Σε παζάρια με τους δανειστές για να βρει λύσεις στα θέματα που ανέκυψαν τις τελευταίες ώρες πριν το Eurogroup, όπως το αν θα πρέπει να ζητήσει να πάρει πίσω το ΕΚΑΣ που έκοψε αναδρομικά από 1.1.2016 σε 90.000 συνταξιούχους η κυβέρνηση, ή αν τελικά τα ξένα funds θα πάρουν στον έλεγχό τους και τα εγγυημένα από το κράτος «κόκκινα» δάνεια των κρατικών επιχειρήσεων, επιδίδεται (μέσω τηλεδιάσκεψης) το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης.

Στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου ο υπουργός Οικονομικών κύριος Τσακαλώτος τόνισε πως «κανείς δεν αμφιβάλει πως η αξιολόγηση έκλεισε» την περασμένη Τρίτη με την απόφαση του Eurogroup, αλλά ανάμεσα στα 18 προαπαιτούμενα που απομένουν να συμφωνηθούν πριν την εκταμίευση των 7,5 δισ. από τον ESM, έχουν ανακύψει και «περίεργα» ζητήματα της τελευταίας στιγμής…

1. Το «αυτογκολ» με το ΕΚΑΣ: Η κυβέρνηση, με το άρθρο 92 του ν.4387, κατάργησε πριν είκοσι μέρες τον νόμο με τον οποίο θεσπίστηκε πριν είκοσι χρόνια το ΕΚΑΣ (2434/1996). Για το νέο «τσεκουρεμένο» που δίδεται από 1.1.2016 έως 31.12.2019 δεν προέβλεψε αυτό που 20 χρόνια ίσχυε: ότι αλλαγές στο ΕΚΑΣ επιτρέπονται μέχρι 30 Απριλίου το αργότερο και το δημόσιο δεν ζητάει πίσω αναδρομικά ότι έδωσε από 1ης Ιανουαρίου έως την δημοσίευση των νέων κριτηρίων.

Φέτος όμως οι αλλαγές ψηφίστηκαν τον Μάιο και η κυβέρνηση δεν προνόησε να μη ζητηθούν πίσω τα λεφτά από 1ης Ιανουαρίου από όσους χάσανε το ΕΚΑΣ που παίρνανε.

Έτσι όπως ψηφίστηκε ο νόμος, «για πρώτη φορά» η κυβέρνηση ζητάει πίσω χρήματα που, χωρίς ευθύνη τους, έπαιρναν επί 6 μήνες οι συνταξιούχοι. Ωστόσο το υπουργείο Εργασίας δεν έχει βγάλει ακόμα απόφαση πώς θα επιστραφούν τα λεφτά –με μηνιαία παρακράτηση κλπ.

Μετά τις αντιδράσεις που ξέσπασαν, όταν φάνηκε πως θα πληρώσουν αναδρομικά –για τα λεφτά που δεν έχουν πια- όσοι τους κόπηκε το ΕΚΑΣ, ο πρωθυπουργός υποσχέθηκε το περασμένο σαββατοκύριακο ότι θα βρεθεί μια λύση για να μην επιστραφούν τα χρήματα.

Το πρόβλημα φυσικά είναι πώς θα καλυφθεί η δημοσιονομική «τρύπα» που ανοίγει ξαφνικά, στα μέσα της χρονιάς.

Αν η κυβέρνηση δεν βρει ισοδύναμο μέτρο, εξετάζεται να δοθεί αποζημίωση στους ΕΚΑΣιούχους που θα επιστρέψουν το ΕΚΑΣ. Ο πρωθυπουργός και ο κύριος Τσακαλώτος μιλούν για το Ταμείο Κοινωνικής Αλληλεγγύης, που προβλέπεται από το Μνημόνιο να δημιουργηθεί, αλλά με λεφτά που θα βρεθούν από υπέρβαση στο πλεόνασμα. Διαφορετικά θα αναζητηθούν άλλοι τρόποι.

2. Τα κόκκινα δάνεια με εγγυητή το Κράτος: Χωρίς να εξηγήσει ποιους, πού πότε και γιατί έθεσε τέτοιο θέμα, ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών κύριος Γιώργος Χουλιαράκης ομολόγησε χθες στην ίδια συνέντευξη, πως η ξαφνική εμπλοκή για τα εγγυημένα από το κράτος «κόκκινα» δάνεια των ΔΕΚΟ (και όχι μόνον), που οι δανειστές ζητούν να βγουν και αυτά προς πώληση στα funds, οφείλεται στο ότι … “δεν είχε συζητηθεί ποτέ πριν το Eurogroup» το θέμα αυτό!

Πώς γίνεται όμως επί επτά μήνες να συζητούν στο Χίλτον και σε τηλεδιασκέψεις τα τεχνικά κλιμάκια των δανειστών και της κυβέρνησης για τα κόκκινα δάνεια, αλλά να μην έχει τεθεί θέμα για τα δάνεια ύψους 5-6 δισ. ευρώ που έχουν εγγυητή το κράτος;

Όπως όλα δείχνουν, στο «και ένα» που θα έκλεινε το θέμα (αφού ψηφίστηκε και ο σχετικός νόμος την Κυριακή) η κυβέρνηση «ξέχασε» να πει στους δανειστές ότι υπάρχουν και τέτοια δάνεια.

