Προετοιμάσου να εργάζεσαι για 60 χρόνια ‑ Τι αλλάζει σύντομα στην αγορά εργασίας

Η προοπτική μιας ζωής που αγγίζει τα 100 χρόνια δεν είναι πια σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά μια νέα πραγματικότητα που ανασχηματίζει την εργασία, την οικονομία και την κοινωνία. Ένα από τα πιο εντυπωσιακά στοιχεία αυτής της μετάβασης είναι ότι η διάρκεια της επαγγελματικής ζωής ενδέχεται να φτάσει ακόμη και τα 60 χρόνια.

Σύμφωνα με το Stanford Center on Longevity, πολλά από τα σημερινά παιδιά αναμένεται να ζήσουν έως τα 100, με το προσδόκιμο ζωής να αυξάνεται σημαντικά έως το 2050. Μέχρι το 2100, οι αιωνόβιοι παγκοσμίως θα ξεπεράσουν τα 25 εκατομμύρια, σύμφωνα με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, όπως μεταδίδει το MarketWatch.

Μια ζωή 100 ετών και οι οικονομικές προκλήσεις

«Οι άνθρωποι πρέπει να δίνουν μεγαλύτερη προσοχή στην οικονομική τους υγεία», επισημαίνει ο Μάικλ Κλίντον, συγγραφέας του βιβλίου Longevity Nation. Όπως τονίζει, ένα παιδί πέντε ετών σήμερα μπορεί να χρειαστεί να εργαστεί για 60 χρόνια, ενώ σε έναν αιώνα η ζωή των 100 ετών θα θεωρείται απολύτως φυσιολογική.

Η ανάγκη για μεγαλύτερη διάρκεια εργασίας δεν αφορά μόνο την οικονομική επιβίωση, αλλά και την ανάγκη για σκοπό και κοινωνική συμμετοχή.

Ανατροπή του μοντέλου συνταξιοδότησης

Το παραδοσιακό μοντέλο συνταξιοδότησης στα 65 διαμορφώθηκε τη δεκαετία του 1930, όταν το προσδόκιμο ζωής ήταν μόλις 62 χρόνια. Σήμερα, όμως, η πραγματικότητα έχει αλλάξει δραματικά.

Οι άνθρωποι που φτάνουν τα 65 αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο να ζήσουν άλλα 30 χρόνια, γεγονός που οδηγεί πολλούς να εξετάζουν την παράταση της εργασιακής ζωής ή ακόμη και αλλαγή καριέρας. Ο πληθυσμός άνω των 65 ετών στις ΗΠΑ αναμένεται να αυξηθεί από 49 εκατομμύρια το 2016 σε 95 εκατομμύρια το 2060, σύμφωνα με το U.S. Census Bureau.

Παράλληλα, το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις, καθώς αναμένεται να εξαντλήσει τα αποθέματά του έως το 2032, οδηγώντας σε πιθανές περικοπές παροχών κατά 24% αν δεν υπάρξει παρέμβαση.

Η εργασία σε μια νέα εποχή

Η επιμήκυνση της ζωής φέρνει στο προσκήνιο την ανάγκη για πολλαπλές καριέρες. Ένας άνθρωπος μπορεί να ξεκινήσει μια νέα επαγγελματική πορεία ακόμη και στα 55 και να εργάζεται για δύο ακόμη δεκαετίες. Ωστόσο, το εργασιακό περιβάλλον δεν είναι ακόμη πλήρως προσαρμοσμένο σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, καθώς οι επιχειρήσεις επενδύουν κυρίως στους νεότερους εργαζόμενους, παραμελώντας όσους βρίσκονται στη μέση της επαγγελματικής τους ζωής.

Την ίδια στιγμή, η τεχνολογική ανατροπή —ιδίως μέσω της τεχνητής νοημοσύνης— εντείνει την ανασφάλεια για την απασχόληση σε όλες τις ηλικιακές ομάδες. Ο Κλίντον εκτιμά ότι η αλλαγή στην αντίληψη για τη γήρανση αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικά κινήματα της εποχής, συγκρίσιμο με τα κινήματα για τα δικαιώματα των γυναικών και των μειονοτήτων.

Νέα πρότυπα δημιουργούνται ήδη, με προσωπικότητες όπως η Μάρθα Στιούαρτ, η Όπρα Γουίνφρεϊ και η Έλεν Μίρεν να παραμένουν ενεργές και επιδραστικές σε προχωρημένη ηλικία.

Η γενιά που αλλάζει τα δεδομένα

Οι millennials, που αποτελούν πλέον τη μεγαλύτερη γενιά, αναμένεται να διαμορφώσουν καθοριστικά το νέο τοπίο καθώς εισέρχονται στα 50 τους από το 2031. Με περίπου το 35% του πληθυσμού ήδη άνω των 50 ετών, η οικονομία και οι επιχειρήσεις θα αναγκαστούν να προσαρμοστούν σε μια κοινωνία όπου η «ώριμη ηλικία» δεν σημαίνει παθητικότητα αλλά ενεργή συμμετοχή.

«Θα υπάρξουν τόσοι πολλοί άνθρωποι άνω των 50 που οι επιχειρήσεις θα πρέπει να αναγνωρίσουν ότι πρόκειται για μια νέα αγορά με μεγάλες προοπτικές», σημειώνει ο Κλίντον.