Κάποτε μια συναυλία ήταν μια απόφαση της τελευταίας στιγμής. Έβλεπες μια αφίσα, έδινες 20 ή 30 ευρώ και πήγαινες. Σήμερα, για πολλές μεγάλες παραγωγές, το κόστος ενός εισιτηρίου μπορεί να ξεπεράσει τα 100 ή και τα 150 ευρώ. Την ίδια στιγμή όλο και περισσότερες περιοδείες ακυρώνονται, ενώ οι εικόνες με άδεια καθίσματα σε στάδια και αρένες πολλαπλασιάζονται. Μήπως τελικά η μουσική βιομηχανία έφτασε σε ένα σημείο όπου οι τιμές απομακρύνουν το ίδιο το κοινό που προσπαθεί να προσελκύσει;

Η εικόνα μοιάζει παράδοξη. Οι συναυλίες δεν ήταν ποτέ πιο ακριβές, όμως ολοένα και περισσότερες περιοδείες δυσκολεύονται να γεμίσουν χώρους, ακυρώνονται ή καταλήγουν οικονομικά ασύμφορες. Και το πρόβλημα δεν αφορά μόνο το κοινό που βλέπει τις τιμές να ξεφεύγουν, αλλά και τους ίδιους τους καλλιτέχνες που προσπαθούν να επιβιώσουν σε μια μουσική βιομηχανία που έχει αλλάξει ριζικά.

Μέχρι πριν από μερικές δεκαετίες, οι περιοδείες λειτουργούσαν κυρίως ως εργαλείο προώθησης για τις πωλήσεις δίσκων. Σήμερα συμβαίνει σχεδόν το αντίθετο. Με τις πλατφόρμες streaming να αποδίδουν ελάχιστα χρήματα ανά ακρόαση, οι ζωντανές εμφανίσεις έχουν μετατραπεί στη βασική πηγή εισοδήματος για τους περισσότερους μουσικούς. Σύμφωνα με στοιχεία που κυκλοφορούν στη διεθνή αγορά, οι απολαβές από τις streaming υπηρεσίες παραμένουν εξαιρετικά χαμηλές, με αποτέλεσμα οι συναυλίες να αποτελούν πλέον τον βασικό οικονομικό πυλώνα πολλών καλλιτεχνών.

Το κόστος των περιοδειών έχει εκτοξευθεί

Το πρόβλημα είναι ότι το κόστος των περιοδειών έχει επίσης εκτοξευθεί. Μετακινήσεις, αεροπορικά εισιτήρια, καύσιμα, ξενοδοχεία, τεχνικός εξοπλισμός, προσωπικό και παραγωγή κοστίζουν σήμερα πολύ περισσότερο από ό,τι πριν λίγα χρόνια. Ακόμη και αναγνωρισμένα συγκροτήματα και καλλιτέχνες δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να βγάλουν τα έξοδά τους. Δεν είναι τυχαίο ότι αρκετές ανεξάρτητες μπάντες ακύρωσαν ολόκληρες περιοδείες επειδή το οικονομικό αποτέλεσμα προδιαγραφόταν ζημιογόνο πριν καν ξεκινήσουν.

Εισιτήρια που απομακρύνουν τους θεατές

Την ίδια στιγμή, οι θεατές βρίσκονται αντιμέτωποι με εισιτήρια που σε πολλές περιπτώσεις κοστίζουν διπλάσια ή και τριπλάσια σε σχέση με πριν από μία δεκαετία. Η συναυλία που κάποτε ήταν μια αυθόρμητη έξοδος των 20 ή 30 ευρώ έχει μετατραπεί σε έξοδο που απαιτεί προγραμματισμό, αποταμίευση ή ακόμη και πληρωμή σε δόσεις. Για μεγάλες παραγωγές, το κόστος ενός εισιτηρίου μπορεί πλέον να ξεπεράσει τα 100 ή και τα 150 ευρώ.

Ο φαύλος κύκλος της βιομηχανίας

Το αποτέλεσμα είναι ένας φαύλος κύκλος. Οι καλλιτέχνες αυξάνουν τις τιμές για να καλύψουν τα αυξανόμενα κόστη, όμως όσο ακριβαίνουν τα εισιτήρια τόσο λιγότεροι νέοι θεατές μπορούν να συμμετέχουν. Και όταν η ζωντανή μουσική αρχίζει να μοιάζει με είδος πολυτελείας, χάνει ακριβώς αυτό που την έκανε ξεχωριστή: την προσβασιμότητα και τη δυνατότητα να ανακαλύπτεις νέους αγαπημένους καλλιτέχνες.

Ίσως τελικά η κρίση των συναυλιών να μην είναι μόνο οικονομική. Ίσως να είναι μια κρίση ολόκληρου του μοντέλου πάνω στο οποίο στηρίχθηκε η μουσική βιομηχανία τα τελευταία χρόνια.