Η επιστήμη απαντά: Γιατί ο γάμος ωφελεί περισσότερο τους άντρες από τις γυναίκες;

«Ευχαριστώ που μου το θύμισες». Αυτή η φράση, την οποία άκουσε η ψυχοθεραπεύτρια Kaytee Gillis από τον σύντροφό της την ώρα που έφευγε για ένα ιατρικό ραντεβού που η ίδια τον πίεζε να κλείσει επί μήνες, συμπυκνώνει μια ολόκληρη κοινωνική πραγματικότητα.

«Τι θα έκανε χωρίς εμένα;» αναρωτήθηκε. Και η επιστήμη έρχεται να επιβεβαιώσει ότι αυτό το καθημερινό βάρος —το λεγόμενο «συναισθηματικό και οργανωτικό φορτίο» που αναλαμβάνουν κυρίως οι γυναίκες— αποτελεί τον βασικό λόγο που οι άνδρες φαίνεται να είναι οι μεγάλοι «κερδισμένοι» του γάμου.

Σε άρθρο της στο Psychology Today, η Gillis αναλύει το διαρκές εύρημα των κοινωνικών ερευνών: οι παντρεμένοι άνδρες απολαμβάνουν σημαντικά καλύτερη σωματική και ψυχική υγεία σε σύγκριση με τους ανύπαντρους ομολόγους τους, ενώ για τις γυναίκες τα οφέλη του έγγαμου βίου είναι αισθητά πιο περιορισμένα.

Το αόρατο δίκτυο προστασίας και η «συναισθηματική εργασία»

Τα επιστημονικά δεδομένα είναι αμείλικτα. Οι παντρεμένοι άνδρες εμφανίζουν χαμηλότερα ποσοστά κατάθλιψης, λιγότερο άγχος, μειωμένα αισθήματα μοναξιάς και μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής. Μάλιστα, πρόσφατη μελέτη του Πανεπιστημίου του Τορόντο συνέδεσε τον γάμο στους άνδρες με μια πολύ πιο υγιή γήρανση.

Η αιτία, ωστόσο, δεν κρύβεται στη θεσμική κάρτα του γάμου αυτή καθαυτή, αλλά στους κοινωνικούς ρόλους. Οι άνδρες φροντίζουν περισσότερο τον εαυτό τους, κάνουν προληπτικές εξετάσεις και υιοθετούν υγιεινές συνήθειες επειδή, κατά κανόνα, υπάρχει δίπλα τους μια σύντροφος που λειτουργεί ως «μάνατζερ» της καθημερινότητάς τους, υπενθυμίζοντας, οργανώνοντας και φροντίζοντας για την ευημερία τους.

Η παγίδα της συναισθηματικής απομόνωσης

Ένας ακόμη καθοριστικός παράγοντας αφορά τα κοινωνικά δίκτυα υποστήριξης. Λόγω της παραδοσιακής ανατροφής, πολλοί άνδρες δυσκολεύονται να εκφράσουν συναισθηματική ευαλωτότητα στις φιλικές ή οικογενειακές τους σχέσεις. Έτσι, η σύζυγος μετατρέπεται στη μοναδική πηγή συναισθηματικής αποφόρτισης και φροντίδας που διαθέτουν.

Αντίθετα, οι γυναίκες διατηρούν συνήθως ισχυρούς συναισθηματικούς δεσμούς και εκτός γάμου —με φίλες, συγγενείς και κοινωνικές ομάδες. Η γυναίκα δεν περιμένει από τον γάμο να καλύψει το 100% των συναισθηματικών της αναγκών, ενώ ο άνδρας κερδίζει μια ολόκληρη δομή υποστήριξης που προηγουμένως στερούνταν.

Η αλλαγή των προτύπων και το μέλλον των σχέσεων

Ευτυχώς, τα δεδομένα αρχίζουν να μετατοπίζονται. Οι νεότερες γενιές αμφισβητούν αυτά τα στερεότυπα. Όλο και περισσότεροι άνδρες επενδύουν στις φιλίες τους, αναζητούν ψυχοθεραπευτική υποστήριξη και εκφράζουν ανοιχτά τα συναισθήματά τους, ενώ παράλληλα τα ζευγάρια επιδιώκουν μια πιο ισότιμη κατανομή της συναισθηματικής και οικιακής φροντίδας.

Το ζητούμενο της εποχής μας δεν είναι αν ο γάμος ευνοεί το ένα φύλο εις βάρος του άλλου, αλλά το πώς θα οικοδομηθούν σχέσεις στις οποίες η φροντίδα, η οργάνωση και η συναισθηματική στήριξη δεν θα αποτελούν μονομερές βάρος, αλλά αμοιβαία δέσμευση.