E-Daily Τα Νέα της ημέρας και ότι σου κάνει κλικ!
LOL Feed OMG Feed Retro Feed A-List Feed LGBTQI+ Feed
E-Daily

Η (πολύ) παράξενη ιστορία της κέτσαπ

Δεν είναι αυτή που νομίζετε

Από το NEWSROOM Δημοσίευση 3/10/2024 | 00:43

Η (πολύ) παράξενη ιστορία της κέτσαπ
Photo by Nils B on Unsplash

Είναι ένα δυναμικό κόκκινο παρασκεύασμα. Ταυτόχρονα αλμυρό και γλυκό, με τη σωστή ποσότητα να προστίθεται δίπλα από τα αγαπημένα μας φαγητά.

Τα περισσότερα ψυγεία έχουν ένα μπουκάλι που χτυπάει με το κρότο της ανοιχτής πόρτας. Είναι ο ήρωας των αμερικανικών καρυκευμάτων: η κέτσαπ.

Στις ΗΠΑ, το 97% των νοικοκυριών αναφέρει ότι έχει ένα μπουκάλι στο τραπέζι. Πώς μια απλή σάλτσα έγινε τόσο αγαπητή στην Αμερική; Αποδεικνύεται ότι η προέλευση της κέτσαπ είναι κάθε άλλο παρά αμερικανική. Η κέτσαπ προέρχεται από την κινεζική λέξη Hokkien, kê-tsiap, το όνομα μιας σάλτσας που προέρχεται από ψάρια που έχουν υποστεί ζύμωση. Πιστεύεται ότι οι έμποροι έφεραν τη σάλτσα ψαριού από το Βιετνάμ στη νοτιοανατολική Κίνα.

Οι Βρετανοί πιθανότατα βρήκαν την κέτσαπ στη Νοτιοανατολική Ασία, επέστρεψαν στο σπίτι τους και προσπάθησαν να αναπαράγουν τη ζυμωμένη μαύρη σάλτσα. Αυτό πιθανότατα συνέβη στα τέλη του 17ου και στις αρχές του 18ου αιώνα, όπως αποδεικνύεται από μια συνταγή που δημοσιεύτηκε το 1732 για το «Ketchup in Paste», από τον Richard Bradley, που ανέφερε ως προέλευση το «Bencoulin στις Ανατολικές Ινδίες».

Αλλά αυτή σίγουρα δεν ήταν η κέτσαπ που ξέρουμε σήμερα. Οι περισσότερες βρετανικές συνταγές απαιτούσαν συστατικά όπως μανιτάρια, καρύδια, στρείδια ή αντζούγιες σε μια προσπάθεια να αναπαραχθούν οι αλμυρές γεύσεις που συναντήθηκαν για πρώτη φορά στην Ασία. Η κέτσαπ με μανιτάρια των Βρετανών τελικά που επικράτησε, ήταν ακόμη και το αγαπημένο έδεσμα της Jane Austen. Αυτά η πρώιμη κέτσαπ ήταν ως επί το πλείστον σκούρα και συχνά την πρόσθεταν σε σούπες, σάλτσες, κρέας και ψάρι. Σε αυτό το σημείο της ιστορίας της, η κέτσαπ δεν είχε ένα σημαντικό συστατικό.

Εκεί μπήκε η ντομάτα. Η πρώτη γνωστή δημοσιευμένη συνταγή κέτσαπ ντομάτας εμφανίστηκε το 1812, γραμμένη από τον επιστήμονα και κηπουρό, James Mease, ο οποίος αναφέρθηκε στις ντομάτες ως «μήλα αγάπης». Η συνταγή του περιείχε πελτέ ντομάτας, μπαχαρικά και κονιάκ, αλλά δεν είχε ξύδι και ζάχαρη.

Η επιτυχία της κέτσαπ οφειλόταν εν μέρει στο ότι μπορούσε να διατηρηθεί έως και έναν χρόνο. Ωστόσο, η διατήρηση των κέτσαπ ντομάτας αποδείχθηκε πρόκληση. Δεδομένου ότι η περίοδος καλλιέργειας τομάτας ήταν σύντομη, οι κατασκευαστές κέτσαπ έπρεπε να λύσουν το πρόβλημα της συντήρησης του πελτέ ντομάτας όλο το χρόνο. Μερικοί παραγωγοί χειρίζονταν και αποθήκευαν το προϊόν τόσο άσχημα που η σάλτσα που προέκυψε περιείχε μολυσματικές ουσίες όπως βακτήρια, σπόρια, μαγιά και μούχλα, με αποτέλεσμα ο Γάλλος συγγραφέας βιβλίων μαγειρικής Pierre Blot να αποκαλεί την εμπορική κέτσαπ «βρώμικη, αποσυντεθειμένη και σάπια» το 1866.

