E-Daily

10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες της παλιάς Ελλάδας που δεν ξέρουν οι νεότεροι

Παλιά παπούτσια, χριστόψωμα και πλεξούδες με σκόρδα

Γράφει η ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΟΥ Δημοσίευση 24/12/2020 | 01:49

Κώστας Μπαλάφας, φωτογραφικά αρχεία Μουσείου Μπενάκη

Ίσως να μην τα ακούσατε ποτέ, ίσως να τα ζήσατε. Είναι 10 χριστουγεννιάτικα έθιμα και συνήθειες που θυμίζουν Ελλάδα!

Τις παραμονές των Χριστουγέννων ή της Πρωτοχρονιάς, έπαιζαν ζάρια ("για το καλό του χρόνου", λέμε σήμερα) τραγουδούσαν, αλλά και μασκαρεύονταν (όπως σήμερα σε πολλές περιοχές της χώρας, π.χ. τα "μπουμπουσάρια", στη δυτική Μακεδονία). 

Στα νησιά στόλιζαν καραβάκια και στις πόλεις ή τα ορεινά χωριά στόλιζαν κλαδιά και δέντρα στην αυλή.

Ήταν επίσης έθιμο να δίνεις δώρα στους τροχονόμους! Μάλιστα ως και ο βασιλιάς, βγήκε με τον οδηγό του στην οδό Ρηγίλλης και άφησε γλυκά και κρασί ως δώρο στον τροχονόμο της περιοχής.

Στα χωριά συνήθιζαν να πλέκουν πλεξούδες από σκόρδα με καρφωμένα γαριφαλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που "καρφώνει" την ευτυχία του σπιτιού τους.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι άνθρωποι πετούσαν ένα παλιό παπούτσι το οποίο συμβόλιζε τον προηγούμενο χρόνο που έφυγε.

Το Δεκέμβριο συνήθιζαν να ασβεστώνουν τους τοίχους της αυλής, έπειτα να ζυμώνουν τα Χριστόψωμα τα οποία ήταν εφτάζυμα με μαστίχα και γλυκάνισο και να πλάθουν τους κουραμπιέδες και μελομακάρονα.

Στα γιορτινά τραπέζια είχαν επίσης φοντάν, πτι φουρ, καραμελέ, κονιάκ, λικέρ και πάστες.

Ο νοικοκύρης τις παραμονές των γιορτών αναζητά και διαλέγει το πιο όμορφο, γερό και χοντρό ξύλο από πεύκο ή ελιά, το λεγόμενο Χριστόξυλο.  

Στη Θεσσαλία οι άντρες έφτιαχναν χοιρινά λουκάνικα τα οποία τα έτρωγαν ανήμερα των Χριστουγέννων, ενώ το λίπος του γουρουνιού αποθηκευόταν σε δοχεία και χρησιμοποιούνταν αργότερα στη μαγειρική.

Δεν ξεχνάμε τους καλικάτζαρους! Έξω από τις πόρτες μερικών σπιτιών κρέμονταν κόσκινα και λινάρι. Εκεί, ο καλικάτζαρος θα προσπαθούσε να μπει το βράδυ στο σπίτι και επειδή η παράδοση έλεγε πως είναι περίεργος θα σταθεί να μετρήσει τις τρύπες του κόσκινου ή τις κλωστές του λιναριού... και επειδή θα του πάρει ώρες, θα ξημερώσει, θα φοβηθεί τη μέρα και θα φύγει! 

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Dr. Gladys West: Η «αόρατη» πρωτοπόρος μαθηματικός πίσω από το GPS

Πρόσωπα 13.02.2026
Η ζωή μιας μαθηματικού που από ένα αγροτικό σχολείο στη Βιρτζίνια έφτασε να καθορίσει τον τρόπο που ο πλανήτης πλοηγείται

Στη Φινλανδία η 14η Φεβρουαρίου δεν είναι για ζευγάρια – Ο λόγος που o «Αγιος Βαλεντίνος» λέγεται αλλιώς

Νέα Εποχή 13.02.2026
Ξεχάστε τα τριαντάφυλλα και τα κεριά για δύο: οι Φινλανδοί γιορτάζουν τη φιλία και αλλάζουν εντελώς το νόημα της ημέρας

Με τι όπλα θα γίνει ο επόμενος πόλεμος

Stories 13.02.2026
Πώς θα μοιάζει η επόμενη μεγάλη σύρραξη

Σοκ για την Ελλάδα: Σε ποια θέση στον Δείκτη Διαφθοράς 2025 της ΕΕ βρίσκεται – Τι αποκαλύπτουν οι αριθμοί

Νέα Εποχή 13.02.2026
Τι δείχνουν τα στοιχεία για δωροδοκίες και διαχείριση δημόσιου χρήματος

Ελβετία: Το παράξενο δημοψήφισμα για... πλαφόν 10 εκατομμυρίων στον πληθυσμό

Stories 13.02.2026
Το «μοντέλο της επιτυχίας» που έγινε απειλή

Ο τελικός του κυπέλλου Αγγλίας που ο διαιτητής «θα έδινε φάουλ μόνο αν του έδειχναν πιστοποιητικό θανάτου»

Αθλητισμός 13.02.2026
Με τα σημερινά δεδομένα θα έβγαιναν 11 κόκκινες κάρτες

Το success story του «Μεγάλου Πράσινου Τείχους» στην Κίνα που έγινε ο εφιάλτης των κατοίκων της περιοχής

Stories 13.02.2026
Αυτό που ξεκίνησε ως η απόλυτη «πράσινη» λύση, εξελίχθηκε σε έναν υδρολογικό εφιάλτη

«Τα σχολεία δεν είναι ταβέρνες»: Το έθιμο της Tσικνοπέμπτης που έφερε αντιδράσεις


ΡΕΠΟΡΤΑΖ Stories 13.02.2026
Δεν υπάρχει λόγος να στήνονται ψησταριές σε σχολικούς χώρους, λέει η Πανελλήνια Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ

Ποια ήταν η αδερφή του Μότσαρτ που η ιστορία άφησε στη σκιά

Πρόσωπα Χτες
Η Μαρία Αννα «Νάνερλ» Μότσαρτ ήταν παιδί–θαύμα ισάξιο του Βόλφγκανγκ, όμως οι κανόνες της εποχής της στέρησαν τη θέση που άξιζε στο πάνθεον της μουσικής

Την αποκαλούσαν «άσχημη» – Αρνήθηκε την πλαστική και μεταμορφώθηκε με μακιγιάζ

Πρόσωπα Χτες
Χωρίς πλαστικές επεμβάσεις μια 50χρονη Κινέζα άλλαξε τη ζωή της με πείσμα

Τρομερή ανατροπή στο θάνατο του Kurt Cobain: Πώς πέθανε τελικά ο ροκ σταρ;

Stories Χτες
Γιατί ερευνητές υποστηρίζουν ότι κάτι καταλάβαμε λάθος

Ο σκιώδης στόλος του Ιράν: Πως τα δεξαμενόπλοια ‑ φαντάσματα απειλούν τους ωκεανούς

Stories Χτες
Το ερώτημα δεν είναι «αν» θα συμβεί το ατύχημα, αλλά «πότε»