Να εξασφαλίσει μία ελάχιστη κοινή στάση των Ευρωπαίων, που δεν θα μετατρέπει την Ελλάδα το εύκολο θύμα στο προσφυγικό, θα ξεκαθαρίζει ότι δεν θα κλείσουν τα σύνορα και δεν θα υπάρχει θέμα αποπομπής επιχείρησε ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας στη Σύνοδο Κορυφής, η οποία όμως είχε την αδυναμία της τελευταίας στιγμής να μην έχει στις συζητήσεις την Τουρκία, καθώς ο Αχμέτ Νταβούτογλου απουσίασε λόγω του τρομοκρατικού χτυπήματος στην ¶γκυρα προχθές.

Με δεδομένη τη βούληση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να θέσει την Τουρκία προ των καίριων ευθυνών της για τον περιορισμό των προσφυγικών ροών, η Σύνοδος δεν έφτασε σε ολοκληρωμένα συμπεράσματα επ' αυτού και αποφασίστηκε να επαναληφθεί στις 6 Μαρτίου, με τη συμμετοχή και της γείτονος. Ωστόσο, υπό την ελληνική πίεση, με τη συνδρομή και της Γερμανίας, συμφωνήθηκε ότι δεν θα υπάρξει στο μεταξύ κλείσιμο των βόρειων συνόρων μας, ούτε θέμα Σένγκεν. Ο πρωθυπουργός έθεσε θέμα εφαρμογής των ευρωπαϊκών αποφάσεων για την επανεισδοχή, τη μετεγκατάσταση των προσφύγων, αλλά και την αποτελεσματική παρέμβαση του ΝΑΤΟ στον περιορισμό των προσφυγικών ροών.

Μετά την ευθεία και επίμονη απειλή του Αλέξη Τσίπρα ότι δεν θα υπογράψει κοινό κείμενο συμπερασμάτων εάν δεν θα υπάρχουν ελάχιστες κοινές θέσεις και λύσεις επ' αυτών των θεμάτων, η ελληνική κυβέρνηση είναι ικανοποιημένη, γιατί στο τελικό κείμενο που διαμοφωθηκε ενσωματώθηκαν όλες οι διατυπώσεις που είχε θέσει ως στόχο. Συγκεκριμένα:

• Αναφορά στη διασφάλιση της ακεραιότητας της συνθήκης Σέγκεν – γεγονός που κλείνει τη συζήτηση περί αποβολής.
• Αναφορά σε αποφυγή μονομερών / μη συντονισμένων ενεργειών.
• Αναφορά σε ανάγκη επιτάχυνσης της μετεγκατάστασης (relocation).
• Αναφορά σε αξιοποίηση μηχανισμού επανεγκατάστασης (resettlement) προσφύγων απευθείας από την Τουρκία.

Νωρίτερα, ο πρωθυπουργός στην τοποθέτησή του έθεσε τα εξής ζητήματα:

• Από τις 66.000 θέσεις μετεγκατάστασης που αναλογούν στην Ελλάδα, έχουν αναλάβει να πάρουν πρόσφυγες 13 χώρες. Ως τώρα έχουν μετεγκατασταθεί λιγότεροι από 250 πρόσφυγες.
• Δεν υπάρχει κανένα στοιχείο για το πόσες θέσεις έχουν καλυφθεί από τις 50.000 θέσεις που είχαν συμφωνηθεί για τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων (Σλοβενία, Κροατία, Σερβία, ΠΓΔΜ).
• Μέχρι τον Νοέμβριο, που έγινε η αξιολόγηση της Ελλάδας ως προς το αν τηρεί τις δεσμεύσεις της, η Ελλάδα είχε λάβει λιγότερο από το ¼ από τα στελέχη και τον εξοπλισμό που είχε ζητήσει από τον Ιούλιο για τη φύλαξη των συνόρων.
• Η Ελλάδα έχει τονίσει από το καλοκαίρι την ανάγκη να υπάρχει πίεση στις χώρες προέλευσης μεταναστών για επιστροφές (Μαρόκο, Πακιστάν, Αλγερία) και δεν έχει γίνει ούτε μία επιστροφή.
• Κάποιοι από τους εταίρους άσκησαν τους προηγούμενους μήνες κριτική στην Ελλάδα σε έντονο ύφος. Δεν ακούγεται σήμερα η ίδια κριτική στην Τουρκία.

Όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές για το παρασκήνιο της συζήτησης, παρά το γεγονός ότι οι διατυπώσεις του κειμένου συμπερασμάτων για το μεταναστευτικό κρίνονται άκρως ικανοποιητικές για την Ελλάδα, η κυβέρνηση επιφυλάχθηκε να δώσει την έγκρισή της στο τελικό κείμενο συμπερασμάτων (που θα περιλαμβάνει το μεταναστευτικό και τις σχέσεις ΕΕ-Βρετανίας), αν δεν υπάρξει ρητή δέσμευση ότι δεν θα κλείσουν τα σύνορα.
Κατόπιν αυτού, η Γερμανία πρότεινε να γίνει στις 6 Μαρτίου έκτακτη Σύνοδος Κορυφής, με τη συμμετοχή και της Τουρκίας. Μέχρι τότε, δεσμεύτηκε ότι στο ζήτημα των συνόρων θα διατηρηθεί το σημερινό στάτους.

Η Αθήνα θεωρεί και περίμενε ότι μέχρι τις 6 Μαρτίου θα υπάρξει χρόνος για να λειτουργήσει πλήρως η συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας, καθώς και να αποδώσει η συμμετοχή του ΝΑΤΟ, ώστε να περιοριστούν οι προσφυγικές ροές και η παράνομη διακίνηση από την θάλασσα. Επιπλέον, η σύνοδος ΕΕ-Τουρκίας μεταφέρει εκ των πραγμάτων το κέντρο βάρους της διαχείρισης του προσφυγικού και την πίεση για την υλοποίηση των συμφωνημένων στην Τουρκία.
Κυβερνητικές πηγές διαβεβαιώνουν ότι, με βάση τα παραπάνω, η Ελλάδα θα ζητήσει από όλες τις εμπλεκόμενες χώρες δέσμευση αντίστοιχη με αυτήν της Γερμανίας, ότι μέχρι τις 6 Μαρτίου δεν θα υπάρξει μεταβολή στο σημερινό στάτους, σε ότι αφορά τα σύνορα. Σε διαφορετική περίπτωση, δεν θα δώσει έγκριση για το τελικό κείμενο συμπερασμάτων (Μεταναστευτικό + Σχέσεις ΕΕ-Βρετανίας), η έκδοση του οποίου απαιτεί ομοφωνία από όλα τα κράτη-μέλη.

Σημειωτέον, ότι στις 11 το πρωί ώρα Ελλάδας θα υπάρξει τριμερής συνάντηση Μέρκελ-Ολάντ-Τσίπρα για Προσφυγικό και ελληνικό πρόγραμμα.