Η ζωή του κάθε ανθρώπου είναι μια πορεία μέσα στο χώρο και το χρόνο. Γι αυτό το Συντονιστικό των Ομάδων Προφορικής Ιστορίας (ΟΠΙ) για τη 2η Γιορτή Προφορικής Ιστορίας επέλεξε τον τίτλο «Διαδρομές… γιατί η ζωή είναι δρόμος». Συμμετέχουν 14 ΟΠΙ.

Την Παρασκευή 28 Απριλίου, από τις 4:30 το απόγευμα, το Σάββατο 29 Απριλίου, από τις 11:00 το πρωί έως το βράδυ, μπορείτε να ακούσετε ιστορίες από τις προφορικές μαρτυρίες που συνέλεξαν τα μέλη των ΟΠΙ. Στη συνέχεια θα ακολουθήσει γλέντι με μουσική, φαγητό και ποτό.

Την Παρασκευή, αφού ακούσετε την πορεία της δημιουργίας των ΟΠΙ και δείτε ένα δρώμενο από παιδιά του Δημοτικού Σχολείου του Καρέα, μπορείτε να παρακολουθήσετε τις βιωμένες εμπειρίες που συγκεντρώθηκαν σε τρεις προσφυγικές συνοικίες: τον Καρέα (ΟΠΙΚΑΡ), το Δουργούτι (ΟΠΙΔΟΥ) και τη Νέα Ιωνία (ΟΠΙΝΙ). Ακολουθούν ιστορίες από Ρομά που ζουν στο Χαλάνδρι (ΟΠΙΔΗΧ) και Αλβανούς πρώτης και δεύτερης γενιάς (ΟΠΙΧΟΠΑ).

Το Σάββατο ξεκινά με δύο ανακοινώσεις που θα αναδείξουν τους τρόπους που μπορούμε να χαρτογραφήσουμε την ιστορική μνήμη (ΟΠΙΝΙ και ΟΠΙΔΟΥ). Στη συνέχεια, η ΟΠΙΒΡΙΛ και η ΟΠΙΔΗΧ περιγράφουν τα Βριλήσσια και το Χαλάνδρι -αντίστοιχα- ως τόπους διαμονής και προορισμού. Με τις διαδρομές που χάραξε η Κατοχή ασχολούνται τρεις ενδιαφέρουσες ανακοινώσεις της ΟΠΙΑ, ενώ η ΟΠΙΒΟ εξετάζει τη σχέση μετακίνησης και υποκειμενικότητας. Η δουλειά της ΕΟΜ-ΟΠΙ αφορά τις διαδρομές σε πολιτικά κόμματα, της ΟΠΙΝΙ σε εργασιακούς χώρους και της ΟΠΙΜΕΠΑ σε επαγγελματίες του Μετς. Οι τελευταίες παρουσιάσεις αφορούν τους τραγουδιστές στο Παγκράτι (ΟΠΙΜΕΠΑ) και τα «σούρτα – φέρτα» του έρωτα με υλικό από τρεις ομάδες: ΟΠΙΑ, ΟΠΙΝΙ και ΟΠΙΔΗΧ.

Η Κυριακή 30 Απριλίου είναι μέρα αναστοχασμού για τις ΟΠΙ. Κάθε ομάδα θα παρουσιάσει στις άλλες τον τρόπο που δουλεύει και θα ακολουθήσει συζήτηση για τη φιλοσοφία πάνω στην οποία κινείται το δίκτυο των ΟΠΙ.

Τι είναι οι Ομάδες Προφορικής Ιστορίας;
Οι ΟΠΙ σχηματίστηκαν «από τα κάτω». Άνθρωποι από διάφορες γειτονιές που δεν γνωρίζονταν μεταξύ τους εκδήλωσαν την επιθυμία να παρακολουθήσουν ένα σεμινάριο 18 ωρών και να εκπαιδευτούν πάνω στη μεθοδολογία της προφορικής ιστορίας. Και άρχισαν να συλλέγουν μαρτυρίες, ώστε να διατηρήσουν τη μνήμη.

Τα μέλη των ΟΠΙ είναι ερασιτέχνες ιστορικοί, με την έννοια του ανθρώπου που αγαπάει (εράω-ώ =αγαπώ) αυτό που κάνει και όχι με την έννοια της προχειρότητας. Εξάλλου η όλη διαδικασία γίνεται με βάση τις διεθνείς προδιαγραφές, ώστε να μπορούν οι μαρτυρίες να ενταχθούν σε ένα οργανωμένο αρχείο, όταν και όποτε δημιουργηθεί στη Ελλάδα.

Τη δημιουργία των ΟΠΙ κατέστησαν εφικτή από τη μια μεριά το υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης μεγάλης μερίδας του πληθυσμού και από την άλλη η ψηφιακή τεχνολογία που διευκολύνει την καταγραφή, διάδοση και διατήρηση της μνήμης.

Οι ΟΠΙ είναι γέννημα της παρούσας συγκυρίας, της κρίσης. Προτάσσουν το προσωπικό βίωμα των «απλών» ανθρώπων απέναντι στις απρόσωπες αγορές που καθορίζουν τη ζωή τους. Οι αγορές δεν έχουν μνήμη. Οι άνθρωποι δεν μπορούν να υπάρξουν χωρίς μνήμη. Και όλες οι διαδρομές της ζωής τους περνούν μέσα από μνημονικούς τόπους.

Ο πόλεμος της μνήμης ενάντια στη λήθη είναι ένας πόλεμος ανάμεσα στο φως και τη σκιά.



Συντονιστικό Ομάδων Προφορικής Ιστορίας (ΟΠΙ): ΟΠΙΑ (Αθήνας), ΟΠΙΔΟΥ (Δουργουτίου), ΟΠΙΝΙ (Ν. Ιωνίας), ΟΠΙΔΗΧ (Δήμου Χαλανδρίου), ΕΟΜ-ΟΠΙ (Ερευνητική Ομάδα Μεταπολίτευσης, ΕΚΠΑ), ΟΠΙΚΑΡ (Καρέα), ΟΠΙΧΟ-ΠΑ (Χολαργού – Παπάγου), ΟΠΙΜΕ-ΠΑ (Μετς – Παγκρατίου), ΟΠΙΒΡΙΛ (Βριλησσίων), ΟΠΙΖΩ (Ζωγράφου), ΟΠΙΝΑΝΚΑ (Ναυπλίου- Ν. Κίου – Άργους)

Συμμετέχουν: ΟΠΙΒΟ (Βόλου), ΟΠΙΚΑΣ (Καστοριάς), ΟΠΙ Επταπυργίου Θεσσαλονίκης