Η πιο απαιτητική περίοδος του χρόνου για τις εταιρείες courier εξελίσσεται φέτος σε εφιάλτη καθυστερήσεων, καθώς τα αγροτικά μπλόκα σε δρόμους και τελωνεία διαταράσσουν σοβαρά τη ροή των παραδόσεων, σε μια συγκυρία όπου ο όγκος των δεμάτων κινείται σε επίπεδα ρεκόρ.

Σύμφωνα με στελέχη της αγοράς ταχυμεταφορών, το πρόβλημα δεν περιορίζεται στις εισαγωγές από το εξωτερικό, αλλά επηρεάζει πλέον και εσωτερικές μεταφορές, καθώς φορτηγά αδυνατούν να κινηθούν ομαλά σε βασικούς άξονες της χώρας.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΕΤΤ, στην Ελλάδα διακινούνται σε ετήσια βάση πάνω από 300 εκατ. ταχυδρομικά αντικείμενα και δέματα, με το ηλεκτρονικό εμπόριο να αποτελεί τον βασικό μοχλό αύξησης. Στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι το τελευταίο δίμηνο του έτους συγκεντρώνει έως και το 25%–30% του ετήσιου όγκου δεμάτων, λόγω Black Friday και εορταστικών αγορών.

Πού εντοπίζονται τα μεγαλύτερα προβλήματα

Το πρόβλημα δεν είναι ενιαίο σε όλη τη χώρα, αλλά εντοπίζεται κυρίως σε συγκεκριμένα σημεία του δικτύου.

Οι μεγαλύτερες καθυστερήσεις καταγράφονται:

• σε οδικούς άξονες της Βόρειας Ελλάδας
• σε σημεία διέλευσης προς και από τα Βαλκάνια
• σε τελωνεία, όπου η κίνηση επιβαρύνεται από ελέγχους και περιορισμένη ροή φορτίων

Όπως σημειώνεται από παράγοντες του κλάδου, ακόμη και δέματα που είχαν προγραμματιστεί να παραδοθούν εγκαίρως, ενδέχεται να φτάσουν μετά τις γιορτές, ιδιαίτερα όσα προέρχονται από το εξωτερικό.

Φέτος, οι καθυστερήσεις του διμήνου επιβαρύνονται περαιτέρω από τα αγροτικά μπλόκα. Ο αποκλεισμός κεντρικών οδικών αξόνων αναγκάζει τα φορτηγά που κινούνται από τη Βόρεια Ελλάδα προς την Αθήνα να ακολουθούν παρακαμπτήριες διαδρομές, αυξάνοντας αισθητά τον χρόνο μεταφοράς. «Ένα δρομολόγιο Θεσσαλονίκη–Αθήνα, που κανονικά ολοκληρώνεται σε μία ημέρα, πλέον απαιτεί δύο», αναφέρουν πηγές της αγοράς.

Ακόμη μεγαλύτερη πίεση προκαλεί η διακοπτόμενη λειτουργία τελωνείων στα σύνορα με Βουλγαρία και Τουρκία, κομβικά σημεία για τη ροή εισαγόμενων δεμάτων, κυρίως από μεγάλες ασιατικές ηλεκτρονικές πλατφόρμες. Η δυσλειτουργία τους δημιουργεί αλυσιδωτές καθυστερήσεις σε όλο το δίκτυο: από τον τελωνειακό έλεγχο έως τη διανομή στον τελικό παραλήπτη.

Ενδεικτικό είναι ότι τις προηγούμενες ημέρες σχηματίστηκαν ουρές φορτηγών μήκους έως και 40 χιλιομέτρων στη Βουλγαρία, λόγω αποκλεισμών στον Προμαχώνα. Τα δέματα που μεταφέρουν –πολλά εκ των οποίων είχαν ήδη καθυστερήσει πέντε ημέρες– θα χρειαστούν τουλάχιστον άλλες δέκα για να φτάσουν στους καταναλωτές.

Τι σημαίνει αυτό για τους καταναλωτές

Η εικόνα αυτή μεταφράζεται σε:

1. καθυστερήσεις παραδόσεων last mile
2. αυξημένη πίεση στα κέντρα διαλογής
3. περιορισμένες δυνατότητες επαναπρογραμματισμού

Οι εταιρείες ταχυμεταφορών καλούν τους καταναλωτές να ελέγχουν συχνά την πορεία των αποστολών τους και να είναι προετοιμασμένοι για αλλαγές στα αρχικά χρονοδιαγράμματα.

Αυξημένος όγκος, μειωμένες αντοχές

Το πρόβλημα επιτείνεται από το γεγονός ότι η περίοδος Νοεμβρίου – Δεκεμβρίου συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο όγκο δεμάτων της χρονιάς, λόγω Black Friday και εορταστικών αγορών. Οι αντοχές του συστήματος δοκιμάζονται, με τις εξωτερικές πιέσεις να λειτουργούν ως πολλαπλασιαστής των καθυστερήσεων.

Τι εξετάζουν οι εταιρείες courier

Σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, οι εταιρείες

• επανασχεδιάζουν δρομολόγια
• ενισχύουν προσωρινά τα hubs
• δίνουν προτεραιότητα σε ευπαθή ή χρονικά κρίσιμα φορτία

Ωστόσο, παραδέχονται ότι η πλήρης αποσυμφόρηση εξαρτάται από την εξέλιξη των κινητοποιήσεων και την ομαλοποίηση της κυκλοφορίας στα τελωνεία.