Οι τιμές των καυσίμων ανεβαίνουν ξανά σε πολλές χώρες του κόσμου. Από την Ευρώπη μέχρι τις Ηνωμένες Πολιτείες, η βενζίνη και το πετρέλαιο ακολουθούν ανοδική πορεία, προκαλώντας ανησυχία σε κυβερνήσεις, επιχειρήσεις και καταναλωτές.

Η άνοδος δεν είναι ίδια παντού. Σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες η βενζίνη έχει ήδη ξεπεράσει τα 2 ευρώ το λίτρο, ενώ σε άλλες αγορές οι αυξήσεις είναι πιο περιορισμένες. Παρ’ όλα αυτά, η γενική τάση είναι ξεκάθαρη: τα καύσιμα ακριβαίνουν σχεδόν παντού.

Στην Ελλάδα η κατάσταση προς το παρόν παραμένει κάπως πιο ελεγχόμενη. Οι τιμές ανεβαίνουν, αλλά όχι με τον ίδιο ρυθμό που παρατηρείται σε ορισμένες χώρες της Ευρώπης. Η μέση πανελλαδική τιμή της απλής αμόλυβδης βρίσκεται περίπου στα 1,83 ευρώ το λίτρο, ενώ το πετρέλαιο κίνησης κινείται κοντά στα 1,77 ευρώ.

Ωστόσο, οι ειδικοί της αγοράς προειδοποιούν ότι η πίεση μπορεί να αυξηθεί σύντομα. Αν συνεχιστεί η άνοδος στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου, δεν αποκλείεται η βενζίνη στην Ελλάδα να πλησιάσει ακόμη και τα 2 ευρώ το λίτρο μέσα στις επόμενες ημέρες.

Το ενδιαφέρον στρέφεται κυρίως στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Τις τελευταίες ημέρες η τιμή του πετρελαίου Brent έφτασε να αγγίζει ακόμη και τα 120 δολάρια το βαρέλι, πριν υποχωρήσει λίγο χαμηλότερα. Παρά τη μικρή αποκλιμάκωση, πολλοί αναλυτές συζητούν πλέον το ενδεχόμενο μιας πολύ μεγαλύτερης ανόδου.

Σε ορισμένα σενάρια της αγοράς αναφέρεται ακόμη και το ακραίο ενδεχόμενο το πετρέλαιο να φτάσει τα 150 ή ακόμη και τα 200 δολάρια το βαρέλι. Αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, θα επηρέαζε σημαντικά τις οικονομίες πολλών χωρών, ιδιαίτερα εκείνων που εξαρτώνται από εισαγωγές ενέργειας.

Η Ελλάδα είναι μία από αυτές τις χώρες. Το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου που χρησιμοποιεί η χώρα προέρχεται από το εξωτερικό. Αυτό σημαίνει ότι κάθε μεγάλη αύξηση στις διεθνείς τιμές μεταφέρεται σταδιακά στην ελληνική αγορά.

Σε περίπτωση που το πετρέλαιο έφτανε τα 200 δολάρια το βαρέλι, οι επιπτώσεις θα ήταν άμεσες. Οι τιμές των καυσίμων θα αυξάνονταν σημαντικά, το κόστος μεταφορών θα ανέβαινε και η συνολική οικονομία θα δεχόταν νέες πιέσεις.

freepik

Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι σε ένα τέτοιο σενάριο η τιμή της βενζίνης στην Ελλάδα θα μπορούσε να φτάσει ακόμη και τα 2,40 έως 2,70 ευρώ το λίτρο. Το πετρέλαιο κίνησης θα μπορούσε επίσης να κινηθεί κοντά ή και πάνω από τα 2,50 ευρώ το λίτρο.

Η άνοδος των τιμών συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τις γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή. Πρόκειται για μια περιοχή που παράγει περίπου το 30% του παγκόσμιου πετρελαίου. Επιπλέον, από τα Στενά του Ορμούζ περνά περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου, γεγονός που κάνει την περιοχή εξαιρετικά σημαντική για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά.

Μπροστά σε αυτή την κατάσταση, η ελληνική κυβέρνηση εξετάζει πιθανά μέτρα για να περιορίσει τις επιπτώσεις της ακρίβειας στα καύσιμα. Μεταξύ των προτάσεων που συζητούνται είναι η επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους των εταιρειών καυσίμων, ώστε να αποτραπούν υπερβολικές αυξήσεις.

Παράλληλα, εξετάζονται και άλλα μέτρα στήριξης. Ανάμεσα σε αυτά βρίσκονται η πιθανή επαναφορά του fuel pass, επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ενέργειας και ειδικές ενισχύσεις για επιχειρήσεις που επηρεάζονται περισσότερο από το αυξημένο ενεργειακό κόστος.

Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ανακοινωθούν σύντομα, καθώς η πορεία των διεθνών τιμών ενέργειας παραμένει αβέβαιη και οι αγορές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.