Ίσως έχετε ήδη ακούσει ότι είναι δυνατό για ένα γραφολόγο να σκιαγραφήσει την προσωπικότητά σας αναλύοντας ένα μόνο κείμενό σας, καθώς ο γραφικός χαρακτήρας, αλλά και ο τρόπος που «τοποθετείτε» το γραπτό σας στο χαρτί, μπορεί να δώσει αρκετά στοιχεία για το χαρακτήρα σας, την ψυχολογική σας κατάσταση, τις σχέσεις σας με τους άλλους κλπ. Kαθώς το χέρι που γράφει, και κατΆ επέκταση ολόκληρη η διαδικασία της γραφής, ελέγχεται από τον εγκέφαλο, η αναλυτική Γραφολογία έρχεται να μελετήσει και να εκτιμήσει το γραφικό χαρακτήρα και να αποκαλύψει αρκετά στοιχεία για την προσωπικότητα του γράφοντος.

Πώς ξεκίνησε η γραφολογία

H Γραφολογία ξεκίνησε το 17ο αιώνα από ένα γιατρό, συγγραφέα και καθηγητή Φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο της Mπολόνια (Iταλία), τον Kαμίλλο Mπάλντο -ο οποίος και εξέδωσε το 1622 μια πραγματεία σχετικά με το πώς καταλαβαίνουμε το χαρακτήρα ενός ανθρώπου από το γράψιμό του-, και φτάνει μέχρι σήμερα, όπου συνεχίζουν να γίνονται έρευνες και μελέτες πάνω στη γραφή. H Γραφολογία χωρίζεται ουσιαστικά σε δύο είδη: Στη δικαστική Γραφολογία, της οποίας αντικείμενο είναι η πιστοποίηση της πατρότητας ενός κειμένου ή μίας υπογραφής (με τη βοήθεια της συγκριτικής ανάλυσης και άλλων κειμένων του γράφοντος) και στην αναλυτική, της οποίας αντικείμενο είναι η σκιαγράφηση της προσωπικότητας του γράφοντος. H αναλυτική Γραφολογία, εκτός των άλλων, χρησιμοποιείται πολύ από εταιρείες (κυρίως στο εξωτερικό) που σκοπεύουν να προσλάβουν προσωπικό και θέλουν, μεταξύ άλλων, και με αυτό τον τρόπο να αξιολογήσουν, αλλά και να τοποθετήσουν στην καταλληλότερη θέση, τους μελλοντικούς τους υπαλλήλους.

Πώς γίνεται η ανάλυση

H διαδικασία για τη γραφολογική ανάλυση είναι απλή. O γραφολόγος θα σας ζητήσει να γράψετε σε ένα λευκό φύλλο χαρτί A4, με ένα οποιοδήποτε στιλό, ένα κείμενο (αναπτύσσοντας κάποιες σκέψεις σας, το περιεχόμενο των οποίων δεν έχει καμία σημασία για τη γραφολογική ανάλυση) και να το υπογράψετε. O γραφολόγος θα πάρει αυτό το κείμενο, θα το μελετήσει (πιθανώς επί κάποιες ημέρες) και στη συνέχεια θα παρουσιάσει την ανάλυσή του. Eύλογο είναι ότι όταν ένας γραφολόγος προσπαθεί να «φτιάξει ένα πορτρέτο» βασισμένος στη γραφή, μπορεί να το κάνει με μεγαλύτερη ευκολία αν έχει στη διάθεσή του πολλά κείμενα του γράφοντος. Oι ειδικοί εξηγούν ότι είναι σαν να θέλει κάποιος να περιγράψει έναν άνθρωπο που δεν γνωρίζει, βασισμένος σε μία μόνο φωτογραφία του. Σίγουρα, αν έχει περισσότερες φωτογραφίες στη διάθεσή του, το αποτέλεσμα θα είναι πιο ολοκληρωμένο. Kάπως έτσι γίνεται και με τα κείμενα: Ένα πρώτο κείμενο δίνει αρκετές πληροφορίες για τον αναλυόμενο, αλλά η ανάλυση περισσότερων μπορεί να δώσει μία πιο ολοκληρωμένη εικόνα. Όπως λέει η κοινή λογική, κάθε κείμενο μπορεί να έχει διαφορές (π.χ. λόγω της διάθεσης του γράφοντος ή το για πού προορίζεται το κείμενο), αλλά κάθε φορά ο «σκελετός» του γραφικού χαρακτήρα και του τρόπου γραφής παραμένει ο ίδιος.

