E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η απίστευτη ιστορία του «ζητιάνου εκατομμυριούχου» της Ινδίας

Stories 27.01.2026
Ο φτωχός που σερνόταν στους δρόμους ήταν πάμπλουτος

Η Ισπανία «αδειάζει», αλλά σε πληρώνει για να πας: Χωριά‑φαντάσματα δίνουν έως 10.800€ για μια νέα αρχή

Νέα Εποχή 27.01.2026
Επιδοτήσεις για αγορά σπιτιού, φοροελαφρύνσεις, μηνιαία επιδόματα και χωριά που αναζητούν κατοίκους

Κράτησε μόλις 38 λεπτά ‑ Ο συντομότερος πόλεμος στην Ιστορία

Ιστορικά 27.01.2026
Η Αγγλο-Ζανζιβαρινή Σύγκρουση του 1896 και το ωμό μήνυμα ισχύος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας στην καρδιά της Αφρικής

Στα πιο δυνατά διαβατήρια του πλανήτη το ελληνικό – Σαρώνει στις κατατάξεις για το 2026

Νέα Εποχή Χτες
Με ελεύθερη είσοδο σε 185 χώρες, το ελληνικό διαβατήριο συγκαταλέγεται ξανά στα κορυφαία παγκοσμίως σύμφωνα με τον δείκτη Henley

Η Γη… τρέχει και δεν μας προλαβαίνει: Γιατί οι μέρες μικραίνουν και τι σημαίνει αυτό για τον χρόνο

Νέα Εποχή Χτες
Οι επιστήμονες μετρούν τις πιο «γρήγορες» ημέρες που έχουν καταγραφεί ποτέ και εξετάζουν μια ιστορική αλλαγή στα ρολόγια

Γιατί η Κίνα θέλει να κατακτήσει ο Τραμπ τη Γροιλανδία

Stories Χτες
Ο «Πολικός Δρόμος του Μεταξιού» και η κινεζική αντεπίθεση

Explainer: Τι συζήτησαν φέτος στο Νταβός; Το συνέδριο που προβλέπει κρίσεις πριν γίνουν ειδήσεις

Stories Χτες
Από πολέμους μέχρι AI: Όσα λέγονται στο Νταβός πριν φτάσουν στη ζωή μας

10 ρητά αρχαίων Ελλήνων που παραμένουν διαχρονικά

Stories Χτες
Έχει μεγάλη σημασία να τα γνωρίζουμε και να τα κατανοούμε