E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Από δολοφόνος σε θρύλο της τέχνης: Η σκοτεινή ζωή του Καραβάτζιο που μοιάζει με κινηματογραφικό σενάριο

Stories 31.01.2026
Βία, φυγή, ενοχή και λύτρωση: πώς η αιματοβαμμένη ζωή του ιδιοφυούς ζωγράφου σημάδεψε για πάντα την τέχνη του

Οι καρχαρίες επιτίθενται: Η αλήθεια πίσω από τον πανικό στην Αυστραλία

Stories 31.01.2026
ι κρύβεται πίσω από τις 4 επιθέσεις σε 48 ώρες

400 άνθρωποι στη μέση του πουθενά: Η φυλή που ζει χωρίς ρεύμα, λεφτά και δρόμους

Νέα Εποχή 31.01.2026
400 άνθρωποι, χιλιάδες τάρανδοι και μια ζωή απόλυτα δεμένη με τη φύση – Η ιστορία των Tsaatan που αρνούνται να εγκαταλείψουν τον νομαδικό τους κόσμο

«Μυστράς του Αιγαίου»: Το απρόσιτο χωριό που έγινε σύμβολο αντίστασης ‑ Χτίστηκε για να μη φαίνεται

Ιστορικά 31.01.2026
Η αληθινή ιστορία πίσω από το χωριό-φάντασμα που δεν κατακτήθηκε ποτέ εύκολα

Γιατί πρέπει στ’ αλήθεια να ανησυχούμε για τη Gen Z;

Stories 31.01.2026
Τι αναφέρει άρθρο της VOX

Τα μέρη του πλανήτη με τα πιο καταθλιπτικά ονόματα που μπορείς να φανταστείς

Stories 31.01.2026
Μπορεί να είναι απλές πόλεις, κορυφές ή νησιά, όμως οι λέξεις που τις ονομάζουν σε στοιχειώνουν.

Γιατί τα fashion brands έχουν δικές τους καφετέριες;

Stories 31.01.2026
Όταν ένα fashion brand ανοίγει τη δική του καφετέρια, δεν το κάνει απλά για να πουλάει καφέ...

Όταν δυο ΑΙ συναντήθηκαν σε μια τηλεφωνική κλήση

Νέα Εποχή 31.01.2026
Μια συνομιλία μεταξύ δύο chatbots

Τα σκουλαρίκια που σώζουν ζωές: 16χρονη μαθήτρια από τη Νότια Αφρική δημιούργησε συσκευή‑ασπίδα απέναντι στη βία

Νέα Εποχή Χτες
Μοιάζουν με απλό κόσμημα, αλλά με ένα κρυφό πάτημα καλούν βοήθεια, στέλνουν το στίγμα σου και καταγράφουν τον δράστη