E-Daily

Πως αντιμετώπιζαν τους καρκίνους οι αρχαίοι Έλληνες;

Πως αναγνωρίζοταν και ποια ήταν η θεραπεία τους

Γράφει η ΝΕΛΗ ΣΤΑΘΑΚΙΔΟΥ

21/9/2020 | 15:19

Δυστυχώς υπάρχουν πολλά είδη καρκίνου και το καθένα έχει την δική του θεραπεία, το μόνο κοινό τους όμως είναι ότι οι περισσότεροι θεωρούν ότι αυτοί προκαλούνται λόγω του σύγχρονου τρόπου ζωής. Ο καρκίνος όμως είναι μια ασθένεια που υπήρχε ήδη από την αρχαιότητα και σε κάθε μέρος του πλανήτη αντιμετωπιζόταν διαφορετικά.

Ο Ιπποκράτης ήταν ο πρώτος που έδωσε το όνομα του στην εν λόγω πάθηση, παρομοιάζοντας τους όγκους με καβούρια, ενώ σύμφωνα με επιστημονικές πηγές έχει ανακαλυφθεί ένα είδος καρκίνου που χτυπούσε στα οστά, το οστεοσάρκωμα, το οποίο έφεραν τα οστά του κεφαλιού και του αυχένα μουμιών από την αρχαία Αίγυπτο.

Επιπλέον, ο καρκίνος αναφέρεται και σε πάπυρο της αρχαίας Αιγύπτου που χρονολογείται στα 1600 π.Χ., στον οποίο αναγράφονται οκτώ είδη όγκων στο στή8ος και τους οποίους θεράπευαν με καυτηριασμό. Ακόμα, αναφέρεται ότι ο καρκίνος δεν είχε θεραπεία, ενώ αποτελούσε την τιμωρία των Θεών για τους ασεβείς και αμαρτωλούς. Αυτός όμως που κατέγραψε πρώτος τον καρκίνο ως νόσο, ήταν ο Ιπποκράτης στα κείμενα του. Ο ίδιος μάλιστα περιέγραφε στα γραπτά του συμπτώματα του καρκίνου του μαστού που είχαν γυναίκες ασθενείς του.

Όσον αφορά για τις θεραπείες που έδινε σε όσους νοσούσαν, ήταν συνταγές όπως ο χυμός από πικραγγούρια που βοηθούσε στον καρκίνο του πεπτικού συστήματος,  η «ψίχα της κολοκύνθης» ή ενός «σικύου», αναμειγμένα με κερήθρα και νερό, για τοπική χρήση κατά του καρκίνου της μήτρας.

Άλλες ιστορικές πηγές που αφορούν την εμφάνιση και τη θεραπεία του καρκίνου, αναφέρονται σε γραπτά του Ηροδότου, ο οποίος ανέφερε ότι η Άτοσσα, μητέρα του Δαρείου, Βασιλιά των Περσών, έπασχε από καρκίνο του μαστού και θεραπεύτηκε από τον Έλληνα γιατρό Δημοκίδη, ο οποίος εργαζόταν για την περσική αυλή. 

Σχετικά με τα είδη του καρκίνου, οι αρχαίοι Έλληνες τα διέκριναν σε «κρυπτά» και «επιφανειακά», «εν τω βάθει» και «επιπολής», «ανέλκωτα» και στον «ηλκωμένα», «σύμφυτα» και «μη σύμφυτα» και υποστήριζαν ότι όλα αυτά προέρχονται από από τη «μέλαινα χολή» και τον «μελαγχολικό χυμό». Μάλιστα, η ιδέα των χυμών έφτασε και μέχρι τη Ρωμαϊκή Εποχή, την οποία και υιοθέτησε και διέδωσε ο γνωστός γιατρός Γαληνός.

Ο Γαληνός ήταν αυτός που εισήγαγε πρώτος τον όρο του «όγκου» και την καθιέρωση του στην επίσημη ιατρική ορολογία, επεξηγώντας το βάρος και το φορτίο που φέρει το σώμα εξαιτίας της εμφάνισης του καρκίνου.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον όμως, παρουσιάζουν οι τρόποι θεραπείας του καρκίνου, βασισμένοι σε κάποια βότανα που χρησιμοποιούνταν όπως τα εξής: ασκληπιάς, ακαλύφη ή κνίδη, αριστολοχία, δρακοντιά, ερύσιμον, ερέβινθος, ελλέβορος, ερίκης καρπός, ελατήριον ή σίκυς άγριος στρύχνου χυλός και επίθυμον. Ως αντικαρκινικά φάρμακα χρησιμοποιούνταν και οι ποτάμιοι καρκίνοι, η καδμεία, ο λιθάργυρος, ο μόλυβδος και η χαλκίτις.

