Ο Μάιος του 2026 αναδείχθηκε ο δεύτερος θερμότερος μήνας του είδους του από τότε που ξεκίνησαν οι καταγραφές, σύμφωνα με τα δεδομένα της υπηρεσίας Copernicus. Η μέση θερμοκρασία του πλανήτη διαμορφώθηκε στους 15,81℃, υπερβαίνοντας κατά 0,55 βαθμούς τον μέσο όρο της περιόδου 1991–2020.

Παράλληλα, η μέση θερμοκρασία της επιφάνειας των ωκεανών έφτασε τους 20,90℃, καταλαμβάνοντας τη δεύτερη υψηλότερη θέση που έχει ποτέ καταγραφεί για τον μήνα Μάιο.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι τα στοιχεία αυτά συνιστούν ακόμη μία ένδειξη πως ένα ιδιαίτερα ισχυρό φαινόμενο, γνωστό ως Super El Niño, ενδέχεται να αναπτυχθεί μέσα στους επόμενους μήνες. Αν οι προβλέψεις επαληθευτούν, το φαινόμενο θα μπορούσε να φέρει ακραία ζέστη σε μεγάλο μέρος της υφηλίου, με ορισμένες εκτιμήσεις να κάνουν λόγο ακόμη και για άνοδο της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας έως 3℃ κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.

Κίνδυνος ξηρασιών και πλημμυρών

Το φαινόμενο αναμένεται να προκαλέσει σημαντικές ανατροπές στα πρότυπα βροχοπτώσεων, αυξάνοντας τον κίνδυνο ξηρασίας σε ορισμένες περιοχές του πλανήτη και πλημμυρικών φαινομένων σε άλλες.

Η Σαμάνθα Μπέρτζες, στρατηγική επικεφαλής για το Κλίμα στο European Centre for Medium-Range Weather Forecasts, επεσήμανε ότι ο Μάιος του 2026 ήταν ο δεύτερος θερμότερος παγκοσμίως στα χρονικά, συνεχίζοντας μία περίοδο εξαιρετικά υψηλών θερμοκρασιών τόσο στην ατμόσφαιρα όσο και στους ωκεανούς. Όπως τόνισε, η ασυνήθιστα πρώιμη και έντονη περίοδος καύσωνα που έπληξε την Ευρώπη αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο τα ακραία καιρικά φαινόμενα τείνουν να γίνονται η νέα κανονικότητα.

Ρεκόρ θερμοκρασιών σε ολόκληρη την Ευρώπη

Σε ολόκληρη την Ευρώπη, ο Μάιος σημαδεύτηκε από μία εντυπωσιακά ταχεία μετάβαση από συνθήκες κάτω του φυσιολογικού σε ένα από τα ισχυρότερα κύματα ζέστης που έχουν καταγραφεί τόσο νωρίς μέσα στο έτος.

Κατά το δεύτερο μισό του μήνα, καταρρίφθηκαν ρεκόρ θερμοκρασίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία, ενώ παρατηρήθηκαν έντονες αντιθέσεις στις καιρικές συνθήκες. Μεγάλα τμήματα της δυτικής, κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης βίωσαν ξηρότερες συνθήκες από τις συνηθισμένες, ενώ σε χώρες όπως η Τουρκία, η Βουλγαρία και η Μολδαβία εκδηλώθηκαν πλημμύρες λόγω αυξημένων βροχοπτώσεων.

Ανησυχία για την κατάσταση στους ωκεανούς

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί στους ειδικούς η κατάσταση που επικρατεί στους ωκεανούς. Η θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας βρέθηκε μόλις 0,03℃ κάτω από το ιστορικό ρεκόρ του 2024, γεγονός που θεωρείται σαφής ένδειξη ότι ο τροπικός Ειρηνικός Ωκεανός κινείται σταδιακά προς συνθήκες El Niño.

Σύμφωνα με την υπηρεσία Copernicus, οι θερμοκρασίες των θαλασσών παραμένουν εξαιρετικά υψηλές σε μεγάλο μέρος του τροπικού Ειρηνικού, ενισχύοντας τις πιθανότητες εκδήλωσης του φαινομένου μέσα στους επόμενους μήνες.

Τι είναι το φαινόμενο El Niño

Το φαινόμενο El Niño – Southern Oscillation αποτελεί έναν φυσικό κλιματικό κύκλο που εναλλάσσεται ανάμεσα στη θερμή φάση El Niño και στην ψυχρότερη φάση La Niña κάθε 2 έως 7 χρόνια. Κατά τη διάρκεια του Niño, οι θερμές μάζες νερού που συσσωρεύονται στον Ειρηνικό εξαπλώνονται σε μεγαλύτερη έκταση, απελευθερώνοντας σημαντικές ποσότητες θερμότητας στην ατμόσφαιρα και ανεβάζοντας τη μέση θερμοκρασία του πλανήτη για πολλούς μήνες.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι οι ενδείξεις που καταγράφονται σήμερα παραπέμπουν σε ένα από τα ισχυρότερα επεισόδια El Niño που έχουν παρατηρηθεί ποτέ. Οι πιθανότητες εκδήλωσης του φαινομένου κατά την περίοδο Ιουνίου–Αυγούστου ανέρχονται στο 80%, ενώ υπάρχει 90% πιθανότητα να συνεχιστεί τουλάχιστον έως τον Νοέμβριο.