Όταν σκεφτόμαστε τα σπήλαια, τα πρώτα πράγματα που μας έρχονται συνήθως στον νου είναι το σκοτάδι, η υγρασία και οι αράχνες.

Παρόλα αυτά, ο προϊστορικός άνθρωπος βρήκε ευκολότερο να φτιάξει το ζεστό και ασφαλές σπιτικό του μέσα στις σπηλιές, παρά να το χτίσει από το μηδέν.

Σε μέρη όπως το Αφγανιστάν, η Τουρκία και το Μαρόκο, οι πανάρχαιες αυτές κατοικίες φιλοξενούν σήμερα και πάλι νοικοκυριά, την ίδια ώρα που οι αρχιτέκτονες έχουν αρχίσει πλέον να πειραματίζονται με τα οφέλη μιας μοντέρνας εκδοχής σπιτιών σε σπηλιές.

Είτε, λοιπόν, πρόκειται για έργα ανθρώπου είτε αντιθέτως για φυσικούς σχηματισμούς, οι πέτρινες κατοικίες αποτελούν διαθήκη της ανθρώπινης ικανότητας να σκέφτεται έξω από τα συνηθισμένα...

Πέτρινη κατοικία – Γαλλία

Στην περιοχή Saumur της Γαλλίας το τεράστιο ασβεστολιθικό κοίτασμα προμήθευε τις πρώτες ύλες για τα σπίτια της Γαλλίας και της Βρετανίας. Κι όταν το λατομείο εγκαταλείφθηκε, ο νέος του ιδιοκτήτης ανακαίνισε τις σπηλιές μετατρέποντάς τες σε μια μοναδική κατοικία. Οι έξι σπηλιές συνδέονται πλέον με τούνελ, ενώ τα παλιότερα στοιχεία έχουν διατηρηθεί αναλλοίωτα, όπως οι 400 ετών πόρτες...

Οι κατοικίες του Matmata – Τυνησία

Το 1976 το υπόγειο χωριό Matmata γνώρισε παγκόσμια δόξα, όταν το ξενοδοχείο Sidi Driss έπαιξε στο «Star Wars» ως το πατρικό σπίτι του Luke Skywalker! Κανείς δεν είναι σίγουρος πότε πρωτοεμφανίστηκε το συγκεκριμένο χωριό, οι κάτοικοί του ωστόσο ισχυρίζονται ότι πρέπει να χτίστηκε όταν οι πρόγονοί τους εγκατέλειψαν τα σπίτια τους και κρύφτηκαν εκεί για να ξεφύγουν από τον Αιγύπτιο κατακτητή. Η κρυψώνα τους ήταν μάλιστα τόσο αχτύπητη, που έπρεπε να περιμένουμε ως το 1967 για να αποκαλυφθεί.

Τα πέτρινα σπίτια του Kinver Edge – Αγγλία

Αν τα χόμπιτ κυκλοφορούσαν ανάμεσά μας, αυτό θα ήταν το χωριό τους! Γιατί τα σπίτια στο Kinver Edge του Staffordshire με τους λιλιπούτειους κήπους τους κατοικούνταν μέχρι και τα τέλη της δεκαετίας του '50, ενώ ένας από τους βράχους λειτουργούσε ως μοναστήρι. Σήμερα τα ανθρώπινα σκαλίσματα στον βράχο αποκαθίστανται από την αγγλική κυβέρνηση.

Kandovan – Ιράν

Το περίφημο τουριστικό αξιοθέατο του Ιράν είναι ένα απομονωμένο χωριό στη βορειοανατολική επαρχία της χώρας. Οι πρώτοι κάτοικοι κατέφυγαν εκεί για να γλυτώσουν από τις επιδρομές των Μογγόλων, κάπου 700 χρόνια πριν. Το ασυνήθιστο χωριό, που μοιάζει με αποικία τερμιτών, είναι σκαλισμένο σε βράχους καμωμένους από ηφαιστειακή τέφρα.

