E-Daily

Πως αντιμετώπιζαν τους καρκίνους οι αρχαίοι Έλληνες;

Πως αναγνωρίζοταν και ποια ήταν η θεραπεία τους

Γράφει η ΝΕΛΗ ΣΤΑΘΑΚΙΔΟΥ

21/9/2020 | 15:19

Δυστυχώς υπάρχουν πολλά είδη καρκίνου και το καθένα έχει την δική του θεραπεία, το μόνο κοινό τους όμως είναι ότι οι περισσότεροι θεωρούν ότι αυτοί προκαλούνται λόγω του σύγχρονου τρόπου ζωής. Ο καρκίνος όμως είναι μια ασθένεια που υπήρχε ήδη από την αρχαιότητα και σε κάθε μέρος του πλανήτη αντιμετωπιζόταν διαφορετικά.

Ο Ιπποκράτης ήταν ο πρώτος που έδωσε το όνομα του στην εν λόγω πάθηση, παρομοιάζοντας τους όγκους με καβούρια, ενώ σύμφωνα με επιστημονικές πηγές έχει ανακαλυφθεί ένα είδος καρκίνου που χτυπούσε στα οστά, το οστεοσάρκωμα, το οποίο έφεραν τα οστά του κεφαλιού και του αυχένα μουμιών από την αρχαία Αίγυπτο.

Επιπλέον, ο καρκίνος αναφέρεται και σε πάπυρο της αρχαίας Αιγύπτου που χρονολογείται στα 1600 π.Χ., στον οποίο αναγράφονται οκτώ είδη όγκων στο στή8ος και τους οποίους θεράπευαν με καυτηριασμό. Ακόμα, αναφέρεται ότι ο καρκίνος δεν είχε θεραπεία, ενώ αποτελούσε την τιμωρία των Θεών για τους ασεβείς και αμαρτωλούς. Αυτός όμως που κατέγραψε πρώτος τον καρκίνο ως νόσο, ήταν ο Ιπποκράτης στα κείμενα του. Ο ίδιος μάλιστα περιέγραφε στα γραπτά του συμπτώματα του καρκίνου του μαστού που είχαν γυναίκες ασθενείς του.

Όσον αφορά για τις θεραπείες που έδινε σε όσους νοσούσαν, ήταν συνταγές όπως ο χυμός από πικραγγούρια που βοηθούσε στον καρκίνο του πεπτικού συστήματος,  η «ψίχα της κολοκύνθης» ή ενός «σικύου», αναμειγμένα με κερήθρα και νερό, για τοπική χρήση κατά του καρκίνου της μήτρας.

Άλλες ιστορικές πηγές που αφορούν την εμφάνιση και τη θεραπεία του καρκίνου, αναφέρονται σε γραπτά του Ηροδότου, ο οποίος ανέφερε ότι η Άτοσσα, μητέρα του Δαρείου, Βασιλιά των Περσών, έπασχε από καρκίνο του μαστού και θεραπεύτηκε από τον Έλληνα γιατρό Δημοκίδη, ο οποίος εργαζόταν για την περσική αυλή. 

Σχετικά με τα είδη του καρκίνου, οι αρχαίοι Έλληνες τα διέκριναν σε «κρυπτά» και «επιφανειακά», «εν τω βάθει» και «επιπολής», «ανέλκωτα» και στον «ηλκωμένα», «σύμφυτα» και «μη σύμφυτα» και υποστήριζαν ότι όλα αυτά προέρχονται από από τη «μέλαινα χολή» και τον «μελαγχολικό χυμό». Μάλιστα, η ιδέα των χυμών έφτασε και μέχρι τη Ρωμαϊκή Εποχή, την οποία και υιοθέτησε και διέδωσε ο γνωστός γιατρός Γαληνός.

Ο Γαληνός ήταν αυτός που εισήγαγε πρώτος τον όρο του «όγκου» και την καθιέρωση του στην επίσημη ιατρική ορολογία, επεξηγώντας το βάρος και το φορτίο που φέρει το σώμα εξαιτίας της εμφάνισης του καρκίνου.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον όμως, παρουσιάζουν οι τρόποι θεραπείας του καρκίνου, βασισμένοι σε κάποια βότανα που χρησιμοποιούνταν όπως τα εξής: ασκληπιάς, ακαλύφη ή κνίδη, αριστολοχία, δρακοντιά, ερύσιμον, ερέβινθος, ελλέβορος, ερίκης καρπός, ελατήριον ή σίκυς άγριος στρύχνου χυλός και επίθυμον. Ως αντικαρκινικά φάρμακα χρησιμοποιούνταν και οι ποτάμιοι καρκίνοι, η καδμεία, ο λιθάργυρος, ο μόλυβδος και η χαλκίτις.

Στην περίπτωση που αποτύγχανε η θεραπεία με τις φαρμακευτικές ουσίες, οι αρχαίοι Έλληνες γιατροί κατέφευγαν σε εγχείρηση. Βέβαια, ο Γαληνός πρότεινε τη χειρουργική θεραπεία μόνον για τους καρκίνους «επιπολής». Πριν από αυτήν χορηγούνταν τα κατάλληλα φάρμακα για την κάθαρση του μελαγχολικού χυμού και στη συνέχεια αφαιρούνταν ο όγκος «ξυραφίοις πεπυρωμένοις ομού τέμνουσι και διακαίουσιν», δηλαδή με ένα είδος θερμοκαυτήρος, ώστε να αποφεύγεται η αιμορραγία.

