εφόσον αυτό μπορεί να γίνει με ασφάλεια. Αν όμως το όχημα βρίσκεται τόσο κοντά ώστε ένα απότομο φρενάρισμα να δημιουργήσει κίνδυνο, τότε επιτρέπεται η συνέχιση της πορείας. Αυτή είναι η βασική εξαίρεση που συχνά κρίνει και τις πραγματικές συνθήκες στον δρόμο.

Διαφορετική αντιμετώπιση υπάρχει όταν το πορτοκαλί φως αναβοσβήνει. Εκεί δεν μιλάμε για άμεση αλλαγή σηματοδότη, αλλά για προειδοποιητική λειτουργία, συνήθως σε σημεία με μειωμένη κυκλοφορία ή εκτός λειτουργίας φανάρια. Σε αυτή την περίπτωση, ο οδηγός κινείται με μειωμένη ταχύτητα και αυξημένη προσοχή, δίνοντας προτεραιότητα σε πεζούς και οχήματα.

Το κρίσιμο σημείο αφορά τις κυρώσεις. Η παραβίαση του πορτοκαλί σηματοδότη δεν αντιμετωπίζεται με την ίδια αυστηρότητα όπως το κόκκινο, αλλά παραμένει παράβαση. Εντάσσεται στην κατηγορία Ε1-Α και επιφέρει πρόστιμο 30 ευρώ, χωρίς αφαίρεση άδειας οδήγησης.

Η διαφορά με το κόκκινο φως είναι σημαντική. Εκεί οι ποινές ξεκινούν από 700 ευρώ και συνοδεύονται από αφαίρεση διπλώματος, με αυστηρότερες συνέπειες σε περίπτωση υποτροπής.

Στην πράξη, το πορτοκαλί φανάρι λειτουργεί ως σημείο κρίσης: δεν είναι ούτε “πάω” ούτε “σταματάω χωρίς σκέψη”. Είναι μια απόφαση δευτερολέπτων που ο νέος ΚΟΚ επιχειρεί να ξεκαθαρίσει, βάζοντας όρια αλλά και περιθώριο ασφαλούς κρίσης για τον οδηγό.

Και αυτό είναι τελικά το ζητούμενο. Όχι η τιμωρία, αλλά η πρόληψη σε μια από τις πιο συχνές και παρεξηγημένες στιγμές της οδήγησης.