Ο καφές αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας για εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο. Για πολλούς δεν είναι απλώς ένα ρόφημα, αλλά μια μικρή τελετουργία που συνοδεύει την έναρξη της ημέρας, τη δουλειά ή τις στιγμές χαλάρωσης. Τα τελευταία χρόνια, μάλιστα, αρκετές επιστημονικές μελέτες έχουν αναδείξει και τις πιθανές ευεργετικές του ιδιότητες για τον οργανισμό.

Ωστόσο, όπως επισημαίνουν ειδικοί, ο τρόπος παρασκευής του καφέ μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τις επιδράσεις του στην υγεία. Η γιατρός της Ιατρικής Σχολής του Harvard University, Trisha Pasricha, αναλύοντας δεδομένα από επιστημονικές έρευνες σε άρθρο της στη The Washington Post, υπογράμμισε ότι ορισμένοι τύποι καφέ φαίνεται να συνδέονται περισσότερο με αυξημένα επίπεδα χοληστερίνης.

Μελέτη σε μισό εκατομμύριο ανθρώπους

Η ειδικός αναφέρθηκε σε μεγάλη επιστημονική μελέτη του 2020, στην οποία συμμετείχαν περίπου 500.000 ενήλικες. Η έρευνα εξέτασε τη σχέση ανάμεσα στους διαφορετικούς τρόπους παρασκευής καφέ και τις πιθανές επιπτώσεις τους στην υγεία.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο μη φιλτραρισμένος καφές –όπως εκείνος που παρασκευάζεται σε French press coffee ή σε ορισμένες παραδοσιακές μηχανές espresso– συνδέεται με υψηλότερα επίπεδα χοληστερίνης σε σύγκριση με τον φιλτραρισμένο καφέ.

Οι ουσίες που επηρεάζουν τη χοληστερίνη

Η εξήγηση βρίσκεται σε φυσικές ενώσεις που υπάρχουν στον καφέ και ονομάζονται diterpenes. Οι ουσίες αυτές παραμένουν στο ρόφημα όταν ο καφές παρασκευάζεται χωρίς φίλτρο. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, μπορούν να αυξήσουν τα επίπεδα της «κακής» LDL χοληστερίνης, επηρεάζοντας τη λειτουργία του ήπατος και μειώνοντας την ικανότητά του να απομακρύνει τα λιπίδια από το αίμα.

Αντίθετα, τα χάρτινα φίλτρα συγκρατούν σε μεγάλο βαθμό αυτές τις ουσίες, εμποδίζοντας την παρουσία τους στο τελικό ρόφημα. Για τον λόγο αυτό, ο φιλτραρισμένος καφές θεωρείται η πιο «καρδιοπροστατευτική» επιλογή.

Η πιο ασφαλής επιλογή για καθημερινή κατανάλωση

Οι επιστήμονες συστήνουν σε όσους πίνουν καφέ σε καθημερινή βάση να προτιμούν τον φιλτραρισμένο καφέ, ιδιαίτερα όταν καταναλώνουν αρκετά φλιτζάνια μέσα στην ημέρα ή αντιμετωπίζουν προβλήματα χοληστερίνης και καρδιαγγειακής υγείας.

Αντίθετα, η υπερκατανάλωση καφέδων όπως ο espresso ή ο καφές που παρασκευάζεται σε French press –ιδίως όταν ξεπερνά τα τρία έως πέντε φλιτζάνια ημερησίως– έχει συσχετιστεί με αυξημένα επίπεδα χοληστερίνης στο αίμα.

Την ίδια στιγμή, αρκετές μελέτες δείχνουν ότι ο φιλτραρισμένος καφές, όταν καταναλώνεται με μέτρο, μπορεί να έχει και θετικές επιδράσεις στον οργανισμό. Έως περίπου τρία με τρεισήμισι φλιτζάνια την ημέρα φαίνεται να συνδέονται με μειωμένο κίνδυνο θνησιμότητας από διάφορες αιτίες, χάρη στα αντιοξειδωτικά που περιέχει.

Τα αντιοξειδωτικά αυτά έχουν συνδεθεί με προστατευτική δράση απέναντι σε καρδιαγγειακές παθήσεις, τον διαβήτη τύπου 2 και νευροεκφυλιστικές ασθένειες όπως η Parkinson's disease.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι, όπως συμβαίνει με πολλά διατροφικά στοιχεία, το κλειδί βρίσκεται στην ισορροπία. Ο καφές μπορεί να αποτελεί μέρος μιας υγιεινής καθημερινότητας, αρκεί να καταναλώνεται με μέτρο και με τον κατάλληλο τρόπο παρασκευής.