Τα πέτρινα σπίτια του Wolverley – Αγγλία

Διασκορπισμένα στην κοινότητα του Wolverley, τα μαγευτικά αυτά σπιτάκια είναι σκαλισμένα πέριξ του λόφου από αμμόλιθο. Παρά την πρωτόγονη κατασκευή τους, διαθέτουν σύγχρονες ανέσεις, όπως τζάκια, υπνοδωμάτια, πόρτες και παράθυρα, όχι όμως ηλεκτρικό και νερό.

Yaodongs – Βόρεια Κίνα

Τα πρώτα Yaodongs χρονολογούνται από τη δεύτερη χιλιετία π.Χ., ενώ σήμερα περισσότεροι από 40 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν στους πέτρινους αυτούς σχηματισμούς, που έχουν διακοσμηθεί με σκαλιστές προσόψεις. Τα σύγχρονα μάλιστα Yaodongs χτίζονται στο ύπαιθρο με τις ίδιες κατασκευαστικές αρχές, χρησιμοποιώντας αποκλειστικά την πέτρα.

Beckham Creek Cave Haven – ΗΠΑ

Το αλλιώτικο ξενοδοχείο είδε αμέτρητες χρήσεις στην ιστορία του, πριν υποδεχτεί τους πρώτους του καλεσμένους. Κατασκευάστηκε αρχικά το 1984 ως πυρηνικό καταφύγιο, ενώ κατόπιν λειτούργησε ως οίκος ανοχής, κέντρο διασκέδασης και θέρετρο, πριν αγοραστεί το 1997 από τον σημερινό ιδιοκτήτη του. Η ανακατασκευή του κράτησε 4 χρόνια, στην προσπάθεια να παραμείνει αναλλοίωτη η ιδιαίτερη φύση του.

Τα πέτρινα σπίτια της Καππαδοκίας – Τουρκία

Αναγνωρισμένη από την UNESCO ως μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς, η χώρα των θαυμάτων της Καππαδοκίας διαθέτει σπίτια, εκκλησίες, αποθήκες και στάβλους, όλα τους σκαλισμένα στο ηφαιστειακό πέτρωμα της περιοχής. Κάποια μάλιστα από τα υπόγεια συγκροτήματα της Καππαδοκίας κατεβαίνουν σε βάθος 8 ορόφων, με τα σπίτια να φιλοξενούν ιστορικά εκατοντάδες χριστιανούς που κατέφυγαν εκεί για να γλυτώσουν από τη ρωμαϊκή καταδίωξη του 4ου αιώνα μ.Χ.

Τα σπίτια–σπηλιές της Γρανάδα – Ισπανία

Από κοινού με το Παλάτι της Αλάμπρα, τα πέτρινα σπίτια της Ανδαλουσίας αποτελούν μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO. Ήταν στα τέλη της δεκαετίας του 1960, με τον εκμοντερνισμό της αγροτικής παραγωγής, που πολλοί γεωργοί εγκατέλειψαν τους πέτρινους οικισμούς τους, σώζονται εντούτοις κάποια χωριά που οι κάτοικοι διαμένουν ακόμα στα πέτρινα σκαλίσματα.

Cave Palace Ranch – Γιούτα, ΗΠΑ

Κατασκευασμένο μέσα στο βράχο, το ράντσο αποτελείται από 3 υπνοδωμάτια, 2 μπάνια, σαλόνι, κουζίνα και τραπεζαρία, ενώ ένα φυσικό πηγάδι 25 μέτρων το προμηθεύει με φρέσκο πόσιμο νερό. Όσο για τον ηλεκτρισμό, μια ηλιακή γεννήτρια κάνει όλη τη δουλειά, με τους περήφανους ιδιοκτήτες του να έχουν σκεφτεί κυριολεκτικά τα πάντα.