Την τελευταία του πνοή μετά από σκληρή μάχη με τον κορωνοϊό άφησε ο Δημήτρης Κρεμαστινός, ο οποίος και νοσηλευόταν στη ΜΕΘ του νοσοκομείου «Ευαγγελισμός».

Δέκα ημέρες πριν την εισαγωγή του στο νοσοκομείο, ο Δημήτρης Κρεμαστινός δημοσίευσε στη σελίδα του στο facebook κείμενο στο οποίο περιγράφει τις θέσεις του για τον κορωνοϊό, ζητώντας να υπάρξει μεγαλύτερη σαφήνεια στα μέτρα. Για τον κορωνοϊό είχε μιλήσει και σε τηλεοπτική του παρέμβαση.

Τι είχε γράψει ο Δημήτρης Κρεμαστινός

Η ασάφεια των μέτρων κατά του κορωνοϊού και οι συνέπειές της

Αποτελεί αξίωμα στην επιδημιολογία ότι εάν γίνεται εκτίμηση μη ελέγχου της διασποράς ενός ιού στον πληθυσμό μιας χώρας, τα μέτρα τα οποία πρέπει να λαμβάνονται θα πρέπει να είναι ενιαία, πλήρη, δραστικά και αποτελεσματικά.

Σήμερα είναι προφανές ότι ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας έχει εκτιμήσει ότι η χώρα βρίσκεται στο στάδιο του μη ελέγχου της διασποράς της νόσου. Κατά συνέπεια η κυβέρνηση αποφάσισε με καθυστέρηση έστω και τώρα, μετά το κλείσιμο των σχολείων να προβεί σε κλείσιμο των καφέ μπαρ, εστιατορίων, εμπορικών κέντρων και γενικά όλων των πολυσύχναστων χώρων. Θα ήταν προτιμότερο εξ αρχής να είχε ακολουθηθεί ο τρόπος αντιμετώπισης της νόσου κατά το πρότυπο της επαρχίας Wuhan της Κίνας. Δηλαδή πλήρης απομόνωση των περιοχών όπου εμφανίσθηκαν τα κρούσματα με παράλληλη πλήρη εφαρμογή όλων των μέτρων προτού τα μέτρα αυτά επεκταθούν σε όλη τη χώρα.

Προσωπικά είχα ταχθεί εναντίον της απαγόρευσης των καρναβαλικών εκδηλώσεων διότι η απαγόρευση ήταν μεμονωμένη ενώ ήταν ελεύθερη η πρόσβαση και ο συνωστισμός στα γήπεδα, στις καφετέριες και στις ταβέρνες, όπου ήταν αναμενόμενο να καταφύγει ο κόσμος. Οπότε το αποτέλεσμα της μεμονωμένης απαγόρευσης ήταν προφανές ότι εστερείτο ουσιαστικού νοήματος.

Το Υπουργείο Υγείας με την προτροπή του να παραμείνει ο κόσμος στο σπίτι του κινείται αναμφισβήτητα προς τη σωστή κατεύθυνση. Όμως θα πρέπει να προβληματιστεί και να προτείνει το πως θα επιτευχθεί η << αυτοαπομόνωση>> των ατόμων υψηλού κινδύνου όταν δεν υπάρχουν χώροι να αυτοαπομονωθούν στο ίδιο τους το σπίτι. Τα άτομα που πρέπει να αυτοαπομονωθούν είναι αυτά που πλήττονται κυρίως από τον κορωνοϊό COVID – 19 και αποτελούν τα θύματά του. Μια λύση θα ήταν να διευκολυνθούν να επιστρέψουν στα χωριά τους δεδομένου ότι η μεγάλη πλειοψηφία αυτών των ανθρώπων είναι συνταξιούχοι μεγάλης ηλικίας.
Ενόψει της έναρξης της τουριστικής μας περιόδου θα πρέπει το πάθημα της Ιταλίας να μας γίνει μάθημα. Η Ιταλία εδέχθη εισβολή της επιδημίας όχι από το Νότο αλλά από τον Ευρωπαϊκό Βορά.

Και τούτο γιατί κατά την χειμερινή περίοδο οι περιοχές του ευρωπαϊκού της βορά δέχονται συνεχή ρεύματα τουριστών σε περιοχές όπως το Μιλάνο και η Βενετία , και αναμφισβήτητα από την Κίνα με την οποία δεν είχε διακόψει κάθε επικοινωνία. Κατά συνέπεια το Υπουργείο Υγείας θα πρέπει ιδιαιτέρως να προβληματιστεί περί του πως θα πρέπει να ενεργήσει για να διαφυλάξει τη χώρα κατά την τουριστική περίοδο.

