Βρετανικό Στόουνχετζ θυμίζουν εκαντάδες παράξενα γέωγλυφα που ήρθαν στο φως ύστερα από την σταδιακή αποψίλωση των δασών του Αμαζονίου στην δυτική Βραζιλία. Τα γεωμετρικά σχήματα είναι συνήθως κυκλικά και έχουν δώσει τροφή σε διάφορες θεωρίες.

Εκτιμάται ότι όλα είναι προκολομβιανά (προ του 1492 μ.Χ.) και έχουν διάφορες ηλικίες, καθώς μερικά είναι περίπου 2.000 ετών, ενώ άλλα 500 ετών. Ο σκοπός που δημιουργήθηκαν, παραμένει άγνωστος, όπως και ποιοι ήσαν οι κατασκευαστές τους.  

Τα γεώγλυφα, που είναι διάσπαρτα σε μια έκταση περίπου 13.000 τετραγωνικών μέτρων, έχουν δημιουργηθεί με το σκάψιμο χαντακιών πλάτους έως 11 μέτρων και βάθους έως τεσσάρων μέτρων. Τα πρώτα είχαν ανακαλυφθεί στη δεκαετία του 1980 και πιο πρόσφατα περισσότερα, πάνω από 450, ήλθαν στο φως και μελετήθηκαν πιο προσεκτικά.  

Οι Βραζιλιάνοι και Βρετανοί ερευνητές, με επικεφαλής την αρχαιολόγο Τζένιφερ Γουάτλινγκ του Πανεπιστημίου του Σάο Πάολο, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ (PNAS), ανέλυσαν δείγματα από το έδαφος και τη βλάστηση της περιοχής.  

Οι επιστήμονες συμπέραναν ότι οι πρώτοι άνθρωποι εγκαταστάθηκαν στην περιοχή πριν περίπου 4.000 χρόνια. Ακόμη και τα παλαιότερα γεωγλυφικά δημιουργήθηκαν μέσα σε μια δασική έκταση που είχε ήδη αρχίσει να αναδιαμορφώνεται από την ανθρώπινη παρουσία.    

«Το γεγονός ότι αυτές οι τοποθεσίες παρέμειναν κρυμμένες επί αιώνες κάτω από το βροχοδάσος, στην πραγματικότητα θέτει σε αμφισβήτηση την ιδέα ότι τα δάση του Αμαζονίου ήσαν παρθένα οικοσυστήματα» δήλωσε η Γουάτλινγκ.  

Προς το παρόν δεν έχουν βρεθεί ίχνη χωριών ή μόνιμων ανθρώπινων κατοικιών γύρω από τα γεωγλυφικά, αλλά υπάρχουν ενδείξεις, όπως σπασμένα διακοσμημένα κεραμικά, πως σποραδικά εκεί τελούνταν κάποια τελετουργικά, όπως και στο Στόουνχεντζ, με μαζική προσέλευση κόσμου. Ποιοι ήσαν αυτοί οι άνθρωποι και τι είδους τελετές έκαναν, παραμένει μυστήριο.  

Γεωγλυφικά έχουν βρεθεί σε πολλά μέρη του κόσμου, με πιο διάσημα αυτά της Νάζκα του Περού, που είναι άκρως εντυπωσιακά, αν τα δει κανείς από τον ουρανό. Πιο πρόσφατα παραδείγματα είναι τα γεωμετρικά γεωγλυφικά στις στέπες του Καζακστάν και αυτά στην Ιορδανία με σχήμα τροχού.