E-Daily

Σαν σήμερα: Ο τραγικός θάνατος της ποιήτριας Μαρίας Πολυδούρη

Στις 29 Απριλίου του 1930

Από το NEWSROOM

29/4/2021 | 00:24

Η Μαρία Πολυδούρη πρόλαβε στα μόλις 28 χρόνια που έζησε να αφήσει μια κληρονομιά στα ελληνικά γράμματα. Δένε ήταν μόνο η σχέση της με τον Καρυωτάκη που κράτησε ζωντανή τη μνήμη της, αλλά και η δική της τέχνη.

Γεννήθηκε το 1902 στην Καλαμάτα. Η μητέρα της ήταν από τις πρώτες φεμινίστριες της εποχής. Στα γράμματα εμφανίστηκε κιόλας από τα 14 της έτη με το πεζοτράγουδο «Ο πόνος της μάνας», που αναφέρεται στον θάνατο ενός ναυτικού που ξεβράστηκε στα Φιλιατρά και ήταν επηρεασμένο από μανιάτικα μοιρολόγια. Δυο χρόνια αργότερα διορίστηκε στον Δήμο Μεσσηνίας μετά από διαγωνισμό και ασχολείται άμεσα με το ζήτημα των γυναικών.

Στα 18 έχασε μέσα σε περίπου έναν μήνα και τους δυο γονείς της. Την επόμενη χρονιά, παίρνει μετάθεση για τη Νομαρχία Αθηνών και παράλληλα γράφεται στην Νομική Σχολή. Στη νομαρχία θα γνωρίσει τον συνάδελφό της και ομότεχνο Κώστα Καρυωτάκη. Μεταξύ τους αναπτύσσεται ένας παθιασμένος έρωτας, που δεν κράτησε πολύ αλλά έπαιξε τεράστιο ρόλο στη μετέπειτα πορεία και ζωή της.

Συναντήθηκαν όταν εκείνη ήταν 20 κι εκείνος 26. Εκείνη είχε δημοσιεύσει μερικά ποιήματα κι εκείνος είχε εκδώσει ήδη δυο ποιητικές συλλογές, έχοντας ήδη κατακτήσει την εκτίμηση του κύκλου.

Λίγο αργότερα όμως, ο Καρυωτάκης έμαθε ότι έπασχε από σύφιλη, ασθένεια ανίατη εκείνη την εποχή. Το ανακοίνωσε στην Πολυδούρη και της ζήτησε να χωρίσουν. Εκείνη του είπε πως θέλει να παντρευτούν χωρίς να κάνουν παιδιά. Ο Καρυωτάκης δεν δέχεται τη θυσία της. Εκείνη πίστευε πως όλο αυτό ίσως είναι μια πρόφαση. Δεν ήταν.

Δυο χρόνια αργότερα, μπήκε στη ζωή της ο δικηγόρος Αριστοτέλης Γεωργίου, τον οποίο και αρραβωνιάστηκε, αν και πάντα είχε στο μυαλό της τον Καρυωτάκη. Αλλά η Πολυδούρη είναι συνεχώς αφηρημένη. Χάνει τη δουλειά της λόγω των απουσιών, τη διώχνουν από τη Νομική Σχολή και γράφεται στη Δραματική Σχολή. Προλαβαίνει μάλιστα να εμφανιστεί και στο θέατρο.

Το 1926, διέλυσε τον αρραβώνα της και έφυγε για το Παρίσι. Δεν πρόλαβε όμως να κάνει πολλά, αφού προσβλήθηκε από φυματίωση. Επέστρεψε στην Αθήνα, όπου νοσηλεύεται στο «Σωτηρία». Εκεί έμαθε για την αυτοκτονία του Καρυωτάκη.

Είναι η χρονιά όμως που κυκλοφόρησε και την πρώτη της ποιητική συλλογή με τίτλο «Οι τρίλλιες που σβήνουν» και το 1929 τη δεύτερη, με τίτλο «Ηχώ στο Χάος». Η φυματίωση όμως δεν την αφήνει να συνεχίσει. Πέθανε στις 29 Απριλίου του 1930, σε ηλικία 28 ετών.

Ίσως το πιο γνωστό της ποίημα είναι το παρακάτω:

Δέν τραγουδῶ, παρά γιατί μ' ἀγάπησες
στά περασμένα χρόνια.
Καί σέ ἥλιο, σέ καλοκαιριοῦ προμάντεμα
καί σέ βροχή, σέ χιόνια,
δέν τραγουδῶ παρά γιατί μ' ἀγάπησες.

Μόνο γιατί μέ κράτησες στά χέρια σου
μιά νύχτα καί μέ φίλησες στό στόμα,
μόνο γι' αὐτό εἶμαι ὡραία σάν κρίνο ὁλάνοιχτο
κι ἔχω ἕνα ρῖγος στήν ψυχή μου ἀκόμα,
μόνο γιατί μέ κράτησες στά χέρια σου.