Στην περίπτωση που αποτύγχανε η θεραπεία με τις φαρμακευτικές ουσίες, οι αρχαίοι Έλληνες γιατροί κατέφευγαν σε εγχείρηση. Βέβαια, ο Γαληνός πρότεινε τη χειρουργική θεραπεία μόνον για τους καρκίνους «επιπολής». Πριν από αυτήν χορηγούνταν τα κατάλληλα φάρμακα για την κάθαρση του μελαγχολικού χυμού και στη συνέχεια αφαιρούνταν ο όγκος «ξυραφίοις πεπυρωμένοις ομού τέμνουσι και διακαίουσιν», δηλαδή με ένα είδος θερμοκαυτήρος, ώστε να αποφεύγεται η αιμορραγία.

Ωστόσο, η επίγνωση των υποτροπών μετά την επέμβαση φαίνεται από τη φράση του Ιπποκράτη που έλεγε: «Θεραπευόμενοι γαρ απόλλυνται ταχέως, μη θεραπευόμενοι δε πολύν χρόνον διατελέουσι». Επίσης, ένας άλλος τρόπος αντιμετώπισης του καρκίνου, σύμφωνα πάντα με τον Ιπποκράτη, ήταν με τη χρήση κολπικών πεσσών, τους οποίους κάλυπτε με διάφορα βότανα και τους τοποθετούσε στον κόλπο της γυναίκας ασθενούς.

Μάλιστα, η θερμότητα των πεσσών είχε και καταπραϋντικές ιδιότητες, αφού μείωνε τον πόνο. Άλλες πηγές αναφέρουν ότι ο Ιπποκράτης χρησιμοποιούσε μεταλλικά αντικείμενα που διέστελλαν τον τράχηλο της μήτρας.

Δυστυχώς, ο καρκίνος είναι μια πάθηση που ταλαιπωρεί την ανθρωπότητα από αρχαιοτάτων χρόνων και απόδειξη αποτελούν όλα τα παραπάνω.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η γυναίκα που χαρακτηρίζεται «ο νέος Αϊνστάιν» και το MIT παραλίγο να την ... χάσει

Πρόσωπα 15.01.2026
Από γκαράζ στο Σικάγο, στην αιχμή της θεωρητικής φυσικής στο Χάρβαρντ

Η μέρα που η Αθήνα έγινε… Αλάσκα: Το ιστορικό χιονιάς του που πάγωσε την πόλη με ... ‑10,4°C

Νέα Εποχή 15.01.2026
Όταν το θερμόμετρο έπεσε στους -10°C, οι δρόμοι θάφτηκαν κάτω από 40 εκατοστά χιόνι και η πόλη έζησε τον πιο ακραίο χειμώνα της ιστορίας της

Το καμάρι της Nέας Υόρκης: Πώς κατέρρευσε η αυτοκρατορία της Saks;

Stories 15.01.2026
Πτώχευση στην καρδιά της πολυτέλειας – Η πτώση της Saks Global

Γιατί το καθεστώς στο Ιράν αντέχει ακόμα;

Stories 15.01.2026
Η «ελίτ ασφαλείας» της Τεχεράνης δεν εμφανίζει ακόμη τις ρωγμές εκείνες που θα προμήνυαν μια άμεση κατάρρευση

Ρεκόρ, tattoos, τρελό make up και προπόνηση κόντρα σε όλα – Η Αναστασία Ντραγκομίροβα μιλά ανοιχτά

Rec Mode 15.01.2026
Η ίδια μας μιλά για την οικογένειά της, τις δυσκολίες της καθημερινότητας και των προπονήσεων

Ποια χώρα είναι η πιο ασφαλής για να ζει μια γυναίκα; Η παγκόσμια λίστα που αλλάζει όσα ξέραμε

Νέα Εποχή Χτες
Η παγκόσμια κατάταξη για το 2025 αποκαλύπτει τις χώρες όπου οι γυναίκες νιώθουν πιο ασφαλείς να ζουν, να εργάζονται και να περπατούν μόνες τους τη νύχτα

Γιατί όσοι γεννήθηκαν μεταξύ ’85‑’95 δείχνουν πιο νέοι από τους… νεότερους; Η αλήθεια που κανείς δε λέει

Νέα Εποχή Χτες
Η «αναλογική» παιδική ηλικία, η πιο ήρεμη σχέση με το σώμα και η απουσία ψηφιακού άγχους εξηγούν το μυστικό της νεότητας

Το γήπεδο που οι παίκτες ανεβαίνουν με τελεφερίκ για να παίξουν

Αθλητισμός Χτες
Το γήπεδο που βρίσκεται στο πιο ψηλό υψόμετρο στην ευρώπη έχει ένα γνώριμο όνομα

Explainer: Τι είναι η ICE και μέχρι πού μπορεί να φτάσει; Τι συμβαίνει όταν σε συλλάβει;

Stories Χτες
Συλλήψεις, απελάσεις, όπλα: Ποια είναι πραγματικά η ICE

Γιατί ο Τραμπ τα έβαλε (και) με την ομοσπονδιακή τράπεζα των ΗΠΑ;

Stories Χτες
Σε μια συνεχή κόντρα με όλους και με όλα