Προφανώς το πρόβλημα για την κυβέρνηση είναι ότι τα δάνεια δεν αφορούν ιδιωτικές επιχειρήσεις που θα τις πάρουν υπό τον έλεγχό τους τα funds (πιέζοντας για ρευστοποίηση, αναδιάρθρωση ή απολύσεις προκειμένου να εισπράξουν τα λεφτά τους) αλλά κρατικές όπως ο ΟΣΕ κλπ.

Από πλευράς τους οι δανειστές λένε πως δεν είναι δυνατόν να κυνηγούν τα funds τον κάθε ιδιώτη που μπήκε εγγυητής σε δάνειου άλλου, αλλά όχι το κράτος που εγγυήθηκε δισεκατομμύρια για δάνεια των ΔΕΚΟ.

Στην κυβέρνηση λένε πως το δημόσιο θα γράψει μεγάλες ζημιές αν πρέπει να πληρώσει για τα δάνεια κρατικών επιχειρήσεων (και όχι μόνον όμως), αλλά οι δανειστές λένε πως δεν γίνεται να διαιωνίζεται επ’άπειρο η κατάσταση, γιατί και οι τράπεζες δεν «καθαρίζουν» από τοξικά δάνεια, αλλά και κινδυενύει η χώρα ανά πάσα στιγμή να «σκάσει» κάποιο δάνειο με εγγυητή το δημόσιο –θυμίζοντας σε κάποιους και το ομόλογο του δήμου Ζακύνθου που έμεινε απλήρωτο πριν 5 χρόνια, προκαλώντας «σεισμό» στις διεθνείς αγορές τότε για πιστωτικό γεγονός.

Αυτοκριτική

Παρά ταύτα, ο κύριος Χουλιαράκης εμφανίστηκε επικριτικός για όσους δεν είναι πρόθυμοι να ωραιοποιήσουν καταστάσεις. Από την άλλη έκανε και την αυτοκριτική του:

«Σαφώς υπήρξαν συμβιβασμοί και δεν πετύχαμε όλα όσα θέλαμε στο Eurogroup», παραδέχθηκε ο υπουργός Οικονομικών, σε μια συνέντευξη Τύπου της... παρηγοριάς. Με μασημένα λόγια, ο κ. Τσακαλώτος αναγνώρισε ότι η ολοκλήρωση της αξιολόγησης έχει «ουρές» και προαπαιτούμενα για την εκταμίευση της δόσης, όπως:

- Η ολοκλήρωση της αποκρατικοποίησης του Ελληνικού. Όπως εξήγησε ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Γιώργος Χουλιαράκης, το σχετικό Μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ των επενδυτών και του Ταμείου Αποκρατικοποιήσεων (ΤΑΙΠΕΔ) έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί ως τις 23 Μαΐου, αλλά ζητήθηκε παράταση ενός μηνός.

- Η απελευθέρωση της πώλησης «κόκκινων» δανείων με εγγύηση του Δημοσίου σε funds.

- Η νομική κάλυψη της διοίκησης και των εμπειρογνωμόνων του Κατοχικού Ταμείου Αποκρατικοποιήσεων.

- Η διευθέτηση της αναδρομικής επιστροφής του ΕΚΑΣ από 90.000 συνταξιούχους.

Οι κύριοι Τσακαλώτος και Χουλιαράκης ξεκαθάρισαν ότι η κυβέρνηση δεν προτίθεται να πάρει πίσω την αύξηση των συντελεστών ΦΠΑ στα νησιά του Αιγαίου. Μάλιστα, ο κ. Τσακαλώτος εξέφρασε ενστάσεις για τους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ στα νησιά και τόνισε ότι πρόθεση της κυβέρνησης είναι να ενισχύσει όσους έχουν χαμηλά εισοδήματα, ανεξαρτήτως τόπου κατοικίας.

Σε μια προσπάθεια να πείσει ότι τα δυσκολότερα πέρασαν, ο κ. Χουλιαράκης υποστήριξε πως δεν θα χρειαστούν άλλα δημοσιονομικά μέτρα ως το τέλος του προγράμματος το 2018!

Παράλληλα, ο κ. Τσακαλώτος «πανηγύρισε» ότι για πρώτη φορά αναγνωρίστηκε επισήμως πως το χρέος δεν είναι βιώσιμο και ότι προβλέφθηκε «κόφτης» στο χρέος, ώστε να μην υπερβούν οι ετήσιες χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας το 15% του ΑΕΠ ως το 2038 και το 20% του ΑΕΠ στη συνέχεια. Αναγνώρισε, όμως, ότι «το πακέτο για το χρέος δεν βοηθάει έναν φτωχό που δεν τα βγάζει πέρα».

Επίσης, παραδέχθηκε ότι η συμμετοχή του ΔΝΤ στο ελληνικό πρόγραμμα από το τέλος του χρόνου δεν είναι εξασφαλισμένη.