Στις 8 Απριλίου 2026, κινεζικά μέσα ενημέρωσης αποκάλυψαν μια νέα, ανησυχητική τάση στα πανεπιστήμια της χώρας: φοιτητές νοικιάζουν έξυπνα γυαλιά τεχνητής νοημοσύνης για να αντιγράφουν στις εξετάσεις.

Με κόστος που κυμαίνεται από 40 έως 60 γιουάν την ημέρα (περίπου 6 έως 9 δολάρια), τα συγκεκριμένα gadgets γίνονται όλο και πιο δημοφιλή, ειδικά ανάμεσα σε νέους που αναζητούν τρόπους να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους.

Τα smart glasses δεν είναι καινούρια τεχνολογία. Ωστόσο, οι πρόσφατες εξελίξεις στην τεχνητή νοημοσύνη και συγκεκριμένα στα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα έχουν δώσει νέα ώθηση στη χρήση τους. Οι σύγχρονες εκδόσεις διαθέτουν ενσωματωμένες κάμερες και μικρόφωνα, ενώ μπορούν να «διαβάζουν» κείμενα και ερωτήσεις σε πραγματικό χρόνο και να εμφανίζουν απαντήσεις απευθείας στους φακούς, μέσω επαυξημένης πραγματικότητας. Όλα αυτά γίνονται σχεδόν αόρατα για τους επιτηρητές.

Σε αντίθεση με τα πρώτα μοντέλα που ήταν ογκώδη και εύκολα αντιληπτά, οι σημερινές εκδόσεις από εταιρείες όπως η Xiaomi και η Alibaba μοιάζουν εντυπωσιακά με απλά γυαλιά οράσεως. Αυτή η διακριτικότητα τα καθιστά ιδανικά για χρήση σε εξετάσεις, παρά το γεγονός ότι έχουν ήδη απαγορευτεί σε σημαντικές διαδικασίες όπως οι εθνικές εισαγωγικές εξετάσεις και οι εξετάσεις για το δημόσιο. Παρ’ όλα αυτά, συνεχίζουν να χρησιμοποιούνται σε καθημερινές πανεπιστημιακές εξετάσεις.

Ένα πείραμα από το Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας του Χονγκ Κονγκ έδειξε πόσο αποτελεσματική μπορεί να είναι αυτή η τεχνολογία. Φοιτητής που χρησιμοποίησε smart glasses με ενσωματωμένο μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης κατάφερε να βρεθεί στους πέντε πρώτους ανάμεσα σε 100 συμμετέχοντες, με μέσο όρο 92,5 στα 100, όταν ο γενικός μέσος όρος ήταν μόλις 72.

Παρότι η αγορά τέτοιων γυαλιών κοστίζει από 270 έως και πάνω από 1.000 δολάρια, η λύση της ενοικίασης τα καθιστά προσιτά. Πλατφόρμες μεταχειρισμένων, όπως η Xianyu, προσφέρουν δεκάδες επιλογές προς ενοικίαση, με τιμές που φτάνουν έως 80 γιουάν την ημέρα, ανάλογα με το μοντέλο.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Vivian, φοιτήτριας από την επαρχία Χεμπέι, η οποία δήλωσε ότι χρησιμοποιεί τα γυαλιά για να περάσει δύσκολα μαθήματα, ενώ ταυτόχρονα τα νοικιάζει και σε άλλους φοιτητές. Με τη βοήθεια ενός μικρού τηλεχειριστηρίου που μοιάζει με δαχτυλίδι, οι χρήστες μπορούν να σκανάρουν ερωτήσεις και να λαμβάνουν απαντήσεις άμεσα, χωρίς να γίνονται αντιληπτοί.

Η εξέλιξη αυτή ανοίγει μια μεγάλη συζήτηση για τα όρια της τεχνολογίας στην εκπαίδευση. Και ίσως, τελικά, για το τι σημαίνει πραγματικά «επιτυχία» σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να δώσει όλες τις απαντήσεις.