Μια πρόσφατη διεθνής μελέτη προσπάθησε να απαντήσει σε ένα ερώτημα που πάντα προκαλεί συζητήσεις: ποιες χώρες μπορούν να θεωρηθούν οι πιο «έξυπνες» στον κόσμο; Για να φτάσει σε συμπεράσματα, η έρευνα δεν περιορίστηκε σε έναν μόνο δείκτη, αλλά συνδύασε δεδομένα όπως οι υποψηφιότητες για βραβεία Νόμπελ, ο μέσος δείκτης νοημοσύνης (IQ) και το μορφωτικό επίπεδο του πληθυσμού, δηλαδή τα ποσοστά πτυχιούχων και κατόχων μεταπτυχιακών τίτλων.

Παρότι τα εκπαιδευτικά συστήματα και η πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα, τα αποτελέσματα ανέδειξαν έναν ξεκάθαρο πρωταγωνιστή. Η Ελβετία βρέθηκε στην κορυφή της κατάταξης, συγκεντρώνοντας συνολική βαθμολογία 92,02 στα 100. Η χώρα ξεχωρίζει τόσο για τον αριθμό των υποψηφιοτήτων για Νόμπελ – πάνω από 1.000 – όσο και για τον μέσο όρο IQ, που αγγίζει το 99,24. Παράλληλα, σχεδόν 4 στους 10 ενήλικες διαθέτουν πανεπιστημιακό πτυχίο, ενώ περίπου το 18% έχει ολοκληρώσει μεταπτυχιακές σπουδές, ποσοστά που δεν συναντώνται εύκολα αλλού.

Στη δεύτερη θέση συναντάμε το Ηνωμένο Βασίλειο, με συνολικό σκορ 89,4. Η Βρετανία καταγράφει υψηλό αριθμό υποψηφιοτήτων για Νόμπελ και διατηρεί ισχυρή παρουσία στην ανώτατη εκπαίδευση, καθώς σχεδόν το 40% των ενηλίκων είναι κάτοχοι πτυχίου. Ο μέσος δείκτης νοημοσύνης κινείται επίσης σε υψηλά επίπεδα, κοντά στο 99.

Την πρώτη τριάδα συμπληρώνουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, με βαθμολογία 89,18. Οι ΗΠΑ ξεχωρίζουν κυρίως για τον τεράστιο αριθμό υποψηφιοτήτων για Νόμπελ – τον μεγαλύτερο από κάθε άλλη χώρα που εξετάστηκε – αλλά και για το ισχυρό τους πανεπιστημιακό οικοσύστημα. Πάνω από το 38% των ενηλίκων διαθέτει πτυχίο, ενώ σχεδόν το 15% έχει μεταπτυχιακό τίτλο. Παρότι ο μέσος όρος IQ είναι χαμηλότερος σε σχέση με ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, η ακαδημαϊκή παραγωγή παραμένει εντυπωσιακή.

Ακολουθεί η Ολλανδία, η οποία καταλαμβάνει την τέταρτη θέση με σκορ 87,3 και έναν από τους υψηλότερους μέσους δείκτες IQ στην κατάταξη, ξεπερνώντας το 100. Την πέμπτη θέση παίρνει το Βέλγιο, με συνολική βαθμολογία 86,58 και σταθερά καλές επιδόσεις τόσο στην εκπαίδευση όσο και στο γνωστικό επίπεδο του πληθυσμού.

Γενικότερα, η Ευρώπη κυριαρχεί ξεκάθαρα στη δεκάδα των πιο «έξυπνων» χωρών, καθώς εννέα από τις δέκα προέρχονται από τη Γηραιά Ήπειρο. Στη λίστα περιλαμβάνονται επίσης η Σουηδία, η Γερμανία, η Πολωνία, η Δανία και η Φινλανδία. Η τελευταία, μάλιστα, εντυπωσίασε με τον υψηλότερο μέσο όρο IQ από όλες τις χώρες που εξετάστηκαν, φτάνοντας το 101,20. Η Πολωνία, από την άλλη, ξεχωρίζει για το μεγαλύτερο ποσοστό κατόχων μεταπτυχιακού τίτλου, που ξεπερνά το 22%.

Σύμφωνα με τον ιδρυτή του World of Card Games, Χόλγκερ Σίντμπαεκ, οι συγκεκριμένες κατατάξεις αποδεικνύουν ότι η «έξυπνη» κοινωνία δεν χτίζεται τυχαία. Όπως επισημαίνει, οι χώρες που διακρίνονται είναι εκείνες που επενδύουν συστηματικά και σε βάθος χρόνου στην εκπαίδευση και την έρευνα, δημιουργώντας πολίτες με υψηλές δεξιότητες. Η περίπτωση της Ελβετίας, ειδικά, δείχνει πως ακόμη και μια μικρή χώρα μπορεί να έχει τεράστιο διεθνή αντίκτυπο, όταν δίνει προτεραιότητα στην ποιότητα και όχι απλώς στο μέγεθος.