Η υγιής γήρανση δεν καθορίζεται αποκλειστικά από τα γονίδια. Ο τρόπος ζωής παίζει τεράστιο ρόλο και παράγοντες όπως ο ποιοτικός ύπνος, η άσκηση, η διαχείριση του άγχους και ο διαλογισμός φαίνεται πως επηρεάζουν άμεσα τη βιολογική ηλικία του οργανισμού.

Την ώρα που πολλοί αναζητούν την επόμενη «θαυματουργή» αντιγηραντική λύση σε κρέμες, θεραπείες και συμπληρώματα, οι ειδικοί στρέφουν ξανά την προσοχή σε κάτι πολύ πιο απλό: την αναπνοή. Σύμφωνα με νεότερες μελέτες, ο τρόπος που αναπνέουμε μπορεί να επηρεάσει ουσιαστικά το στρες, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο γερνούν τα κύτταρά μας.

Η υγιής γήρανση δεν καθορίζεται αποκλειστικά από τα γονίδια. Ο τρόπος ζωής παίζει τεράστιο ρόλο και παράγοντες όπως ο ποιοτικός ύπνος, η άσκηση, η διαχείριση του άγχους και ο διαλογισμός φαίνεται πως επηρεάζουν άμεσα τη βιολογική ηλικία του οργανισμού.

Ο Hemant Sharma, καθηγητής Παιδιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου George Washington και διευθυντής του Τμήματος Αλλεργίας και Ανοσολογίας στο Εθνικό Νοσοκομείο Παίδων της Ουάσινγκτον, εξηγεί σε άρθρο του στο Psychology Today πως οι σωστές αναπνευστικές πρακτικές μπορούν να λειτουργήσουν σαν «φρένο» στη φθορά των κυττάρων.

Πώς το χρόνιο στρες επιταχύνει τη γήρανση

Το χρόνιο στρες ενεργοποιεί διαρκώς το συμπαθητικό νευρικό σύστημα, αυξάνοντας τα επίπεδα κορτιζόλης, της γνωστής ορμόνης του στρες. Όταν αυτή η κατάσταση γίνεται μόνιμη, αυξάνεται το οξειδωτικό στρες και επηρεάζονται τα τελομερή, τα προστατευτικά «καπάκια» στα άκρα των χρωμοσωμάτων.

Ο ειδικός παρομοιάζει τα τελομερή με τα πλαστικά τελειώματα στα κορδόνια των παπουτσιών που αποτρέπουν το ξέφτισμα. Όσο μικραίνουν, τόσο μειώνεται και η ικανότητα των κυττάρων να ανανεώνονται σωστά.

Τι δείχνουν οι μελέτες για διαλογισμό και αναπνοές

Οι επιστήμονες παρατηρούν ότι πρακτικές όπως ο διαλογισμός και οι ασκήσεις ελεγχόμενης αναπνοής μπορούν να μειώσουν την κορτιζόλη και να βελτιώσουν δείκτες που σχετίζονται με την κυτταρική γήρανση.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Sudarshan Kriya Yoga, μια τεχνική που συνδυάζει συγκεκριμένες αναπνευστικές ασκήσεις με διαλογισμό. Σε πρόσφατη έρευνα, άτομα που συμμετείχαν σε τριήμερο πρόγραμμα εμφάνισαν σημαντική αύξηση στο μήκος των τελομερών τους, σε αντίθεση με την ομάδα ελέγχου που δεν παρουσίασε αξιοσημείωτες αλλαγές.

Παρότι χρειάζονται ακόμη μεγαλύτερες μελέτες, τα μέχρι τώρα δεδομένα δείχνουν ότι η συστηματική αναπνοή μπορεί να επηρεάσει θετικά το στρες, τη φλεγμονή, την ποιότητα ύπνου αλλά και τη συνολική κυτταρική υγεία.

3 εύκολες τεχνικές αναπνοής που μπορείς να δοκιμάσεις σήμερα

Διαφραγματική αναπνοή
Βάλε το ένα χέρι στο στήθος και το άλλο στην κοιλιά. Πάρε αργά εισπνοή από τη μύτη, αφήνοντας την κοιλιά να φουσκώσει φυσικά, και εκπνοή ήρεμα από το στόμα ή τη μύτη.

Αναπνοή με παρατεταμένη εκπνοή
Εισέπνευσε μετρώντας μέχρι το τέσσερα και εκπνοή μέχρι το οκτώ. Η μεγαλύτερη διάρκεια στην εκπνοή βοηθά το νευρικό σύστημα να χαλαρώσει πιο γρήγορα.

Εναλλασσόμενη αναπνοή από τα ρουθούνια
Κλείσε το δεξί ρουθούνι και πάρε εισπνοή από το αριστερό. Στη συνέχεια άλλαξε πλευρά και εκπνοή από το δεξί. Συνέχισε εναλλάξ για λίγα λεπτά.

Η γήρανση είναι μια φυσική διαδικασία. Ο τρόπος όμως που τη βιώνει το σώμα μας επηρεάζεται καθημερινά από μικρές συνήθειες. Και μία από τις πιο απλές, δωρεάν και άμεσα διαθέσιμες πρακτικές ίσως βρίσκεται ήδη μπροστά μας — στην ίδια μας την αναπνοή.