Στις 30 Νοεμβρίου του 2024 θα παραδοθεί στους Θεσσαλονικείς το Μετρό Θεσσαλονίκης, ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο κόσμος είναι αρκετά δύσπιστος. Η ιστορία του μετρό της Θεσσαλονίκης είναι ένα κλασικό παράδειγμα των δυσκολιών που μπορεί να αντιμετωπίσει ένα μεγάλο δημόσιο έργο στην Ελλάδα...

Η Θεσσαλονίκη, μετρά ήδη 4 δεκαετίες που ασχολείται με το περίφημο έργο του μετρό. Η ιστορία αυτού του πολυαναμενόμενου έργου είναι γεμάτη ανατροπές, καθυστερήσεις, πολιτικές αντιπαραθέσεις και πολυάριθμες υποσχέσεις που τελικά δεν τηρήθηκαν.

Ενα έργο που υπήρξε μόνιμη εξαγγελία από το βήμα της ΔΕΘ, «αιώνιο» πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης και ανέκδοτο σε όλη την Ελλάδα!

Η ιδέα για την κατασκευή μετρό στη Θεσσαλονίκη ξεκίνησε ήδη από τη δεκαετία του 1980. Η ταχέως αναπτυσσόμενη πόλη και η ανάγκη για ένα σύγχρονο σύστημα μεταφορών ήταν οι βασικές αιτίες πίσω από την πρωτοβουλία αυτή. Το 1986 έγινε η πρώτη μελέτη σκοπιμότητας για το μετρό, και το έργο φάνηκε να παίρνει μπροστά. Ωστόσο, τα προβλήματα άρχισαν από νωρίς. Έλλειψη χρηματοδότησης, τεχνικές δυσκολίες και αναποτελεσματικός σχεδιασμός αποτέλεσαν εμπόδια που καθυστέρησαν την εκκίνηση του έργου.

Το 1989 γίνεται η πρώτη προσπάθεια να κατασκευαστεί. Μια τρύπα στο ύψος της ΔΕΘ. Χρηματοδότηση και ο τρόπος κατασκευής χωρίς μετροπόντικες “στέκουν” εμπόδια στην προσπάθεια επί δημαρχίας Σωτήρη Κούβελα.

Το 1992 το έργο του μετρό Θεσσαλονίκης φάνηκε να παίρνει σάρκα και οστά με την υπογραφή των πρώτων συμβάσεων. Ωστόσο, οι καθυστερήσεις δεν άργησαν να κάνουν την εμφάνισή τους. Τεχνικά προβλήματα, δικαστικές διαμάχες μεταξύ εργολάβων, αλλά και γραφειοκρατικά εμπόδια επιβράδυναν την πρόοδο του έργου. Το 1996, η ανάδοχος εταιρεία αποχώρησε λόγω διαφωνιών με την κυβέρνηση, και το έργο μπήκε πάλι σε αδιέξοδο.

Το 2003 αποφασίστηκε η επανεκκίνηση του έργου, με τη δημιουργία νέων σχεδίων και τη λήψη χρηματοδότησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι νέες υποσχέσεις ήρθαν μαζί με προθεσμίες που έδειχναν ότι το μετρό θα ολοκληρωθεί μέχρι το 2012.

Ωστόσο, οι αρχαιολογικές ανακαλύψεις στο κέντρο της πόλης αποτέλεσαν ακόμα έναν παράγοντα καθυστέρησης. Ο εντοπισμός σημαντικών αρχαιολογικών ευρημάτων όπως της Βυζαντινής Μέσης Οδού προκάλεσε νέα κύματα διακοπών, ενώ ο δημόσιος διάλογος για την αντιμετώπιση των αρχαιοτήτων δίχασε την κοινή γνώμη.

Τίτλοι ρεπορτάζ του παρελθόντος

Το 2010 κατά τη διάρκεια των εργασιών λοιπόν, έρχεται στο φως μια πόλη της Ρωμαϊκής ακμής της Θεσσαλονίκης με καταστήματα ναούς, οδούς και αφιερώματα.

Τίτλοι ρεπορτάζ του παρελθόντος

Το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο πρότεινε την απόσπαση των μνημείων και την μεταφορά τους σε άλλο χώρο εισήγηση που αποδέχθηκε το υπουργείο πολιτισμού. Στο συμβούλιο της Επικρατείας ο δήμος προσέφυγε ζητώντας να παραμείνουν τα αρχαία να αξιοποιηθούν κατά χώρα και να συνεχιστούν οι εργασίες παράλληλα και το 2014 ο ανάδοχος σταματά το έργο. Το 2015 το έργο ξανάρχισε με εξασφαλισμένη χρηματοδότηση.

Κατά καιρούς, πέρασαν από εκεί πρωθυπουργοί (βλέπε Τσίπρας το 2018).

Wikipedia, Philly boy92, Σταθμός Αγίας Σοφίας το 2018

Το 2022, η εταιρεία συμμετείχε στην εκδήλωση Open House Thessaloniki και επέτρεψε στο κοινό να μπει στις εγκαταστάσεις για να αποκτήσουν μία εικόνα του μεγέθους και της πολυπλοκότητας του έργου της κατασκευής και παράδοσης σε λειτουργία ενός δικτύου Μετρό. 

Μετά από πολλές καθυστερήσεις και την αλλαγή αρκετών κυβερνήσεων, το έργο του μετρό φαίνεται να πλησιάζει την ολοκλήρωση, με νέα προθεσμία το Νοέμβρη 2024. (Ωστόσο, ακόμα και σήμερα, υπάρχουν ενδείξεις για νέες καθυστερήσεις). Οι προστατευτικές λαμαρίνες και οι εργοταξιακές καταλήψεις προοδευτικά απομακρύνθηκαν. Οι δρόμοι επανήλθαν στο κανονικό τους πλάτος. Οι σταθμοί ολοκληρώθηκαν και έγιναν επισκέψιμοι για το κοινό. Οι δοκιμαστικές διαδρομές είναι καθημερινές. Μεταξύ των επιβατών και ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Mε την δημοσιοποίηση και του λογοτύπου του ΜΕΤΡΟ Θεσσαλονίκης, μπορούμε να πούμε πως ένας νέος κύκλος memes βρήκε το δρόμο προς το φως.