Ο διαστρικός κομήτης 3I/ATLAS – Μήνυμα από τα βάθη του γαλαξία ή… εξωγήινο σκάφος;

What's the story?

Ο μυστηριώδης 3I/ATLAS έχει γίνει ο νέος πρωταγωνιστής της διαστημικής επικαιρότητας. Πρόκειται για ένα ουράνιο σώμα που δεν ανήκει στο ηλιακό μας σύστημα, αλλά πέρασε μέσα του, κουβαλώντας ιστορία δισεκατομμυρίων ετών και μπόλικο… debate γύρω από τη φύση του.

Γιατί είναι τόσο σημαντικός;

Ο 3I/ATLAS είναι ο τρίτος γνωστός διαστρικός κομήτης που έχει εντοπιστεί ποτέ – δηλαδή, δεν σχηματίστηκε στο ηλιακό μας σύστημα αλλά έρχεται από αλλού στον γαλαξία. Ανακαλύφθηκε στις 1 Ιουλίου από το τηλεσκόπιο ATLAS στη Χιλή και θεωρείται αρχαιότερος από τον Ήλιο: περίπου 7 έως 7,5 δισεκατομμυρίων ετών, όταν το δικό μας σύστημα έχει «μόλις» 4,5.

Τι βρήκε το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb;

Οι επιστήμονες ανακάλυψαν πως ο κομήτης έχει αλλάξει εντελώς εξαιτίας της ακτινοβολίας που δέχτηκε στο ταξίδι του μέσα στο Διάστημα. Για δισεκατομμύρια χρόνια, ο 3I/ATLAS «χτυπιόταν» από κοσμικές ακτίνες, και αυτό δημιούργησε στην επιφάνειά του μια παχιά, σκληρή στρώση. Το αρχικό του υλικό έχει σχεδόν καταστραφεί και η επιφάνειά του είναι πλέον γεμάτη διοξείδιο του άνθρακα, επειδή η ακτινοβολία άλλαξε τη χημική σύνθεση των παγωμένων του στρωμάτων.Γιατί αυτό θεωρείται «αλλαγή παραδείγματος»;

Γιατί αυτό θεωρείται «αλλαγή παραδείγματος»;

Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι, μέχρι σήμερα, θεωρούσαμε τους διαστρικούς κομήτες ως παρθένα δείγματα από τα πρώτα στάδια του γαλαξία. Όμως ο 3I/ATLAS δείχνει ότι τέτοια σώματα είναι βαθιά μετασχηματισμένα από την ακτινοβολία — δηλαδή, κουβαλούν περισσότερο την ιστορία του Διαστήματος που ταξίδεψαν, παρά του συστήματος απ’ όπου προήλθαν.

Γιατί κάποιοι πιστεύουν ότι είναι… εξωγήινο σκάφος;

Ο γνωστός αστροφυσικός του Χάρβαρντ Άβι Λεμπ θεωρεί πως η συμπεριφορά του κομήτη δεν συμβαδίζει με τους φυσικούς νόμους. Ισχυρίζεται ότι η ουρά του στρέφεται προς τον Ήλιο, αντί να απομακρύνεται όπως στους κοινούς κομήτες. Ο Λεμπ έχει δηλώσει δημόσια – ακόμη και στο podcast του Τζο Ρόγκαν – ότι η NASA αποκρύπτει δεδομένα και πως ο 3I/ATLAS ίσως να είναι τεχνητό αντικείμενο. Η θεωρία του έχει πυροδοτήσει θύελλα αντιδράσεων και αναζωπύρωσε τις συνωμοσίες περί εξωγήινων.

Τι λένε οι υπόλοιποι επιστήμονες;

Η πλειονότητα των αστρονόμων συμφωνεί ότι πρόκειται απλώς για έναν πολύ παλιό και περίεργα επηρεασμένο κομήτη, χωρίς καμία ένδειξη εξωγήινης προέλευσης. Τα φαινόμενα που παρατηρούνται μπορούν να εξηγηθούν από τις ακραίες φυσικές συνθήκες του διαστρικού χώρου. Όπως δήλωσε ο Ρομέν Ματζιόλο από το Βελγικό Ινστιτούτο Διαστημικής Αερονομίας, «η διαδικασία είναι αργή αλλά αναπόφευκτη — σε βάθος δισεκατομμυρίων ετών, οι κοσμικές ακτίνες ξαναγράφουν τη σύσταση ενός αντικειμένου».

Τι σημαίνει αυτό για την κατανόηση του Διαστήματος;

Ο 3I/ATLAS λειτουργεί σαν χρονοκάψουλα. Η ανάλυσή του μας δείχνει πώς η ακτινοβολία διαμορφώνει την ύλη έξω από τη «φούσκα» προστασίας του Ήλιου — την ηλιόσφαιρα. Κάθε διαστρικό αντικείμενο που επισκέπτεται το ηλιακό μας σύστημα ίσως να κουβαλά το αποτύπωμα ολόκληρης της ιστορίας του γαλαξία.