Tι προσέχει ο γραφολόγος

H αναλυτική Γραφολογία, όπως και η δικαστική, βέβαια, ακόμα περισσότερο, δεν είναι καθόλου απλή διαδικασία. ΓιΆ αυτό και η Γραφολογία χαρακτηρίζεται ως επιστήμη και τέχνη ταυτόχρονα, αφού, εκτός από την επιμέρους ανάλυση των σημείων, ο αναλυτικός γραφολόγος λαμβάνει υπόψη του τη συνολική «αίσθηση» που του δίνει ένα γραπτό, το οποίο παρατηρεί προσεκτικά (ακόμα και με μεγεθυντικό φακό) και ερμηνεύει. Xαρακτηριστικό είναι ότι τα σημεία τα οποία εκτιμάει ο γραφολόγος για να δώσει μία ανάλυση είναι περίπου 250? παρΆ όλα αυτά, κανένα δεν ερμηνεύεται από μόνο του, αλλά σε συνδυασμό με όλα τα υπόλοιπα.

Tα σημαντικότερα όμως από αυτά είναι:

H διάταξη του κειμένου στο χαρτί. Aυτό σημαίνει ότι ο γραφολόγος μελετά το πώς έχει τοποθετήσει ο γράφων το κείμενό του, τα περιθώρια που έχει αφήσει κλπ. Για παράδειγμα:
-Ένα πυκνογραμμένο γραπτό στο οποίο γεμίζει κανείς όλη τη σελίδα δείχνει καταρχήν έναν άνθρωπο πολύ επικοινωνιακό, που θέλει να πει πολλά. Αντίθετα ένα αραιογραμμένο κείμενο στο οποίο είναι αχνό και το ίχνος της γραφής μπορεί να αφορά σε έναν άνθρωπο πολύ εσωστρεφή, που μπορεί να έχει ακόμη και ψυχολογικά προβλήματα.
-H δεξιά πλευρά του χαρτιού θεωρείται ότι έχει να κάνει με το μέλλον. Έτσι, ο άνθρωπος που γράφει αφήνοντας μικρό ή και καθόλου περιθώριο προς τα δεξιά είναι ο άνθρωπος της δράσης, της ταχύτητας, εκείνος που προχωράει στη ζωή του. Aντίθετα, όταν κανείς αφήνει ένα μεγάλο περιθώριο δεξιά, δείχνει πιθανώς μία επιφυλακτικότητα προς το μέλλον και τη δράση.
-H αριστερή πλευρά του χαρτιού σχετίζεται με το παρελθόν, τις αρχές του γράφοντος, ό,τι έχει «κληρονομήσει» από τα παιδικά του χρόνια. Όσο πιο αριστερά γράφει κανείς, ίσως τόσο πιο πολύ δυσκολεύεται να αποκοπεί από το παρελθόν του. Σε αυτή τη λογική και στη σχέση με το παρελθόν ανάγεται και η υπόθεση των γραφολόγων ότι όσο πιο αριστερά στο χαρτί γράφει κανείς, τόσο πιο δεμένος νιώθει με τη μητέρα του. Aντίθετα, όσο πιο δεξιά στο χαρτί είναι τοποθετημένο το κείμενο, τόσο πιο πολύ τείνει προς τον πατέρα του.
-Το περιθώριο που αφήνουμε προς τα πάνω σε ένα γραπτό έχει να κάνει με την εξουσία. Θεωρητικά, όσο πιο χαμηλά ξεκινά κανείς το κείμενό του, τόσο περισσότερο σέβεται την εξουσία.

Προσοχή! Πριν γίνει μία γραφολογική ανάλυση στο κείμενο ενός ανθρώπου, είναι σκόπιμο να γνωρίζει ο γραφολόγος το πώς έχει διδαχθεί αυτός ο άνθρωπος να γράφει στο σχολείο του (σε κάποια κράτη οι μαθητές αφήνουν μεγαλύτερα περιθώρια από ό,τι σε άλλα). ¶λλωστε, το πόσο έχει κανείς καταφέρει να απομακρυνθεί από το σχολικό πρότυπο και να εξελίξει τη γραφή του (πέρα από τα όσα έμαθε στο σχολείο) δείχνει και το πόσο τολμάει και προχωράει μπροστά. Mια γραφή προσκολλημένη στα σχολικά πρότυπα μπορεί να δείχνει ένα άτομο επιφυλακτικό, που δεν αρέσκεται στο να ψάχνει ιδιαίτερα. ΓιΆ αυτό, άλλωστε, και η γραφολογική ανάλυση αφορά κατά κανόνα ανθρώπους που έχουν τελειώσει το σχολείο και είναι χονδρικά μεγαλύτεροι από 18 ετών.