Ωστόσο, η επίγνωση των υποτροπών μετά την επέμβαση φαίνεται από τη φράση του Ιπποκράτη που έλεγε: «Θεραπευόμενοι γαρ απόλλυνται ταχέως, μη θεραπευόμενοι δε πολύν χρόνον διατελέουσι». Επίσης, ένας άλλος τρόπος αντιμετώπισης του καρκίνου, σύμφωνα πάντα με τον Ιπποκράτη, ήταν με τη χρήση κολπικών πεσσών, τους οποίους κάλυπτε με διάφορα βότανα και τους τοποθετούσε στον κόλπο της γυναίκας ασθενούς.

Μάλιστα, η θερμότητα των πεσσών είχε και καταπραϋντικές ιδιότητες, αφού μείωνε τον πόνο. Άλλες πηγές αναφέρουν ότι ο Ιπποκράτης χρησιμοποιούσε μεταλλικά αντικείμενα που διέστελλαν τον τράχηλο της μήτρας.

Δυστυχώς, ο καρκίνος είναι μια πάθηση που ταλαιπωρεί την ανθρωπότητα από αρχαιοτάτων χρόνων και απόδειξη αποτελούν όλα τα παραπάνω.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Το χωριό‑φάντασμα της Ελλάδας που εγκαταλείφθηκε, αλλά κάτι εκεί δεν σταμάτησε ποτέ να λειτουργεί

E-Daily 1.Hero 12.06.2026
Στις ανατολικές ακτές του Αμβρακικού Κόλπου, ένας οικισμός-φάντασμα κρατά ζωντανή τη μνήμη του με έναν απρόσμενο τρόπο

Δεν θέλουμε πια ξαπλώστρα; Γιατί οι Έλληνες εγκαταλείπουν τα νησιά και ανακαλύπτουν ξανά τα βουνά

E-Daily 3.Left 12.06.2026
Από τα beach bars στα ποτάμια και από τα ακτοπλοϊκά-σοκ στα πέτρινα χωριά: η μεγάλη στροφή των καλοκαιρινών διακοπών έχει ήδη ξεκινήσει

Η μάχη για τον δημόσιο χώρο και το μεγάλο πρόβλημα με τις ομπρέλες στη Χαλκιδική

E-Daily 3.Left 12.06.2026
Στο μικροσκόπιο η αυθαίρετη «κράτηση» θέσεων

Νέα έρευνα: Έχουμε τους πιο κακοπληρωμενους εκπαιδευτικους στην ευρωπη

E-Daily 3.Left Χτες
Πτυχιούχοι με τεράστια ευθύνη, αλλά από τους χαμηλότερους μισθούς στην Ευρώπη – Τι αποκαλύπτουν τα στοιχεία για τους Έλληνες εκπαιδευτικούς

Οι πιο γοητευτικοί άντρες για το 2026: Η λίστα που προκάλεσε αντιδράσεις και η θέση‑έκπληξη της Ελλάδας

E-Daily 3.Left Χτες
Μια νέα διεθνής κατάταξη για το 2026 επιχειρεί να ορίσει πού ζουν οι πιο όμορφοι άντρες του πλανήτη - και τα ευρήματά της έχουν ήδη πυροδοτήσει έντονο διάλογο.

Η γυναίκα που οραματίστηκε έναν κόσμο χωρίς ανδρική κυριαρχία – Έναν αιώνα πριν ο φεμινισμός γίνει μόδα

E-Daily 3.Left Χτες
Η Μπεγκούμ Ροκέγια τόλμησε να φανταστεί μια κοινωνία όπου οι γυναίκες κυβερνούν και μορφώνονται, σε εποχή που οι περισσότερες δεν είχαν καν δικαίωμα φωνής.

Μουντιάλ 2026: Οι μόλις 8 χώρες που έχουν κατακτήσει τα 22 προηγούμενα τρόπαια

E-Daily 3.Left Χτες
Η μεγαλύτερη έκπληξη, λοιπόν, του 23ου Μουντιάλ θα είναι να το κατακτήσει μια ομάδα που δεν το έχει καταφέρει στο παρελθόν

Η «εξέγερση των φλαμίνγκο» στην Αλβανία ‑ Γιατί κατέβηκαν στους δρόμους;

E-Daily 3.Left Χτες
Τα φλαμίνγκο ως σύμβολο της αντίστασης

Το πιο ακριβό σπίτι της Βρετανίας μένει άδειο – Εκτός από έναν άστεγο που ζει στη βεράντα του

E-Daily 3.Left Χτες
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά και ακριβά ακίνητα του Ηνωμένου Βασιλείου

Αυτά τα τρόφιμα κόβονται οριστικά: Η νέα εποχή των σχολικών κυλικείων

E-Daily 3.Left Χτες
Τι δεν θα βρίσκουμε πλέον στα κυλικεία