Μια κοινότυπη έκφραση που λέμε έτσι ώστε να παροτρύνουμε τους αγαπημένους μας να κόψουν τις κακές συνήθεις (αλκοόλ, κάπνισμα) είναι ότι αυτή η συνήθεια θα «σκοτώσει τα εγκεφαλικά τους κύτταρα». Είναι όμως αυτό κάτι που μπορεί να πραγματοποιηθεί;
Η εθιστικές μας συμπεριφορές μπορούν πραγματικά να αποσυνδέσουν και να επανασυνδέσουν τον εγκέφαλό μας με τρόπο τέτοιο που να του δημιουργήσουν την έξη.
Έρευνα από την Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ διαπίστωσε ότι το ποτό βλάπτει τη «λευκή ουσία» του εγκεφάλου ή τον ιστό βαθιά μέσα στον εγκέφαλο που μας βοηθά να επεξεργαστούμε τις σκέψεις και να ορίσουμε τις κινήσεις μας, καθώς εμποδίζει την μετάδοση μηνυμάτων μεταξύ του νευρικού συστήματος και άλλων περιοχών του εγκεφάλου.
Ενώ η νόσος του Πάρκινσον, το εγκεφαλικό επεισόδιο, ο διαβήτης και η υψηλή αρτηριακή πίεση μπορούν επίσης να βλάψουν τη «λευκή ουσία», το αλκοόλ μπορεί να επιταχύνει αυτή τη σωρευτική βλάβη. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το αλκοόλ καταστρέφει εκτενώς τη λευκή ουσία στα μέρη του εγκεφάλου που είναι υπεύθυνα για τον έλεγχο των παρορμήσεων, καθιστώντας λιγότερο πιθανό τα άτομα να μπορούν να περιορίσουν ή να σταματήσουν το ποτό.
Ευτυχώς, οι ερευνητές είδαν «φως στο τούνελ», καθώς φάνηκε ότι αυτή η κατεστραμμένη «λευκή ουσία» θα μπορούσε ενδεχομένως να επουλωθεί εάν σταματήσουμε να πίνουμε πολύ αλκοόλ στην ηλικία των 50 ετών.
Ωστόσο, τα άτομα που έχουν καταναλώσει αλκοόλ σε χρόνια βάση για πολλά έτη διατρέχουν υψηλό κίνδυνο αυτού του είδους της βλάβης.
Μια ερευνητική μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο American Journal of Psychiatry το 2015, έδειξε ότι άτομα που άρχισαν να πίνουν πολύ όταν ήταν στην εφηβεία τους παρουσίασαν βλάβη στη φαιά ουσία του εγκεφάλου τους, η οποία ευθύνεται για την επεξεργασία των συναισθηματικών αποκρίσεων, των αναμνήσεων και των αισθήσεων. Ταυτόχρονα, είχαν πιο αργή και μειωμένη ανάπτυξη «λευκής ουσίας» στον εγκέφαλό τους.
Μια πρόσθετη μελέτη διαπίστωσε ότι η βλάβη στη «λευκή ουσία» του εγκεφάλου είχε ως αποτέλεσμα μια «πιο αργή και λιγότερο αποτελεσματική σκέψη», η οποία μπορεί να επηρεάσει τα άτομα για μεγάλα χρονικά διαστήματα, ειδικά εάν υπέστησαν βλάβη στον εγκέφαλό τους από το αλκοόλ σε μικρότερη ηλικία.
Δεδομένου ότι τόσο η λευκή όσο και η φαιά ουσία διαδραματίζουν κρίσιμους ρόλους στη ρύθμιση των συναισθημάτων, στη λήψη αποφάσεων, στη συμπεριφορά και στην κίνηση, είναι σημαντικό όποιος παλεύει με τον εθισμό στο αλκοόλ να αναζητήσει επαγγελματική θεραπεία για να επιβραδύνει τη βλάβη στον εγκέφαλο.
