E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Boda Girls: Οι αναβάτριες που μεταφέρουν εγκύους δωρεάν εκεί που τα ασθενοφόρα δεν φτάνουν

Νέα Εποχή 10.02.2026
Οι Boda Girls της Κένυας γεφυρώνουν το πιο επικίνδυνο κενό στην υγειονομική περίθαλψη

Ασυμβίβαστη μέχρι τέλους: Η ηθοποιός που πλήρωσε ακριβά την πίστη της στις αξίες της

Πρόσωπα 10.02.2026
Η ηθοποιός που αρνήθηκε να «πουλήσει» τον εαυτό της

Έτρωγαν οχιές και ζούσαν περισσότερο; Το παράξενο μυστικό του Αγίου Όρους

Stories 10.02.2026
Οι κάτοικοι του Αθω φέρονται να τρέφονταν με σάρκα οχιάς και οι γιατροί της εποχής το θεωρούσαν φάρμακο

Νομίζεις ότι το Pilates είναι trend; Κουβαλά ιστορία 2.000 χρόνων και συνδέεται στενά με ... την Ελλάδα

Αθλητισμός 10.02.2026
Ο άνθρωπος πίσω από τη μέθοδο που άλλαξε τα σώματα εκατομμυρίων είχε έμπνευση, φιλοσοφία και ρίζες που οδηγούν κατευθείαν στην αρχαία Ελλάδα

Το καθημερινό συστατικό φαγητού που επιβιώνει στον Αρη

Stories 10.02.2026
Διαθέτει μια σχεδόν «εξωγήινη» ανθεκτικότητα

Frank Serpico: Ο αστυνομικός που πλήρωσε ακριβά την τιμιότητά του και έγινε θρύλος

Πρόσωπα 10.02.2026
Από την αιματοχυσία στο Brooklyn στη μεγάλη οθόνη του Χόλιγουντ

Η παλιά αθηναϊκή αποκριά: Πώς γλεντούσε ο κόσμος, οι αστοί κι η λαϊκή τάξη

Ιστορικά 10.02.2026
Πολύ πριν οργανωθεί η αθηναϊκή αποκριά, οι αυτοσχέδιες εκδηλώσεις των ανθρώπων συμπεριέλαβαν από νωρίς τη σάτιρα, και μάλιστα την πολιτική

Νέα μελέτη: Το θρεπτικό συστατικό που «ξυπνά» τα δάση και διπλασιάζει την αναγέννησή τους

Περιβάλλον Χτες
Η έρευνα που δείχνει πώς το άζωτο μπορεί να κάνει τα τροπικά δάση ισχυρό όπλο κατά της κλιματικής κρίσης

Ο Ιανουάριος ήταν ο εφιάλτης της Κούβας: Το κομμένο ρεύμα, το πετρέλαιο και το μέλλον

Stories Χτες
Η «θηλιά» του Τραμπ και το τέλος του δωρεάν πετρελαίου

«Αρκτικός Πυρετός»: Η παλιά ιστορία της εμμονής γύρω από την Γροιλανδία

Stories Χτες
Η στρατηγική «αδιαπραγμάτευτη» κυριαρχία και το φάντασμα του Φράνκλιν