Από πλευράς του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας η επιδημία αυτή έχει χαρακτηριστεί ως πανδημία γιατί πλήττει σχεδόν όλες τις χώρες του πλανήτη. Όμως η εφαρμογή διαφορετικών μέτρων από χώρα σε χώρα δεν ευνοεί την καταπολέμηση αυτής της επιδημίας γιατί η διαφοροποίηση των μέτρων θα παρατείνει τον χρόνο εξάπλωσης της επιδημίας στον πλανήτη με αποτέλεσμα την πιθανή επαναμόλυνση των περιοχών που είχαν επιτύχει την καταπολέμηση της.

Είναι χαρακτηριστικό από τις τοποθετήσεις και κινήσεις των ηγετών διαφόρων χωρών η ασάφεια και η σύγχυση που επικρατεί διεθνώς όσον αφορά την αντιμετώπιση της επιδημίας.

Ο πρωθυπουργός π.χ., της Αγγλίας χαρακτήρισε την επιδημία του κορωνοϊού ως την μεγαλύτερη απειλή της δημόσιας υγείας για αυτή την γενεά. Όμως ο ίδιος δεν απαγόρευσε τον συνωστισμό στα γήπεδα της χώρας του με αποτέλεσμα οι τηλεθεατές σε όλο τον κόσμο να βλέπουν μια μεγάλη αντίθεση με τις εξαγγελίες του. Είδαν ότι ο ποδοσφαιρικός αγώνας Λίβερπουλ- Ατλέτικο για το Ευρωπαϊκό Champions League είχε 80.000 θεατές στοιβαγμένους ο ένας πάνω στον άλλον. Σε αντίθεση στο Παρίσι η Παρί Σεντ Ζερμέν με την γερμανική Ντόρτμουντ την ίδια ώρα έπαιζαν ενώπιον κενών εξεδρών. Στη Γερμανία ο αγώνας Λειψίας – Τότεναμ διεξήχθη και εκεί με υπερπλήρες το γήπεδο.

Κατά συνέπεια ποιο είναι το μήνυμα που δίνεται παγκόσμια; Ότι ο συνωστισμός στον ανοιχτό χώρο είναι ή δεν είναι λιγότερο επικίνδυνος από τον κλειστό;

Η εικόνα αυτής της σύγχυσης επιτείνεται περισσότερο όταν ο Πρόεδρος Τραμπ απαγορεύει τις πτήσεις από την Ευρώπη προς τις Η.Π.Α και εξαιρεί την Μεγάλη Βρετανία η οποία όμως συγκριτικά με άλλες ευρωπαϊκές χώρες βρίσκεται σε χειρότερη κατάσταση από πλευράς προσβολής του κορωνοϊού.

Είναι επίσης χαρακτηριστικό διαφορετικής εκτίμησης του κινδύνου ότι η κ. Μέρκελ υπολογίζει ότι ο κορωνοϊός στην Γερμανία θα προσβάλλει το 70% του πληθυσμού της ενώ ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας της χώρας επισήμως υπολογίζει ότι θα νοσήσει το 15% του πληθυσμού μας.

Τώρα όσον αφορά την ουσία του προβλήματος η ελπίδα ότι η εξάπλωση του κορωνοϊού θα μειωνόταν το καλοκαίρι με την αύξηση της θερμοκρασίας φαίνεται να γκριζάρει, γιατί στην Αυστραλία που οι θερμοκρασίες αυτή την εποχή είναι άνω των 30°C έχουν προσβληθεί ακόμα και επώνυμοι που βρίσκονται εκεί όπως ο Τομ Χανκς και η γυναίκα του αλλά και ο υπουργός εσωτερικών αυτής της χώρας.

Οι ανησυχητικές αυτές ειδήσεις θα πρέπει να υποχρεώσουν την κυβέρνηση όχι μόνο να εφαρμόσει στην παρούσα φάση αυστηρά μέτρα αλλά να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση να εφαρμοσθούν ενιαία μέτρα από όλα τα κράτη μέλη της. Η μη εφαρμογή ενιαίων μέτρων θα οδηγήσει σε διαφορετικά αποτελέσματα από χώρα σε χώρα όσον αφορά την καταπολέμηση της επιδημίας. Έτσι υπάρχει κίνδυνος κατά την τουριστική περίοδο να δεχθεί η χώρα εισβολή τουριστών από περιοχές όπου η νόσος θα βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.
Είναι κατά συνέπεια αυτονόητο ότι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θα πρέπει να επιβάλλει ενιαία πολιτική αντιμετώπισης της πανδημίας του κορωνοϊού COVI D– 19 με το να καταγγείλει τα κράτη μέλη του που αρνούνται να εφαρμόσουν αυτή την πολιτική.

Δημήτρης Κρεμαστινός

Καθηγητής Ιατρικής Πανεπιστημίου Αθηνών
Πρώην Υπουργός Υγείας