Οι άνθρωποι που «κάθονται» στο κινητό ή που κοιτούν μια οθόνη για πολλή ώρα πριν κοιμηθούν είναι πιο πιθανό να έχουν αϋπνία ή και απώλεια ύπνου, σύμφωνα με νέα μελέτη.

Σε αυτήν συμμετείχαν περισσότεροι από 45.000 φοιτητές της Νορβηγίας.

Η μελέτη έδειξε ότι κάθε επιπλέον ώρα που κοιτάμε μια οθόνη πριν κοιμηθούμε συνδέεται με 63% αύξησης του κινδύνου αϋπνίας και 24 λεπτά λιγότερου ύπνου. Οι ειδικοί λένε ότι το να αφήνετε το τηλέφωνό σας πριν από τον ύπνο και αντ'αυτου να κάνετε κάτι χαλαρωτικό ή να υιοθετήσετε μια ρουτίνα μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση του ύπνου, όπως αναφέρει το BBC.

Οι ερευνητές της μελέτης, η οποία βασίστηκε σε στοιχεία φοιτητών ηλικίας 18-28 ετών από το 2022, θέλησαν να εξετάσουν τη σχέση μεταξύ του χρόνου χρήσης κινητών στο κρεβάτι και των συνηθειών ύπνου.

Επιδίωξαν επίσης να καταλάβουν τον αντίκτυπο που έχει στον ύπνο, η χρήση των social media σε σύγκριση με άλλες δραστηριότητες κινητού (π.χ. παιχνίδια).

Η Dr. Gunnhild Johnsen Hjetland του Νορβηγικού Ινστιτούτου Δημόσιας Υγείας, επικεφαλής συγγραφέας της έρευνας δήλωσε ότι το είδος της δραστηριότητας έχει μικρότερη επίδραση από ό,τι ο χρόνος στο σύνολό του.

«Δεν βρήκαμε σημαντικές διαφορές μεταξύ των social media και άλλων δραστηριοτήτων, γεγονός που υποδηλώνει ότι η ίδια η χρήση της οθόνης είναι ο βασικός παράγοντας διαταραχής ύπνου», δήλωσε.

Ύπνος ή social media

Η Έρευνα για την Υγεία και την Ευημερία της Νορβηγίας του 2022 ζήτησε από τους συμμετέχοντες να προσδιορίσουν αν χρησιμοποιούσαν ηλεκτρονικά μέσα αφότου είχαν ξαπλώσει.

Οι επιλογές περιλάμβαναν την παρακολούθηση ταινιών ή τηλεόρασης, τα social media, την περιήγηση στο διαδίκτυο και τα παιχνίδια.

Μεταξύ όσων δήλωσαν ότι χρησιμοποιούσαν ηλεκτρονικά αφότου είχαν ξαπλώσει, το 69% δήλωσε ότι περιηγούνταν τα social media καθώς και ότι έκανε άλλες δραστηριότητες (π.χ. παιχνίδια).

Ζητήθηκε επίσης από τους συμμετέχοντες να προσδιορίσουν πόσες νύχτες την εβδομάδα χρησιμοποιούσαν αυτά τα μέσα και για πόσο χρόνο, καθώς και πόσο συχνά δυσκολεύονταν να κοιμηθούν, πόσο συχνά κοιμόντουσαν όλη τη νύχτα, πόσο συχνά δυσκολεύονταν να ξυπνήσουν νωρίς και πόσο συχνά ένιωθαν κούραση.

Όσοι δήλωσαν ότι αντιμετώπιζαν τέτοια προβλήματα τουλάχιστον τρεις ημέρες ή νύχτες την εβδομάδα, για τουλάχιστον τρεις μήνες, έπασχαν από αϋπνία.

Ενώ η μελέτη διαπίστωσε ότι υπάρχει μια σχέση μεταξύ της χρήσης ηλεκτρονικών πριν τον ύπνο και των ατόμων που έπασχαν από αϋπνία, οι ερευνητές δήλωσαν ότι το δεύτερο δεν είναι αποτέλεσμα του πρώτου.

«Η μελέτη αυτή δεν μπορεί να προσδιορίσει την αιτία - δηλαδή, αν η χρήση ηλεκτρονικών προκαλεί αϋπνία ή αν οι μαθητές με αϋπνία χρησιμοποιούν περισσότερο τα ηλεκτρονικά», δήλωσε η Dr Hjetland.

Οι ερευνητές σημειώνουν επίσης ότι η μελέτη στηρίχτηκε σε δεδομένα που έδωσαν οι φοιτητές μόνοι τους, τα οποία μπορεί να είναι προκατειλημμένα και τα ευρήματά της δεν πρέπει να θεωρούνται παγκοσμίως αντιπροσωπευτικά.

Ο Joshua Piper, κλινικός ύπνου στην ResMed UK, δήλωσε ότι η μελέτη παρέχει «πολύτιμα στοιχεία» για τη χρήση ηλεκτρονικών συσκευών που επηρεάζουν αρνητικά τον ύπνο.

Ενώ οι άνθρωποι μπορεί να προσπαθούν να μετριάσουν τον αντίκτυπο χρήσης ηλεκτρονικών πριν τον ύπνο, ρυθμίζοντας τη φωτεινότητα της οθόνης ή χρησιμοποιώντας κάποια άλλη «πατέντα», ο Piper δήλωσε ότι προηγούμενες μελέτες υποδεικνύουν ότι η συγκεκριμένη δραστηριότητα μπορεί να προκαλέσει διαταραχές στον ύπνο.

Συμβουλές για καλύτερο ύπνο

Ο πραγματικός αντίκτυπος της χρήσης ηλεκτρονικών συσκευών πριν τον ύπνο, στη σωματική και ψυχική υγεία παραμένει αμφισβητούμενος.

Παρόλα αυτά, οι ειδικοί μας συνιστούν να σταματήσουμε να τις χρησιμοποιούμε λίγο πριν ξαπλώσουμε. Προτείνουν επίσης να υιοθετήσουμε μια ρουτίνα πριν κοιμηθούμε αλλά και να ξυπνάμε, όσο μπορούμε, κάθε μέρα την ίδια ώρα, καθώς αυτό μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση του ύπνου.

Οι φιλανθρωπικές οργανώσεις για την ψυχική υγεία «Mind» και «Rethink» συνιστούν να κάνουμε κάτι χαλαρωτικό πριν κοιμηθούμε, όπως ασκήσεις αναπνοής, ανάγνωση ενός βιβλίου ή ένα μπάνιο.

Προτείνουν επίσης να αποφεύγουμε την καφεΐνη, το αλκοόλ ή τα μεγάλα γεύματα πριν από τον ύπνο, να κάνουμε ήπια άσκηση και να μετατρέψουμε το υπνοδωμάτιό μας σε πιο άνετο, όσο μπορούμε.

Η θεραπεύτρια ύπνου Dr. Kat Lederle δήλωσε στο BBC ότι η έκθεση στο φυσικό φως της ημέρας, ιδίως το πρωί, είναι ζωτικής σημασίας για να βοηθήσει στη ρύθμιση του εσωτερικού «ρολογιού» του σώματός μας.

Οι συγγραφείς της συγκεκριμένης μελέτης τονίζουν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα επί του θέματος, συμπεριλαμβανομένης της μακροχρόνιας παρακολούθησης των συνηθειών ύπνου, καθώς και της διερεύνησης των διαταραχών ύπνου που προκαλούνται από τις ηλεκτρονικές συσκευές.