Οι πρώτες έρευνες για την εμπορική κέτσαπ διαπίστωσαν ότι περιείχε δυνητικά επικίνδυνα επίπεδα συντηρητικών, δηλαδή λιθανθρακόπισσα, την οποία μερικές φορές την πρόσθεταν για να αποκτήσει το κόκκινο χρώμα, αλλά και βενζοϊκό νάτριο, ένα πρόσθετο που επιβραδύνει την αλλοίωση. Μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα, τα βενζοϊκά θεωρούνταν ιδιαίτερα επιβλαβή για την υγεία. Στην πρώτη γραμμή του πολέμου εναντίον τους ήταν ο Δρ. Harvey Washington Wiley, ο οποίος υποστήριξε ότι η χρήση αυτών των επιβλαβών συντηρητικών ήταν περιττή εάν χρησιμοποιούνται σωστά συστατικά υψηλής ποιότητας.

Ο Wiley συνεργάστηκε με έναν άνδρα από το Πίτσμπουργκ ονόματι Henry J. Heinz, ο οποίος είχε αρχίσει να παράγει κέτσαπ το 1876. Ο Heinz ήταν επίσης πεπεισμένος ότι οι Αμερικανοί καταναλωτές δεν ήθελαν χημικά στην κέτσαπ τους. Σε απάντηση στη διαμάχη για το βενζοϊκό, ο Heinz ανέπτυξε μια συνταγή που χρησιμοποίησε ώριμες, κόκκινες ντομάτες, οι οποίες έχουν περισσότερο από το φυσικό συντηρητικό που ονομάζεται πηκτίνη από τα υπολείμματα άλλων κατασκευαστών, και αύξησε δραματικά την ποσότητα του ξιδιού για να μειώσει τον κίνδυνο αλλοίωσης. Η εταιρεία Heinz άρχισε να παράγει κέτσαπ χωρίς συντηρητικά και σύντομα κυριάρχησε στην αγορά. Το 1905, η εταιρεία είχε πουλήσει πέντε εκατομμύρια μπουκάλια κέτσαπ.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Ποια ήταν η αδερφή του Μότσαρτ που η ιστορία άφησε στη σκιά

Πρόσωπα 12.02.2026
Η Μαρία Αννα «Νάνερλ» Μότσαρτ ήταν παιδί–θαύμα ισάξιο του Βόλφγκανγκ, όμως οι κανόνες της εποχής της στέρησαν τη θέση που άξιζε στο πάνθεον της μουσικής

Την αποκαλούσαν «άσχημη» – Αρνήθηκε την πλαστική και μεταμορφώθηκε με μακιγιάζ

Πρόσωπα 12.02.2026
Χωρίς πλαστικές επεμβάσεις μια 50χρονη Κινέζα άλλαξε τη ζωή της με πείσμα

Τρομερή ανατροπή στο θάνατο του Kurt Cobain: Πώς πέθανε τελικά ο ροκ σταρ;

Stories 12.02.2026
Γιατί ερευνητές υποστηρίζουν ότι κάτι καταλάβαμε λάθος

Ο σκιώδης στόλος του Ιράν: Πως τα δεξαμενόπλοια ‑ φαντάσματα απειλούν τους ωκεανούς

Stories 12.02.2026
Το ερώτημα δεν είναι «αν» θα συμβεί το ατύχημα, αλλά «πότε»

«Τα σχολεία δεν είναι ταβέρνες»: Το έθιμο της Tσικνοπέμπτης που έφερε αντιδράσεις


ΡΕΠΟΡΤΑΖ Stories 12.02.2026
Δεν υπάρχει λόγος να στήνονται ψησταριές σε σχολικούς χώρους, λέει η Πανελλήνια Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ

Η YouTuber με τα 20 εκατομμύρια followers που μια μέρα απλώς χάθηκε από τα μάτια μας

Πρόσωπα Χτες
Όταν έχεις χτίσει ένα ολόκληρο ψηφιακό σύμπαν, αλλά διαλέγεις συνειδητά τη σιωπή

Η γυναίκα που ξυπνάει κάθε μέρα στο 1994 – και έγινε η πραγματική έμπνευση πίσω από ταινία

Πρόσωπα Χτες
Ζει την ίδια μέρα εδώ και 30 χρόνια: η ζωή με μηδέν νέες αναμνήσεις

Το αρχαιότερο ξύλινο εργαλείο στον κόσμο βρέθηκε στην Ελλάδα ‑ ποια ήταν η χρήση του

Stories Χτες
Η ανακάλυψη που αποδεικνύει ότι οι πρώτοι άνθρωποι ήταν πιο εφευρετικοί απ’ όσο νομίζαμε

Τα παιδιά του 2026 δεν θα είναι απλώς digital ‑ Η πιο «διαφορετική» γενιά όλων γεννιέται τώρα

Νέα Εποχή Χτες
Η νέα γενιά που μεγαλώνει μέσα στην αόρατη κυριαρχία της AI

Boda Girls: Οι αναβάτριες που μεταφέρουν εγκύους δωρεάν εκεί που τα ασθενοφόρα δεν φτάνουν

Νέα Εποχή Προχτές
Οι Boda Girls της Κένυας γεφυρώνουν το πιο επικίνδυνο κενό στην υγειονομική περίθαλψη