Αν αναζητήσει κανείς τη χώρα με το υψηλότερο ποσοστό εγκληματικότητας στον κόσμο ανά κάτοικο, το αποτέλεσμα θα τον εκπλήξει: δεν πρόκειται για κάποια εμπόλεμη ζώνη ή μια μητρόπολη με δράση καρτέλ, αλλά για το Βατικανό.

 Η έδρα της Καθολικής Εκκλησίας, ένας τόπος θρησκευτικής ευλάβειας και παγκόσμιας κληρονομιάς, φιγουράρει συχνά στην κορυφή των λιστών με τα περισσότερα αδικήματα ανά κεφαλήν, δημιουργώντας μια εικόνα που απέχει έτη φωτός από την πραγματικότητα.

Όταν η στατιστική «παραμορφώνει» την αλήθεια

Το μυστικό πίσω από αυτό το στατιστικό παράδοξο κρύβεται στον τρόπο υπολογισμού των δεικτών. Το Βατικανό είναι το μικρότερο κράτος στον κόσμο, με μόνιμο πληθυσμό που κυμαίνεται μεταξύ 450 και 800 κατοίκων. Ωστόσο, κάθε χρόνο δέχεται εκατομμύρια τουρίστες και προσκυνητές. Η συντριπτική πλειονότητα των εγκλημάτων που καταγράφονται είναι μικροκλοπές, όπως πορτοφολάδες και αρπαγές τσαντών, που διαπράττονται από επισκέπτες εις βάρος άλλων επισκεπτών σε πολυσύχναστα σημεία, όπως η πλατεία του Αγίου Πέτρου και τα Μουσεία του Βατικανού.

Όταν αυτά τα εκατοντάδες περιστατικά ετησίως διαιρούνται με τον ελάχιστο αριθμό των μόνιμων κατοίκων, το ποσοστό εγκληματικότητας εκτοξεύεται στα ύψη, εμφανίζοντας θεωρητικά κάθε κάτοικο του Βατικανού να εμπλέκεται σε περισσότερα από ένα αδικήματα τον χρόνο! Στην πραγματικότητα, αν οι υπολογισμοί γίνονταν με βάση τον ημερήσιο πληθυσμό (που περιλαμβάνει χιλιάδες εργαζόμενους και τουρίστες), το Βατικανό θα ήταν μια από τις πιο ασφαλείς περιοχές του πλανήτη.

Η πρόκληση της αστυνόμευσης σε ένα «ανοιχτό» κράτος

Παρά τους εντυπωσιακούς αριθμούς, τα σοβαρά εγκλήματα είναι σχεδόν ανύπαρκτα εντός των τειχών. Η ασφάλεια διασφαλίζεται από τη Θρυλική Ελβετική Φρουρά και τη χωροφυλακή του Βατικανού (Gendarmerie), σε συνεργασία με την ιταλική αστυνομία για τις περιοχές που είναι ανοιχτές στο κοινό. Το νομικό σύστημα του Βατικανού είναι επίσης ιδιόμορφο, καθώς συχνά οι δράστες παραδίδονται στις ιταλικές αρχές για να δικαστούν βάσει των διμερών συμφωνιών (Συνθήκη του Λατερανού).

Σήμερα, λοιπόν, μάθαμε ότι οι αριθμοί μπορούν να πουν ψέματα αν δεν γνωρίζεις το πλαίσιο. Το Βατικανό παραμένει ένας από τους πιο ασφαλείς προορισμούς παγκοσμίως και η «πρωτιά» του στην εγκληματικότητα είναι απλώς ένα μαθηματικό τρικ που προκύπτει από το γεγονός ότι είναι ένα μικροσκοπικό κράτος που φιλοξενεί ολόκληρο τον κόσμο.