Η κοινή λογική λέει ότι κανένα μέρος στον κόσμο δεν είναι απολύτως ασφαλές σε ένα πραγματικό σενάριο παγκόσμιας πολεμικής σύρραξης. Παρόλα αυτά, ειδικοί και αναλύσεις διεθνών δεικτών κατατάσσουν ορισμένες χώρες — βάσει γεωγραφίας, ιστορικής ουδετερότητας, πολιτικής σταθερότητας και χαμηλής έντασης σε διεθνή ζητήματα — ως «λιγότερο επικίνδυνες» επιλογές σε περίπτωση που το χειρότερο σενάριο γίνει πραγματικότητα.

Τι δείχνουν οι διεθνείς δείκτες ειρήνης

Ο Global Peace Index 2025 — ένας από τους πλέον αναγνωρισμένους παγκόσμιους δείκτες ειρήνης — κατατάσσει κορυφαίες χώρες με βάση το επίπεδο ειρηνικότητας τους, την απουσία εσωτερικών ή εξωτερικών συγκρούσεων και τη χαμηλή στρατιωτικοποίηση:

• Ισλανδία
• Ιρλανδία
• Νέα Ζηλανδία
• Αυστρία
• Ελβετία
• Σιγκαπούρη
• Πορτογαλία
• Δανία
• Σλοβενία
• Φινλανδία
• Τσεχία
• Ιαπωνία — μεταξύ άλλων

Αν και ο δείκτης αυτός δεν σχεδιάστηκε ειδικά για σενάρια παγκόσμιου πολέμου, παρέχει ένα αξιόπιστο πλαίσιο για το ποιες χώρες είναι περισσότερο πιθανό να παραμείνουν σταθερές και με υψηλό επίπεδο δημόσιας ασφάλειας σε περιόδους διεθνούς κρίσης.

Κατηγορίες “ασφαλέστερων” χωρών

1. Χώρες ουδετερότητας και γεωγραφικής απομόνωσης

Ελβετία: Μακρά παράδοση ουδετερότητας και πολυστρωματικό σύστημα πολιτικής άμυνας.

Ισλανδία & Νέα Ζηλανδία: Απομονωμένες γεωγραφικά, με χαμηλή στρατιωτική εμπλοκή σε διεθνείς συγκρούσεις.

2. Χώρες με υψηλή ειρηνικότητα και κοινωνική σταθερότητα

Ιρλανδία, Πορτογαλία, Δανία, Φινλανδία: Συστηματικά υψηλές θέσεις σε δείκτες ειρήνης και ποιότητας ζωής, χωρίς έντονη ανάμειξη σε στρατιωτικές συγκρούσεις.

3. Αναδυόμενες επιλογές με φυσικά ή οικονομικά χαρακτηριστικά επιβίωσης

Αναλύσεις που λαμβάνουν υπόψη γεωγραφική ταυτότητα ή φυσικούς πόρους, αναφέρουν επιλογές όπως:

Χιλή – μεγάλη έκταση, γεωγραφική απομόνωση, φυσικοί πόροι.

Φίτζι και άλλες απομονωμένες νησιωτικές χώρες – αποστάσεις από μεγάλες στρατιωτικές δυνάμεις και λιγότερο πιθανή εμπλοκή σε διεθνή στρατιωτικά σενάρια.

Νότια Αφρική – φυσικοί πόροι και γεωγραφική απόσταση από «κλασικά» θέατρα σύγκρουσης.

Γιατί αυτές οι χώρες;

Κοινά χαρακτηριστικά που τις κάνουν «πιο ασφαλείς» σε σενάρια μεγάλης αστάθειας:

• Χαμηλό προφίλ στα στρατιωτικά ζητήματα
• Ουδέτερη εξωτερική πολιτική ή γεωγραφική απομόνωση
• Χαμηλή εξάρτηση από στρατηγικούς άξονες και συμμαχίες που εμπλέκονται σε συγκρούσεις
• Δείκτες κοινωνικής σταθερότητας και ειρήνης υψηλότεροι από τον παγκόσμιο μέσο όρο

Δεν πρέπει να παραβλέπουμε ότι σε έναν πραγματικό παγκόσμιο πόλεμο, ιδίως με χρήση πυρηνικών ή μεγάλων στρατιωτικών σχηματισμών, καμία περιοχή δεν είναι 100 % ασφαλής. Ο στόχος μιας τέτοιας ανάλυσης δεν είναι να προτείνει «καταφύγιο» όπως σε κινηματογραφικό σενάριο, αλλά να δείξει πού οι πιθανότητες επιβίωσης και διατήρησης ενός λειτουργικού κοινωνικού πλαισίου μπορεί να είναι θεωρητικά πιο ευνοϊκές.

Συμπέρασμα

Ο πιο ασφαλής τόπος σε περίπτωση παγκόσμιου πολέμου δεν είναι μόνο θέμα γεωγραφικής επιλογής, είναι θέμα πολιτικής σταθερότητας, διεθνών δεσμών, κοινωνικών δομών και προνοητικότητας. Χώρες με σταθερά χαμηλή εμπλοκή σε συγκρούσεις, ουδέτερη εξωτερική πολιτική ή απομόνωση, υψηλή ποιότητα ζωής και κοινωνική συνοχή βρίσκονται σταθερά στην κορυφή των διεθνών κατατάξεων όταν τίθεται αυτό το υποθετικό, αλλά σοβαρό, ερώτημα.