Το μέγεθος της καταστροφής που επέφερε η κακοκαιρία Daniel ξετυλίγεται ώρα με την ώρα, κι ενώ αυτό που προέχει είναι η ανθρώπινη ζωή, σιγά-σιγά αρχίζει να γίνεται αντιληπτό και το οικονομικό κόστος της καταστροφής. Η Θεσσαλία που επλήγη κυρίως από το καταστροφικό πέρασμα του Daniel, είναι και εκείνη η περιφέρεια της χώρας που σηκώνει στις πλάτες της τον κυρίως όγκο του αγροδιατροφικού τομέα της χώρας. Σε πρόσφατη μελέτη που εκπόνησε το Ινστιτούτο Μικρών Επιχειρήσεων (ΙΜΕ) ΓΣΕΒΕΕ, καταγράφηκε ο πλούτος και η μοναδικότητα των αγροτικών προϊόντων ποιότητας, που παράγονται στη θεσσαλική γη.

Στη Θεσσαλία ο αγροτικός και αγροδιατροφικός τομέας αποτελούν κρίσιμα μεγέθη που συμβάλλουν σε θέσεις εργασίας, εισοδήματα, αριθμό επιχειρήσεων και οικονομική ανάπτυξη. Πρόκειται για έναν τομέα που συνεισφέρει στην περιφερειακή, την εθνική και την παγκόσμια οικονομία, καθώς αφενός συνεισφέρει στην εξασφάλιση τροφίμων και εν γένει διατροφής και αφετέρου στην οικονομική ανάπτυξη, όπως επισημαίνεται στο εισαγωγικό σημείωμα της μελέτης.

Τα μεγέθη

H φυτική παραγωγή στη Θεσσαλία σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2019 κατέχει την πρώτη θέση μεταξύ των λοιπών περιφερειών της Ελλάδας στο σκληρό σιτάρι και το κριθάρι (το ένα τρίτο της ελληνικής παραγωγής σε ποσότητα το 2019 και για τα δύο προϊόντα), στα βιομηχανικά φυτά (38% της παραγωγής βαμβακιού, 52,8% της παραγωγής βιομηχανικής ντομάτας), σε αρκετά φρούτα και ξηρούς καρπούς (αχλάδια 54,7%, αμύγδαλα 51,7%, κάστανα 39,5%, καρύδια 26,3%).

Όσον αφορά στη ζωική παραγωγή, στον σημαντικότερο κλάδο της κτηνοτροφίας που είναι η αιγοπροβατοτροφία, στη Θεσσαλία παράγεται το 19,4% του εγχώριου πρόβειου γάλακτος και το 13,7% του εγχώριου αιγείου γάλακτος. Μάλιστα, το 40% των μαλακών τυριών παράγεται και τυποποιείται στη Θεσσαλία όπως επίσης και το 25% των σκληρών τυριών.

Ακολουθούν η βοοτροφία που δημιουργεί το 18,5% της ελληνικής παραγωγής βοείου κρέατος και το 19,7% του βοείου γάλακτος και η χοιροτροφία που δημιουργεί το 10% της εθνικής παραγωγής χοιρινού κρέατος και που αμφότερες λειτουργούν με επιχειρηματικά κριτήρια, κινητοποιώντας παράλληλα σημαντικές ιδιωτικές επενδύσεις.

Αποθαρρυντικές οι πρώτες εκτιμήσεις

Αν και ακόμη δεν μπορεί κανείς να πει με ασφάλεια το ακριβές οικονομικό μέγεθος της καταστροφής στη Θεσσαλία, ωστόσο οι πρώτες εκτιμήσεις είναι καθ’ όλα δυσοίωνες. Σύμφωνα με τον καθηγητή Ευθύμιο Λέκκα το κόστος των καταστροφικών πλημμυρών και οι επιπτώσεις αυτών στην αγροτική παραγωγή αναμένεται να ξεπεράσουν κατά πολύ το 1 δισ. ευρώ. Ακόμη πιο αποκαρδιωτική είναι και η πρόβλεψη του καθηγητή ότι θα χρειαστούν τουλάχιστον πέντε χρόνια για να μπορέσει να καλλιεργηθεί εκ νέου ο κάμπος.

Αν αυτό επαληθευτεί, τότε μιλάμε για ένα τεράστιο πλήγμα στην αγροτική παραγωγή της χώρας με ένα ντόμινο επιπτώσεων στην εγχώρια αλυσίδα τροφοδοσίας και εν τέλει στην οικονομία της Ελλάδας. «Οι αγροτικές εκτάσεις είναι περιοχές που θα αργήσουν να ανακάμψουν. Δεν είναι μόνο η αγροτική αναπαραγωγή που καταστράφηκε ολοσχερώς, δηλαδή το 22-23% της αγροτικής παραγωγής της χώρας, είναι ότι οι αποθέσεις αργίλων και λάσπης πάνω στα γόνιμα εδάφη πάχους τουλάχιστον μισού μέτρου δεν μπορούν να φιλοξενήσουν καλλιέργειες. Το έδαφος θα αργήσει πολύ για να επανέλθει και χρειάζεται να περάσει τουλάχιστον μια 5ετία για να είναι και πάλι γόνιμος ο Θεσσαλικός Κάμπος», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Λέκκας μιλώντας σε τηλεοπτική εκπομπή.

Στο ίδιο μήκος κύματος και ο κ. Παναγιώτης Πετράκης, καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας, μιλώντας στην εκπομπή ΕΡΤNEWS UPDΑTE: «Αυτό 1 – 1,5 δισ. θα το τοποθετούσα σαν απώλειες πλούτου, δηλαδή σαν απώλειες του ΑΕΠ, κατά κάποιο τρόπο. Είναι ένα πολύ μεγάλο μέγεθος» είπε και πρόσθεσε: «Καταστράφηκε ένα πολύ μεγάλο μέρος της αγροτικής παραγωγής. Η αγροτική παραγωγή ήταν κρίσιμη, διότι είναι σιτάρια, είναι προϊόντα των οποίων η απώλεια θα πυροδοτήσει ξανά πληθωριστικές πιέσεις. Θα έχουμε επιπτώσεις στο παραγωγικό σύστημα της χώρας και οι επιπτώσεις θα κάνουν κυρίως με αγροτική παραγωγή και η απουσία αυτής θα επιδράσει και στο θέμα των τιμών των αγροτικών προϊόντων».

Κι όλα αυτά την ώρα που ακόμη και πριν τις καταστροφικές πλημμύρες, στις αρχές του περασμένου Αυγούστου, ο πληθωρισμός στα τρόφιμα κάλπαζε με 12,3%. Αν, τώρα, συνυπολογιστεί η πρόσφατη καταστροφή τα νούμερα αναμένεται να εκτοξευθούν με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις τελικές τιμές των τροφίμων στα ράφια των καταστημάτων και τελικά για την – ήδη επιβαρυμένη – τσέπη των πολιτών.