E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Πρώτο παγκοσμίως: Το ελληνικό θερινό σινεμά που κατέκτησε τον κόσμο

Νέα Εποχή 13.03.2026
Το ιστορικό σινεμά της Πλάκας βρέθηκε στην κορυφή της παγκόσμιας λίστας των θερινών κινηματογράφων και ανάμεσα στα 30 καλύτερα σινεμά του πλανήτη

Η Θεσσαλονικιά που έγινε δισεκατομμυριούχος: Η γυναίκα με τα 27 δισ. δολάρια που κινεί μια παγκόσμια τραπεζική αυτοκρατορία

Πρόσωπα 13.03.2026
Από τη μετανάστευση στη Βραζιλία μέχρι την κορυφή της παγκόσμιας λίστας πλούτου – η άγνωστη στην Ελλάδα ιστορία της πλουσιότερης Ελληνίδας στον κόσμο

Αφησε την Αθήνα για ένα νησί και δεν το μετάνιωσε ποτέ ‑ πώς είναι η ζωή στα Κύθηρα;

Stories 13.03.2026
Η ιστορία της Μαρίζας Καρύδη που άφησε την πόλη για το νησί

Βενζινάδικο πρόσφερε δωρεάν καύσιμα σε όποιον φορούσε μπικίνι: Περίμεναν γυναίκες, αλλά...

Stories 13.03.2026
Το θέαμα δεν είχε καμία σχέση με αυτό που ονειρεύονταν οι διοργανωτές

Μια σχέση κόντρα στην εποχή – Ο Μαρίνος, η Μπαλανίκα και ένας θυελλώδης έρωτας

Πρόσωπα 13.03.2026
Ένας δεσμός που άφησε την δική του ιστορία

Τι πάθηση έχει ο άνθρωπος με τα περισσότερα δόντια στον κόσμο

Stories 13.03.2026
Η σπάνια πάθηση που του χάρισε παγκόσμιο ρεκόρ

Η μεταμόρφωση της Αθήνας: Πώς ήταν 27 κτίρια στο κέντρο της πόλης πριν την κατεδάφισή τους

Ιστορικά Χτες
«Μικρές και μεγάλες αρχιτεκτονικές απώλειες, γλαφυρή αποτύπωση της μετάλλαξης μιας πόλης»

Τον φωνάζουν «βαμπίρ της Σιγκαπούρης»: Είναι 60 ετών και μοιάζει με 30

Stories Χτες
Δείχνει δεκαετίες νεότερος από την πραγματική του ηλικία.

Πού βρίσκεται τελικά η Ελλάδα στον παγκόσμιο «χάρτη» του IQ;

Νέα Εποχή Χτες
Τα στοιχεία δείχνουν σημαντικές διαφορές ανάμεσα στις χώρες, με το εκπαιδευτικό σύστημα, την οικονομία και τις κοινωνικές συνθήκες να παίζουν καθοριστικό ρόλο