Μια γρήγορη και απλή εξέταση που γίνεται στα μάτια ίσως στο μέλλον μας προειδοποιεί έγκαιρα για τον κίνδυνο εμφράγματος ή εγκεφαλικού μέσα στα επόμενα 10 χρόνια, σύμφωνα με νέα έρευνα.

Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο του Νταντί στη Σκωτία ανέπτυξαν ένα εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης που αναλύει σαρώσεις του αμφιβληστροειδούς — δηλαδή του πίσω μέρους του ματιού — για να εντοπίσει σημάδια κινδύνου. Οι εικόνες αυτές ήδη χρησιμοποιούνται για την παρακολούθηση οφθαλμικών παθήσεων, αλλά τώρα αποκτούν και καρδιολογική αξία.

Στην έρευνα συμμετείχαν άτομα με διαβήτη τύπου 2. Οι ερευνητές κατάφεραν να δημιουργήσουν έναν εξατομικευμένο δείκτη καρδιαγγειακού κινδύνου για κάθε ασθενή, και μάλιστα σε λιγότερο από ένα λεπτό.

«Τα μάτια είναι ένα παράθυρο για την καρδιά», εξηγεί ο επικεφαλής της μελέτης, δρ Ίφι Μόρντι. «Αν τα αγγεία στο μάτι έχουν βλάβες, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να υπάρχει παρόμοια εικόνα και στις αρτηρίες της καρδιάς».

Το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης "εκπαιδεύτηκε" με πάνω από 4.000 εικόνες, εντοπίζοντας λεπτομέρειες όπως στένωση αγγείων ή αλλαγές στη δομή τους. Η ακρίβεια πρόβλεψης έφτασε το 70%, ένα ποσοστό πολύ ενθαρρυντικό για τα πρώτα δεδομένα.

Η μέθοδος δοκιμάστηκε σε διαβητικούς γιατί ήδη υποβάλλονται σε ετήσιες εξετάσεις ματιών, αλλά οι ερευνητές πιστεύουν πως το εργαλείο αυτό θα μπορούσε να εφαρμοστεί ευρύτερα στον πληθυσμό, ως συμπληρωματική εξέταση μαζί με τη χοληστερίνη και την πίεση.

Ο καθηγητής Μπράιαν Γουίλιαμς, επιστημονικός σύμβουλος του British Heart Foundation, τονίζει πως όσο πιο ακριβής είναι η εκτίμηση κινδύνου, τόσο περισσότερες είναι οι πιθανότητες να προλάβουμε σοβαρές παθήσεις.

«Η τεχνητή νοημοσύνη δίνει νέες δυνατότητες πρόληψης, και μελλοντικά ίσως αλλάξει τον τρόπο που κάνουμε προληπτικές εξετάσεις», προσθέτει η δρ Κλερ Τζόνας από τον οργανισμό Stroke Association.

Η τεχνολογία δεν αντικαθιστά τους γιατρούς, αλλά ανοίγει νέους δρόμους για πιο στοχευμένη και έγκαιρη πρόληψη, ειδικά για άτομα που δεν γνωρίζουν ότι διατρέχουν υψηλό κίνδυνο.