E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Ποια ήταν η αδερφή του Μότσαρτ που η ιστορία άφησε στη σκιά

Πρόσωπα 12.02.2026
Η Μαρία Αννα «Νάνερλ» Μότσαρτ ήταν παιδί–θαύμα ισάξιο του Βόλφγκανγκ, όμως οι κανόνες της εποχής της στέρησαν τη θέση που άξιζε στο πάνθεον της μουσικής

Την αποκαλούσαν «άσχημη» – Αρνήθηκε την πλαστική και μεταμορφώθηκε με μακιγιάζ

Πρόσωπα 12.02.2026
Χωρίς πλαστικές επεμβάσεις μια 50χρονη Κινέζα άλλαξε τη ζωή της με πείσμα

Τρομερή ανατροπή στο θάνατο του Kurt Cobain: Πώς πέθανε τελικά ο ροκ σταρ;

Stories 12.02.2026
Γιατί ερευνητές υποστηρίζουν ότι κάτι καταλάβαμε λάθος

Ο σκιώδης στόλος του Ιράν: Πως τα δεξαμενόπλοια ‑ φαντάσματα απειλούν τους ωκεανούς

Stories 12.02.2026
Το ερώτημα δεν είναι «αν» θα συμβεί το ατύχημα, αλλά «πότε»

«Τα σχολεία δεν είναι ταβέρνες»: Το έθιμο της Tσικνοπέμπτης που έφερε αντιδράσεις


ΡΕΠΟΡΤΑΖ Stories 12.02.2026
Δεν υπάρχει λόγος να στήνονται ψησταριές σε σχολικούς χώρους, λέει η Πανελλήνια Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ

Η YouTuber με τα 20 εκατομμύρια followers που μια μέρα απλώς χάθηκε από τα μάτια μας

Πρόσωπα Χτες
Όταν έχεις χτίσει ένα ολόκληρο ψηφιακό σύμπαν, αλλά διαλέγεις συνειδητά τη σιωπή

Η γυναίκα που ξυπνάει κάθε μέρα στο 1994 – και έγινε η πραγματική έμπνευση πίσω από ταινία

Πρόσωπα Χτες
Ζει την ίδια μέρα εδώ και 30 χρόνια: η ζωή με μηδέν νέες αναμνήσεις

Το αρχαιότερο ξύλινο εργαλείο στον κόσμο βρέθηκε στην Ελλάδα ‑ ποια ήταν η χρήση του

Stories Χτες
Η ανακάλυψη που αποδεικνύει ότι οι πρώτοι άνθρωποι ήταν πιο εφευρετικοί απ’ όσο νομίζαμε

Τα παιδιά του 2026 δεν θα είναι απλώς digital ‑ Η πιο «διαφορετική» γενιά όλων γεννιέται τώρα

Νέα Εποχή Χτες
Η νέα γενιά που μεγαλώνει μέσα στην αόρατη κυριαρχία της AI

Boda Girls: Οι αναβάτριες που μεταφέρουν εγκύους δωρεάν εκεί που τα ασθενοφόρα δεν φτάνουν

Νέα Εποχή Προχτές
Οι Boda Girls της Κένυας γεφυρώνουν το πιο επικίνδυνο κενό στην υγειονομική περίθαλψη