Σε μια περιπέτεια με την εφορία που κοστίζει ακριβά κινδυνεύουν να μπλέξουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι επιχειρήσεις που θα δηλώσουν ότι έχουν χάσει τα λογιστικά βιβλία ή τα φορολογικά στοιχεία όπως για παράδειγμα τα τιμολόγια.

Στις περιπτώσεις αυτές, οι φορολογικές αρχές δεν χαρίζονται και επιβάλουν τσουχτερό πρόστιμο το οποίο ανέρχεται στις 2.500 ευρώ. Συνήθως η απώλεια των βιβλίων και στοιχείων δηλώνεται όταν επιτηδευματίας θέλει να σταματήσει την επιχειρηματική του δραστηριότητα. Όταν δηλαδή θα δηλώσει διακοπή εργασιών.

Το πρόστιμο αυτό δεν είναι καινούργιο. Ισχύει από τις 17 Οκτωβρίου 2015 με βάση τον Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών (ν. 4174/2013).

Όμως ο φορολογούμενος μπορεί και να το γλιτώσει αν καταφέρει να αποδείξει ότι η απώλεια:

• έγινε κατά το χρονικό διάστημα από την 1η-1-2014 έως την 16η Οκτωβρίου 2015 ή
• ότι οφείλεται σε λόγους ανωτέρας βίας (κλοπή, πυρκαγιά κλπ).

Αν δεν το καταφέρει ή αν αποδειχθεί ότι η απώλεια συνέβη πριν την 1η Ιανουαρίου 2014 τότε τα πράγματα δυσκολεύουν για τον φορολογούμενο. Στην περίπτωση αυτή ισχύουν οι διατάξεις των νόμων 2523/1997 και 2238/1994, με τις οποίες προβλέπονται πρόστιμα 500 ευρώ ανά 50 φύλλα μπλοκ απολεσθέντων φορολογικών στοιχείων και εξωλογιστικός προσδιορισμός του φορολογητέου εισοδήματος με βάση τον ισχύοντα τότε μοναδικό συντελεστή καθαρού κέρδους προσαυξημένο κατά 50%, δηλαδή υποχρέωση καταβολής πρόσθετου φόρου εισοδήματος και προσαυξήσεων εκπρόθεσμης πληρωμής.

Η απώλεια βιβλίων ή στοιχείων έχει ενταχθεί, από τις 17-10-2015, στις λεγόμενες διαδικαστικές παραβάσεις που προβλέπει το άρθρο 54 του Κ.Φ.Δ. Συγκεκριμένα, υπάγεται στην γενική περίπτωση της μη συμμόρφωσης του φορολογούμενου με τις υποχρεώσεις του για διαφύλαξη των βιβλίων που τηρεί και των φορολογικών στοιχείων που εκδίδει. Αυτή η μη συμμόρφωση, σύμφωνα με την περίπτωση τιμωρείται με πρόστιμο 2.500 ευρώ.

Σύμφωνα με τον Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών τα λογιστικά αρχεία (λογιστικά βιβλία και στοιχεία), οι φορολογικοί ηλεκτρονικοί μηχανισμοί, οι φορολογικές μνήμες και τα αρχεία που δημιουργούν οι φορολογικοί ηλεκτρονικοί μηχανισμοί πρέπει να διαφυλάσσονται κατ’ ελάχιστον:

• Για διάστημα 5 ετών από τη λήξη του αντίστοιχου φορολογικού έτους εντός του οποίου υπάρχει η υπάρχει η υποχρέωση υποβολής δήλωσης ή
• Για διάστημα μεγαλύτερο των 5 ετών, εφόσον η 5ετής προθεσμία διαφύλαξης έχει παραταθεί επειδή ο φορολογούμενος έχει υποβάλει αρχική ή τροποποιητική δήλωση εντός του πέμπτου έτους της προθεσμίας ή επειδή έχουν ζητηθεί πληροφορίες από χώρα της αλλοδαπής ή επειδή έχει ασκηθεί ενδικοφανής προσφυγή, ένδικο βοήθημα ή μέσο.
• Έως ότου τελεσιδικήσει η απαίτηση της Φορολογικής Διοίκησης σε συνέχεια διενέργειας φορολογικού ελέγχου ή έως ότου αποσβεστεί ολοσχερώς η απαίτηση λόγω εξόφλησης.