Μόνο γιατί τά μάτια σου μέ κύτταξαν
μέ τήν ψυχή στό βλέμμα,
περήφανα στολίστηκα τό ὑπέρτατο
τῆς ὕπαρξής μου στέμμα,
μόνο γιατί τά μάτια σου μέ κύτταξαν.

Μόνο γιατί μ' ἀγάπησες γεννήθηκα
γι' αὐτό ἡ ζωή μου ἐδόθη
στήν ἄχαρη ζωή τήν ἀνεκπλήρωτη
μένα ἡ ζωή πληρώθη.
Μόνο γιατί μ' ἀγάπησες γεννήθηκα.

Μονάχα γιατί τόσο ὡραῖα μ' ἀγάπησες
ἔζησα, νά πληθαίνω
τά ὀνείρατά σου, ὡραῖε, πού βασίλεψες
κι ἔτσι γλυκά πεθαίνω
μονάχα γιατί τόσο ὡραῖα μ' ἀγάπησες.

Η ποίηση της περιστρεφόταν γύρω από τον έρωτα και τον θάνατο. Έχει επηρεαστεί αρκετά από τον Καρυωτάκη αλλά ο λυρισμός της είναι πηγαίος, το ίδιο και ο σπαραγμός, τον οποίο γνώριζε από μικρή με τα μανιάτικα μοιρολόγια. Η Πολυδούρη πρόλαβε να αφήσει πίσω και δυο πεζά κείμενα, το «Ημερολόγιο» της και μια ατιτλοφόρητη νουβέλα, με την οποία ανελέητα σαρκάζει το συντηρητισμό και την υποκρισία της εποχής της.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Ποιος πλήρωσε σχεδόν 5 εκατ. δολάρια για τη φανέλα του Πελέ από το Μουντιάλ 1958;

E-Daily 1.Hero 18.07.2026
Η ιστορική φανέλα του Βραζιλιάνου θρύλου από τον τελικό του 1958 πουλήθηκε σε δημοπρασία του Sotheby`s έναντι 4,9 εκατομμυρίων δολαρίων, καταλαμβάνοντας τη δεύτερη θέση στη λίστα με τις ακριβότερες ποδοσφαιρικές φανέλες όλων των εποχών.

Το σπάνιο φαινόμενο στη θάλασσα που μπερδεύει όποιον το δει

E-Daily 3.Left 18.07.2026
Η εντυπωσιακή Fata Morgana κάνει καράβια να μοιάζουν σαν να πετούν πάνω από τη θάλασσα και εξηγεί γιατί πολλοί πίστεψαν σε UFO και πλοία-φαντάσματα

Το πιο αρχαίο ερωτικό γκράφιτι στον κόσμο βρέθηκε σε ελληνικό νησί

E-Daily 3.Left 18.07.2026
Αποκαλύψεις για την ερωτική ζωή των αρχαίων Ελλήνων μέσα από πέτρινες επιγραφές 2.500 χρόνων

Τι πάθηση έχει ο άνθρωπος με τα περισσότερα δόντια στον κόσμο

E-Daily 3.Left 18.07.2026
Η σπάνια πάθηση που του χάρισε παγκόσμιο ρεκόρ

Μπορούν να φυτρώσουν ρεβίθια στη Σελήνη; Το εντυπωσιακό πείραμα που πέτυχε

E-Daily 3.Left 18.07.2026
Το πείραμα αυτό αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον τώρα που οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να επιστρέψουν στη Σελήνη

Gentle Parenting: Τι είναι, και γιατί πλέον διχάζει τους νέους γονείς


ΡΕΠΟΡΤΑΖ E-Daily 3.Left 18.07.2026
Μια γονεϊκή φιλοσοφία που θέλει συζήτηση

Όταν 20 άνθρωποι συνεργάστηκαν για 96 λεπτά και έσωσαν μια ζωή

E-Daily 3.Left Χτες
Η ανθρώπινη αλυσίδα ενάντια στον χρόνο

Το έγκλημα που πάγωσε μια ολόκληρη χώρα και έμεινε άλυτο για 30 χρόνια, πριν γίνει ταινία

E-Daily 3.Left Χτες
Τι δεν ήξερες για τις δολοφονίες που πάγωσαν τη Νότια Κορέα

Έπινε κάθε μέρα καφέ από την ίδια κούπα για 20 χρόνια, το τέλος είναι ανατριχιαστικό

E-Daily 3.Left Χτες
Το αντικείμενο που είχε πάντα μαζί του αποδείχθηκε μοιραίο

Έριξαν 120 εκατ. τόνους άμμου στον Ατλαντικό: Πώς μια αφρικανική χώρα «έκλεψε» χώρο από τον ωκεανό για να χτίσει μια πόλη από το μηδέν!

E-Daily 3.Left Προχτές
Η Eko Atlantic, η φουτουριστική μητρόπολη που αναδύεται από τη θάλασσα δίπλα στο Λάγκος, προκαλεί θαυμασμό αλλά και έντονες αντιδράσεις.