E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Δεύτερη Σφίγγα στη Γκίζα; Ιταλική ομάδα εντόπισε θαμμένη δομή κάτω από λόφο 30 μέτρων

Ιστορικά 28.03.2026
Γεωμετρικές ευθυγραμμίσεις και δορυφορικά δεδομένα ραντάρ οδηγούν σε θεωρία με 80% βεβαιότητα - η επιστήμη απαιτεί επιτόπια επιβεβαίωση

Κίνα: Σε λειτουργία το μεγαλύτερο υπαίθριο σύστημα κυλιόμενων σκαλών στον κόσμο – Σχεδόν 1 χλμ. μήκος

Αρχιτεκτονική 28.03.2026
Το εντυπωσιακό έργο «Goddess» στις όχθες του ποταμού Γιανγκτσέ χρειάστηκε τέσσερα χρόνια κατασκευής και κοστολογείται στα 23 εκατ. δολάρια.

Από τον καφενέ στο scroll: Η γενιά που κάνει ψηφιακή επανάσταση... και στην Ελλάδα

Νέα Εποχή 28.03.2026
Από τα ΚΑΠΗ στο internet: Η ζήτηση που ξεπέρασε κάθε πρόβλεψη

Το παράξενο σατιρικό έθιμο ενός χωριού ‑ Βάζουν πολιτικούς σε κλουβί και τους βουτάνε στο ποτάμι

Νέα Εποχή 28.03.2026
Ένας αιώνιος καλοκαιρινός θεσμός συνδυάζει γέλιο, σατιρική δικαιοσύνη και… παγωμένα νερά

Καταπίνουμε πλαστικό χωρίς να το βλέπουμε: Το αόρατο ταξίδι των μικροπλαστικών

Περιβάλλον 28.03.2026
Η Ευρώπη σκληραίνει το παιχνίδι: νέοι κανόνες για να κοπεί η ρύπανση στην πηγή

Γιατί οι Ισπανοί έχουν βαλθεί να αγοράζουν δέματα που δεν ξέρουν τι έχουν μέσα

Stories 28.03.2026
Οι αγοραστές μπορεί να βρουν μέσα στα δέματα, τα πιο πιο απίθανα πράγματα

Πώς έφτασε η τσάντα της Jane Birkin να κοστίζει 10 εκατ. ευρώ;

Stories 28.03.2026
Δεν θα πιστέψεις τι είχε πάνω της η τσάντα που έγινε η πιο ακριβή στην ιστορία

Το ελληνικό ποτό που ξεκίνησε από ένα μαγαζάκι του Πειραιά και κατέκτησε τον κόσμο

Stories 28.03.2026
Από τη συνοικία του Πειραιά στα σαλόνια της Κούβας και τα μπαρ της Νέας Υόρκης

Explainer: Τι είναι οι incels και πώς η ιδεολογία τους έγινε κίνημα μίσους;

Νέα Εποχή 28.03.2026
Aμναφέρονται πολύ συχνά από τότε που έγινε και πάλι ο Donald Trump Πρόεδρος των ΗΠΑ

Η λύση στη μοναξιά: Τα κλαμπ φιλίας που φέρνουν κοντά δεκάδες γυναίκες

Stories 28.03.2026
Η Caitlin Ball, 23 ετών, ίδρυσε το Social Girls Club

violet76 – is that horror? Η παράσταση που μετατρέπει τη σκηνή σε εφιάλτη!

Πρόσωπα Χτες
Η Χριστίνα Σκουτέλα μιλά για ένα dancegig που ισορροπεί ανάμεσα σε punk ένταση, σώμα και τρόμο