Η Ευρώπη που γνωρίζουμε αλλάζει πρόσωπο, με τις νέες προβλέψεις της Eurostat να σκιαγραφούν ένα μέλλον γεμάτο προκλήσεις. Η «γηραιά ήπειρος» οδηγείται σε μια πλήρη δημογραφική μεταμόρφωση, καθώς μέχρι το 2100 ο πληθυσμός αναμένεται να είναι αισθητά λιγότερος, πιο γερασμένος και με δραματικά μειωμένο εργατικό δυναμικό.

Το τέλος της πληθυσμιακής «πυραμίδας»

Η παραδοσιακή δομή, όπου η βάση αποτελούνταν από νέους ανθρώπους, τείνει να εξαφανιστεί. Οι νέοι ηλικίας 0-19 ετών, που σήμερα αποτελούν το 20% του συνολικού πληθυσμού, θα μειωθούν στο 17% μέχρι το τέλος του αιώνα. Στον αντίποδα, η τρίτη ηλικία θα κυριαρχήσει, αλλάζοντας τη μορφή των κοινωνιών και των αναγκών τους.

Οικονομία χωρίς εργατικά χέρια

Ο ενεργός πληθυσμός (20-64 ετών), οι άνθρωποι δηλαδή που κινούν την οικονομία και στηρίζουν την παραγωγή, θα υποστεί τη μεγαλύτερη πίεση. Το ποσοστό τους αναμένεται να πέσει από το 58% σήμερα στο 50%, γεγονός που δημιουργεί αμφιβολίες για:

• Τη μελλοντική οικονομική ανάπτυξη.
• Τη βιωσιμότητα των ασφαλιστικών ταμείων.
• Την αντοχή των συστημάτων υγείας και κοινωνικών παροχών.
• Το χάσμα γεννήσεων – θανάτων

Τα νούμερα είναι αμείλικτα: Στο διάστημα 2025–2099, οι θάνατοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 9,36 εκατομμύρια, την ώρα που οι γεννήσεις θα περιοριστούν μόλις στα 4,33 εκατομμύρια. Αυτό το κενό των 5 εκατομμυρίων ανθρώπων δεν φαίνεται να μπορεί να καλυφθεί ούτε από τη μετανάστευση, οδηγώντας τον συνολικό πληθυσμό της Ε.Ε. από τα 451 εκατομμύρια στα 398 εκατομμύρια.

Η πραγματικότητα στην Ελλάδα

Η Ελλάδα βρίσκεται στον πυρήνα του προβλήματος, όντας μια από τις χώρες με την πιο έντονη γήρανση. Οι προβλέψεις δείχνουν ότι το δημογραφικό θα επηρεάσει κάθε πτυχή της εθνικής ζωής. Η πιο σοκαριστική εκτίμηση της Eurostat αφορά το μέγεθος της χώρας μας: Το 2100, η Ελλάδα θα έχει πληθυσμό μόλις 7,2 εκατομμύρια κατοίκους.