Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο εξυπηρέτησης των πολιτών από τα ληξιαρχεία ετοιμάζει πολύ σύντομα το Υπουργείο Εσωτερικών, με στόχο τη δραστική μείωση της γραφειοκρατίας και της ταλαιπωρίας. Το βασικό σχέδιο προβλέπει ότι μια σειρά διαδικασιών που ως τώρα απαιτούσαν φυσική παρουσία θα μπορούν πλέον να ολοκληρώνονται ψηφιακά, χωρίς μετακινήσεις και αναμονές.

Σύμφωνα με πληροφορίες, μέσα στις επόμενες εβδομάδες αναμένεται να τεθεί το σχετικό νομοσχέδιο σε δημόσια διαβούλευση, ώστε οι πολίτες να μπορούν πολύ πιο εύκολα και χωρίς φυσική παρουσία στις υπηρεσίες να δηλώνουν ηλεκτρονικά, εξ αποστάσεως, βασικά ληξιαρχικά γεγονότα όπως γεννήσεις, γάμους και θανάτους.

Πολλές από αυτές τις διαδικασίες θα γίνονται πλέον με μερικά κλικ από τον υπολογιστή, χωρίς να απαιτείται μετάβαση στα ληξιαρχεία.

Αλλαγές στις δηλώσεις θανάτου

Ιδιαίτερα σημαντική είναι η αλλαγή που επέρχεται στις δηλώσεις θανάτου, μια διαδικασία που ως τώρα επιβάρυνε τους συγγενείς τόσο ψυχολογικά όσο και από άποψη ταλαιπωρίας. Με το νέο σύστημα, η καταχώριση θα γίνεται ψηφιακά από τον γιατρό ή τον ιατροδικαστή που εκδίδει το πιστοποιητικό θανάτου, χωρίς να απαιτείται η παρουσία των συγγενών στο ληξιαρχείο.

Γάμοι, βαπτίσεις και σύμφωνα συμβίωσης

Αντίστοιχα, για τα πιο χαρούμενα γεγονότα — γάμους και βαφτίσεις — τη διαδικασία θα μπορεί να ολοκληρώνει απευθείας ο ιερέας που τέλεσε το μυστήριο. Για τους πολιτικούς γάμους, η δήλωση θα γίνεται αυτόματα από τον αρμόδιο υπάλληλο, χωρίς επιπλέον ενέργειες από το ζευγάρι.

Αλλαγές έρχονται στο ίδιο πλαίσιο και για τα σύμφωνα συμβίωσης και τα διαζύγια. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τόσο η σύναψη όσο και η λύση τους θα μπορούν να πραγματοποιούνται ψηφιακά, μειώνοντας σημαντικά τον χρόνο και τις απαιτούμενες διαδικασίες.

Ηλεκτρονική εξουσιοδότηση και διευκόλυνση Ελλήνων εξωτερικού

Ένα ακόμη βασικό στοιχείο είναι η διευκόλυνση στην εκπροσώπηση των πολιτών. Μέχρι σήμερα, σε πολλές περιπτώσεις απαιτείται συμβολαιογραφικό πληρεξούσιο. Με τις νέες ρυθμίσεις, οι πολίτες θα μπορούν να εξουσιοδοτούν τρίτους ηλεκτρονικά μέσω gov.gr ή μέσω ΚΕΠ, ενώ για όσους βρίσκονται στο εξωτερικό θα αναγνωρίζονται και μεταφρασμένα έγγραφα από άλλες χώρες.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους Έλληνες του εξωτερικού, οι οποίοι συχνά αναγκάζονται να απευθύνονται σε προξενεία ή να περιμένουν για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Με την ψηφιοποίηση, πολλές από αυτές τις διαδικασίες θα μπορούν να διεκπεραιώνονται άμεσα, χωρίς φυσική παρουσία.

Τα νούμερα που δείχνουν το μέγεθος της αλλαγής

Μόνο στο διάστημα από 1η Ιανουαρίου έως τις αρχές Μαΐου του 2026 καταχωρίστηκαν συνολικά 83.548 ληξιαρχικές πράξεις σε όλη τη χώρα. Από αυτές:

– 44.834 αφορούσαν δηλώσεις θανάτου
– 21.766 δηλώσεις γέννησης
– 6.141 γάμους
– 5.004 διαζύγια
– 5.803 σύμφωνα συμβίωσης

Ο στόχος του Υπουργείου Εσωτερικών

Οι αριθμοί αυτοί αναδεικνύουν πόσοι πολίτες εξυπηρετούνται καθημερινά από τα ληξιαρχεία και πόσο κρίσιμη είναι η απλοποίηση των διαδικασιών. Ο στόχος του Υπουργείου Εσωτερικών είναι διττός: αφενός να μειωθεί η ανάγκη φυσικής παρουσίας στις υπηρεσίες και αφετέρου να επιταχυνθούν οι διαδικασίες που συνδέονται με σημαντικές στιγμές της ζωής των πολιτών.

Η μετάβαση στο ψηφιακό σύστημα εκτιμάται ότι θα μειώσει τις επισκέψεις στα ληξιαρχεία, θα περιορίσει τον χρόνο αναμονής και θα αποσυμφορήσει τόσο τις δημοτικές υπηρεσίες όσο και τα προξενεία στο εξωτερικό.