Κινέζοι επιστήμονες δημιούργησαν σπερματοζωάρια στο εργαστήριό τους, τα οποία κάνουν σωστά τη δουλειά τους, αφού έφεραν στη ζωή υγιή ποντικάκια.

Το σημαντικό επίτευγμα στο πεδίο της αναπαραγωγικής βιολογίας και της αναγεννητικής ιατρικής, εφόσον επαναληφθεί και σε ανθρώπους, μπορεί να ανοίξει τον δρόμο σε νέες θεραπείες για την υπογονιμότητα, η οποία προκαλείται από αντικαρκινικές θεραπείες, λοιμώξεις ή εκ γενετής προβλήματα.

Οι ερευνητές ξεκίνησαν με εμβρυικά βλαστικά κύτταρα, τα οποία –με τη βοήθεια ενός κοκτέιλ χημικών ουσιών, ορμονών και ιστού όρxεων– μετέτρεψαν μετά από δύο εβδομάδες σε σπερματοζωάρια, ικανά να γονιμοποιήσουν ωάρια θηλυκού ποντικιού. Τα επί 15 μήνες υγιή ποντικάκια αργότερα γέννησαν, με τη σειρά τους, επίσης υγιείς απογόνους. Οι επιστήμονες του Ινστιτούτου Ζωολογίας της Κινεζικής Ακαδημίας Επιστημών, με επικεφαλής τον καθηγητή Σιάο-Γιανκ Ζάο του Τμήματος Αναπτυξιακής Βιολογίας της Σχολής Ιατρικών Επιστημών του Νοτίου Ιατρικού Πανεπιστημίου στη Γκουανκτζού, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό κυτταρικής βιολογίας «Cell Stem Cell».

Η δημιουργία σπερματοζωαρίων στους όρxεις είναι από τις πιο πολύπλοκες βιολογικές διαδικασίες στο σώμα και στα περισσότερα θηλαστικά απαιτεί πάνω από έναν μήνα. Οι Κινέζοι δεν δημιούργησαν τα ώριμα επιμήκη σπερματοζωάρια (με το κεφάλι και τη γνώριμη ουρά), αλλά ένα προστάδιό τους, τις στρογγυλές σπερματίδες, που δεν μπορούν να κολυμπήσουν. Όμως είχαν υποστεί την αναγκαία κυτταρική διαίρεση (μείωση) και είχαν τις κατάλληλες γενετικές πληροφορίες, έτσι ήταν δυνατό να εισαχθούν με επιτυχία στα ωάρια μέσω εξσωσωματικής γονιμοποίησης. Θα ακολουθήσουν πειράματα σε μεγαλύτερα ζώα (πιθήκους). Ο Ζάο αναγνώρισε ότι, προτού κάτι ανάλογο γίνει σε ανθρώπους, πρέπει «να αντιμετωπιστούν οι ηθικές ανησυχίες» και «να αποκλειστούν προηγουμένως οι πιθανοί κίνδυνοι».

Ένα άλλο πρόβλημα που πρέπει να ξεπεραστεί, είναι ότι οι ενήλικοι άνθρωποι δεν έχουν εμβρυικά κύτταρα, ώστε να χρησιμεύσουν ως πρώτη ύλη για τα εργαστηριακά σπερματοζωάρια. Μία εναλλακτική λύση θα ήταν, αντί εμβρυικών, η χρήση δερματικών κυττάρων, που θα αναπρογραμματιστούν για να γίνουν πολυδύναμα εμβρυικού τύπου κύτταρα.

¶λλοι επιστήμονες, κυρίως Ιάπωνες, που επίσης προσπαθούν να δημιουργήσουν εργαστηριακό σπέρμα, δήλωσαν ότι θα προσπαθήσουν να αναπαράγουν το κινεζικό επίτευγμα. Εμφανίστηκαν πάντως πιο επιφυλακτικοί για την κινεζική ανακοίνωση και επεσήμαναν ότι και άλλες φορές στο παρελθόν έχουν γίνει παρόμοιες ανακοινώσεις, αλλά στη συνέχεια δεν κατέστη δυνατό να επιβεβαιωθούν σε άλλα εργαστήρια. Δήλωσαν, επίσης, ότι είναι αβέβαιο κατά πόσο οι τεχνητές (εργαστηριακές) ανώριμες σπερματίδες όντως συμπεριφέρονται ακριβώς όπως τα ώριμα σπερματοζώαρια, κάτι που θα φανεί στα ποντίκια μόνο σε μεγαλύτερο βάθος χρόνου. Από την πλευρά τους, οι ερευνητές από την Κίνα δήλωσαν ότι ακολούθησαν όλες τις διεθνείς προδιαγραφές που συμφωνήθηκαν το 2014 και ότι έτσι είναι «πολύ σίγουροι» πως το επιστημονικό πρωτοκόλλό τους είναι δυνατό να επαναληφθεί και σε άλλα εργαστήρια.

Η υπογονιμότητα αφορά περίπου το 15% των ζευγαριών και στο ένα τρίτο των περιπτώσεων ευθύνεται ο άνδρας. Μια γαλλική εταιρεία πρόσφατα είχε ισχυριστεί πως ήταν η πρώτη που είχε παράγει ανθρώπινα σπερματοζωάρια, όμως δεν έχει ακόμη δημοσιεύσει την έρευνά της.