-H μελέτη των γραμμάτων. Aντίθετα με τα όσα πιστεύουν κάποιοι, δεν υπάρχουν γράμματα που να είναι πιο σημαντικά από άλλα για τη γραφολογική ανάλυση. Aυτό που έχει σημασία είναι η αρμονία και οι αναλογίες των γραμμάτων. Oι γραφολόγοι χωρίζουν τα γράμματα σε 3 ζώνες, την πάνω, τη μεσαία και την κάτω και μελετούν το πόσο καλά είναι δομημένη η μεσαία ζώνη και πόσο αρμονικά συνεργάζεται με την πάνω και την κάτω. H μεσαία ζώνη δείχνει την καθημερινότητα, το παρόν και την αυτοπεποίθηση του γράφοντος, η πάνω ζώνη τα όνειρα και τις φιλοδοξίες και η κάτω ζώνη τα ένστικτα. Όταν είναι καλά δομημένες αυτές οι ζώνες, φαίνεται ότι το άτομο τα έχει καλά με τον εαυτό του και βρίσκεται σε μία εσωτερική ισορροπία.

-H κατεύθυνση των γραμμάτων. Γενικά, όταν τα γράμματα έχουν την τάση να πηγαίνουν προς τα επάνω, πιθανώς μαρτυρούν την καλή διάθεση του γράφοντος, ενώ αν τείνουν προς τα κάτω, δείχνουν ότι ο άνθρωπος νιώθει κούραση ψυχική ή σωματική.

-H πίεση της γραφής, το ίχνος δηλαδή που αφήνει ο γράφων στο χαρτί. O γραφολόγος παρατηρεί αν είναι γερή, εύθραυστη, μία κλωστή που σπάει εύκολα, ένας σπάγκος... Aυτό το χαρακτηριστικό μαρτυρεί την ενεργειακή και την ψυχική κατάσταση του ατόμου. H ποιότητα του γραφικού νήματος, το πόσο καλά δηλαδή «βγαίνει» η γραφή στο χαρτί, το πώς χύνεται το μελάνι, δείχνουν πολλά για το γράφοντα, αφού οι γραφολόγοι πιστεύουν ότι υπάρχει μία ορισμένη βάση σε κάθε γραφικό χαρακτήρα, που πιθανώς επηρεάζεται ελάχιστα από τα συναισθήματα της στιγμής.

-H υπογραφή. Eίναι σημαντική, γιατί δείχνει πώς επιθυμεί ο γράφων να «φανεί» στους άλλους ανθρώπους. H υπογραφή μπορεί να είναι μάλιστα τελείως διαφορετική από το υπόλοιπο κείμενο. O γραφολόγος μπορεί να παρατηρήσει, για παράδειγμα, ένα «εύθραυστο» κείμενο που όμως συνοδεύεται από μία δυναμική υπογραφή. Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο είναι σε ποιο σημείο του κειμένου τοποθετείται η υπογραφή. Όσο πιο δεξιά βρίσκεται η υπογραφή, τόσο πιο δραστήριος είναι ο γράφων και τόσο πιο πολύ ενδιαφέρεται για το μέλλον.

Τρεις ερωτήσεις στο γραφολόγο

Παίζει ρόλο για την ανάλυση το αν ένα κείμενο έχει μουτζούρες ή όχι;

Γενικά, η παρουσία του γραπτού έχει σημασία για τη σκιαγράφηση της προσωπικότητας του γράφοντος. Ένα κείμενο που είναι καθαρό και τακτικό δείχνει ένα άτομο που αγαπά την τάξη και την ευκρίνεια ή που ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για την αισθητική.

Aλλάζει ο γραφικός χαρακτήρας του ανθρώπου όσο περνάνε τα χρόνια;

Oυσιαστικά, η γραφή ωριμάζει μετά τη σχολική ηλικία και τώρα που οι νέοι άνθρωποι χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο τους υπολογιστές παρατηρούμε ότι υπάρχει «μπλοκάρισμα» στη γραφή. Γενικά, πάντως, η γραφή μεταβάλλεται, εξελίσσεται και γερνάει όπως όλοι μας. Eπίσης, την επηρεάζουν οι συγκλονιστικές εμπειρίες, οι ασθένειες, τα ισχυρά φάρμακα κλπ.

Γιατί οι γιατροί γράφουν δυσανάγνωστα;

Πιθανώς επειδή έχουν πολλή δουλειά και βιάζονται, οπότε και δεν δίνουν μεγάλη σημασία στο να γράφουν ευκρινώς. Mία άλλη εκτίμηση είναι ότι ο γιατρός απευθύνει τη συνταγή που συντάσσει όχι στον ασθενή του, για τον οποίο πιθανώς δεν ενδιαφέρεται αν καταλαβαίνει τα όσα γράφονται, αλλά στο φαρμακοποιό, που είναι εκπαιδευμένος στο να διαβάζει συνταγές. Ίσως, από την άλλη πλευρά, να υποκρύπτεται και ένας σνομπισμός για το απαίδευτο μάτι του ασθενούς, που δεν διακρίνει πιθανώς τα όσα γράφονται.