E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Το πιο βαθύ εστιατόριο στον κόσμο κρύβεται 100 μέτρα κάτω από τη γη – Και βρίσκεται σε… αλατωρυχείο!

Νέα Εποχή 22.02.2026
Μια μοναδική γαστρονομική εμπειρία σε βάθος 100 μέτρων

Πώς γιόρταζε η Ελλάδα τις Απόκριες τον 20ο αιώνα

Ιστορικά 22.02.2026
Ήθη, έθιμα και παραδόσεις του περασμένου αιώνα

Τα «παντρεμενάδικα»: Η περιοχή που ερωτοτροπούσαν οι Αθηναίοι

Ιστορικά 22.02.2026
Το στέκι του έρωτα στην παλιά Αθήνα

Οι Απόκριες που βάφτηκαν στο αίμα: Το έγκλημα που πάγωσε την ελληνική κοινωνία

Ιστορικά 22.02.2026
Ο Νίκος Κοεμτζής σκοτώνει τρεις ανθρώπους για ένα ζεϊμπέκικο

Πώς βγήκε η έκφραση «το ζευγαράκι της Αγίας Παρασκευής»;

Ιστορικά 22.02.2026
Το ανδρόγυνο που ζούσε στο Θησείο και ήταν υπόδειγμα ζευγαριού μέχρι που...

Πως η ΑΙ μπορεί να σου μεταφέρει τα μηνύματα που στέλνουν τα φυτά

Νέα Εποχή Χτες
Η «σιωπηλή» γλώσσα των ηλεκτρονίων

Ξεχάστε το Cloud: Η νέα μέθοδος αποθήκευσης δεδομένων σε γυαλί για 10.000 χρόνια

Νέα Εποχή Χτες
Η τεχνική εγγραφής θυμίζει σενάριο επιστημονικής φαντασίας

Η σημασία μιας ιστορικής ανακάλυψης: Γιατί οι φωτογραφίες της Καισαριανής μάς αφορούν σήμερα


ΡΕΠΟΡΤΑΖ Ιστορικά Χτες
Πώς καταλαβαίνουμε την αυθεντικότητα μιας φωτογραφίας; Πώς κοστολογούνται και που μπορούν να αξιοποιηθούν;

«Ήταν μόλις 38 ετών»: Το κορίτσι των βιντεοκασετών που χάθηκε πρόωρα

Retro Χτες
Από τη «Ρόδα, τσάντα και κοπάνα» στη σιωπή της απώλειας

Βαλκανατολία: Η χαμένη ήπειρος που περιελάμβανε και την Ελλάδα

Ιστορικά Χτες
Υπάρχει εδώ και 50 εκατομμύρια χρόνια