Οριστικό τέλος στα πανωτόκια θα θέσει το νέο θεσμικό πλαίσιο προστασίας των δανειοληπτών που ετοιμάζει το Υπουργείο Ανάπτυξης και στο οποίο αναφέρθηκε και ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στη σημερινή ανάρτησή του.

Πρόκειται για μια πολύ σημαντική τομή στην καταναλωτική πίστη η οποία καθώς το ελληνικό δίκαιο ευθυγραμμίζεται με τις κείμενες κοινοτικές οδηγίες ώστε να μην παρουσιάζεται το φαινόμενο ένας δανειολήπτης σε οικονομική αδυναμία να πρέπει να αποπληρώσει δύο ή και τρεις φορές το κεφάλαιο που έχει δανειστεί.

Μέσα από το νέο θεσμικό πλαίσιο θα είναι δυνατή η αναίρεση δανείων μέσα σε 14 ημέρες αφ’ ότου αυτά συναφθούν καθώς τα έξοδα των δανείων αυτών είναι μηδαμινά στο πλαίσιο απουσίας εγγυήσεων.

Πρόκειται για δάνεια μέχρι 100.000 ευρώ, καταναλωτικά και χωρίς εγγυήσεις. Σύμφωνα με πηγές του Υπουργείου Ανάπτυξης μέσα σε αυτά συμπεριλαμβάνονται και οι κάρτες και αυτό είναι πολύ σημαντικό αφού τα υψηλά επιτόκια των πιστωτικών καρτών δημιουργούν το φαινόμενο υπερδιπλασιασμού του χρέους των καταναλωτών.

Ιδιαίτερα μάλιστα σε μια περίοδο που η κάρτα λειτουργεί ως ένα επιπλέον βοήθημα για να αντιμετωπιστεί η ακρίβεια και ο πληθωρισμός, ο κίνδυνος να δημιουργηθούν νέα προβλήματα αθέτισης πληρωμών δεν αμελητέος. Παρ’ όλα αυτά οι καταναλωτές θα έχουν ένα δίχτυ προστασίας από υπερχρεώσεις στις περιπτώσεις εκείνες που θα θελήσουν να ρυθμίσουν το χρέος τους.

Το νομοσχέδιο θα τεθεί σε διαβούλευση μέσα στο Μάιο. Σύμφωνα με πηγές του Υπουργείου οι τράπεζες έχουν συστήσει ομάδα εργασίας των τραπεζών που συνεργάζεται για την εκπόνησή του νομοσχεδίου μιας και όπως προαναφέρθηκε οι παραπάνω αλλαγές αποτελούν θεσμική υποχρέωση η εναρμόνιση της χώρας με το κοινοτικό δίκαιο.

Πιο συγκεκριμένα το νομοσχέδιο θα νομοθετεί για καταναλωτικά δάνεια χωρίς κάλυμμα ύψους μέχρι 100.000 ευρώ και θα προβλέπει πως το σύνολο της οφειλής καθ οποιοδήποτε τρόπο δεν θα ξεπερνά το 30% έως 50% του κεφαλαίου δηλαδή 130.000 έως 150.000 ευρώ. Το ποσοστό θα καθοριστεί μετά τη διαβούλευση με σχετική υπουργική απόφαση και μπορεί να ποικίλει ανά είδος καταναλωτικού δανείου.

Τι χρωστούν οι καταναλωτές σε κάρτες και καταναλωτικά δάνεια

Τα επιτόκια σε κάρτες και καταναλωτικά δάνεια παραμένουν πολύ υψηλά εξού και όταν το δάνειο καθίσταται κόκκινο εκτινάσσεται, σε ότι αφορά το μέγεθός του.

Σε ότι αφορά τις κάρτες τα επιτόκια κινούνται από 15,5% έως 18% για αγορές και από 18% έως 20% για αναλήψεις μετρητών πλέον επιβαρύνσεων πχ. την εισφορά του Ν. 128/75. Οι τόκοι αυτοί κάνουν ακόμη και τους συνεπείς δανειολήπτες να μην μπορούν να δουν χαμηλότερα το οφειλόμενο ποσό στην κάρτα τους εάν τύχει να πληρώνουν δόσεις.

Στα καταναλωτικά δάνεια αναλόγως του ύψους και της επιφάνειας του πελάτη τα επιτόκια κινούνται από 8% έως 15%.

Με βάση τα υπόλοιπα των δανείων το Φεβρουάριο, οι πιστωτικές κάρτες ήταν 2,26 δισ. ευρώ και των σύνολο των καταναλωτικών δανείων (μαζί και οι πιστωτικές ) ανέρχονταν σε 8,53 δισ. ευρώ.

Τι θα γίνει μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου

Σε όλες τις περιπτώσεις εκείνες που το υπόλοιπο των δανείων θα ξεπερνά το ποσοστό του κεφαλαίου που θα ορίσει ο νόμος (από 30% έως 50%) τότε αυτομάτως θα διαγράφεται το υπέρτερο ποσό είτε αυτό αφορά κάρτες είτε καταναλωτικά δάνεια. Αυτό θα αφορά όλα τα παλιά χρέη είτε στα χέρια των τραπεζών είτε των servicers.

Πολύ μικρή η επιβάρυνση για τους τραπεζικούς ισολογισμούς
Οι επιπτώσεις στους ισολογισμούς των τραπεζών εκτιμάται ότι θα είναι περιορισμένες. Πρόχειροι υπολογισμοί συγκλίνουν στο ότι το συνολικό ύψος των πρόσθετων προβλέψεων δύσκολα θα υπερβεί τα 200 εκατ. ευρώ. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι μεγάλο μέρος των δανείων που επιβαρύνθηκαν από ανατοκισμό —και ξεπέρασαν το 30% ή ακόμη και το 50% του αρχικού κεφαλαίου— έχει ήδη μεταβιβαστεί σε servicers.

Οι τελευταίοι, στο πλαίσιο της στρατηγικής ανακτήσεων, προχωρούν συχνά σε γενναία «κουρέματα», για τα ανεξασφάλιστα δάνεια, τα οποία φθάνουν έως το ύψος του κεφαλαίου ή και το υπερβαίνουν σε ορισμένες περιπτώσεις. Ως εκ τούτου, η επίπτωση για τις τράπεζες παραμένει συγκριτικά χαμηλή και δεν αναμένεται να προκαλέσει ουσιαστική επιβάρυνση στους ισολογισμούς τους.