Εορτολόγιο 3 Νοεμβρίου: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα – Τι τιμά η Εκκλησία

Σήμερα, Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2026, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά την ανακομιδή των Ιερών Λειψάνων του Αγίου Γεωργίου του Μεγαλομάρτυρα και τα εγκαίνια του ναού του στη Λύδδα της Ιόππης. Παράλληλα, τιμάται η μνήμη των Αγίων Ακεψιμά, Ιωσήφ και Αειθαλά, που μαρτύρησαν στην Περσία κατά τον 4ο αιώνα, καθώς και του Αγίου Γεωργίου του Νέου Ιερομάρτυρα, του Νεαπολίτη, ο οποίος μαρτύρησε το 1797.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά σήμερα, Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2026, σημαντικές μορφές της χριστιανικής παράδοσης, με επίκεντρο την ανακομιδή των Ιερών Λειψάνων του Αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου. Η ημέρα είναι επίσης αφιερωμένη σε τρεις μάρτυρες της Περσίας και σε έναν Νεομάρτυρα της Μικράς Ασίας, που έμειναν στην εκκλησιαστική ιστορία για την αφοσίωσή τους στην πίστη.

Ποιοι γιορτάζουν σήμερα

Σύμφωνα με το εορτολόγιο, δεν υπάρχει κάποια ευρέως καθιερωμένη ονομαστική γιορτή σήμερα, Τρίτη 3 Νοεμβρίου 2026. Παρότι τιμώνται αρκετοί άγιοι, η ημέρα δεν συνδέεται με κάποια από τις συνηθισμένες ονομαστικές εορτές. Η κύρια ονομαστική εορτή του Αγίου Γεωργίου συνδέεται με την 23η Απριλίου ή, όταν προβλέπεται από το εκκλησιαστικό ημερολόγιο, με μεταγενέστερη ημερομηνία λόγω του Πάσχα.

Η ανακομιδή των λειψάνων του Αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου

Μία από τις σημαντικότερες εκκλησιαστικές μνήμες της 3ης Νοεμβρίου είναι η ανακομιδή των Ιερών Λειψάνων του Αγίου Γεωργίου του Μεγαλομάρτυρα και Τροπαιοφόρου, καθώς και η ανάμνηση των εγκαινίων του ναού που ανεγέρθηκε προς τιμήν του στη Λύδδα της Ιόππης.

Ο Άγιος Γεώργιος συγκαταλέγεται στους περισσότερο τιμώμενους αγίους της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, υπήρξε στρατιωτικός κατά την περίοδο των διωγμών του αυτοκράτορα Διοκλητιανού και μαρτύρησε επειδή αρνήθηκε να εγκαταλείψει τη χριστιανική πίστη.

Μετά την επικράτηση του Χριστιανισμού στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, κατά την εποχή του Μεγάλου Κωνσταντίνου, οι χριστιανοί ανήγειραν ναό προς τιμήν του στη Λύδδα, πόλη της Παλαιστίνης που σήμερα είναι γνωστή ως Λοντ.

Σύμφωνα με τον Ορθόδοξο Συναξαριστή, στον ναό μεταφέρθηκαν τα ιερά λείψανα του Μεγαλομάρτυρα, ώστε οι πιστοί να μπορούν να τα προσκυνούν ελεύθερα, χωρίς τον φόβο των διωγμών.

Η κατάθεση των λειψάνων συνδέθηκε με τα εγκαίνια του ναού, τα οποία η εκκλησιαστική παράδοση τοποθετεί στις 3 Νοεμβρίου. Από τότε η ημερομηνία καθιερώθηκε ως ξεχωριστή ημέρα τιμής προς τον Άγιο.

Γιατί τιμάται ο Άγιος Γεώργιος και τον Νοέμβριο

Η Ορθόδοξη Εκκλησία διακρίνει τη μνήμη του μαρτυρίου ενός αγίου από άλλες σημαντικές στιγμές που συνδέονται με την ιστορία και την τιμή του.

Στην περίπτωση του Αγίου Γεωργίου, η ανοιξιάτικη εορτή είναι αφιερωμένη στη μνήμη του μαρτυρίου του, ενώ η 3η Νοεμβρίου συνδέεται με τη μεταφορά των λειψάνων του και την καθιέρωση του ναού στη Λύδδα ως τόπου προσκυνήματος.

Η διάκριση αυτή εξηγεί γιατί ο Άγιος τιμάται περισσότερες από μία φορές μέσα στο εκκλησιαστικό έτος, χωρίς κάθε σχετική ημερομηνία να αποτελεί απαραίτητα καθιερωμένη ονομαστική γιορτή.

Άγιοι Ακεψιμάς, Ιωσήφ και Αειθαλάς: Οι τρεις μάρτυρες της Περσίας

Στις 3 Νοεμβρίου η Εκκλησία τιμά επίσης τη μνήμη τριών χριστιανών κληρικών που μαρτύρησαν στην Περσία κατά τον 4ο αιώνα, την περίοδο της βασιλείας του Σαπώρ Β΄.

Ο Άγιος Ακεψιμάς ήταν επίσκοπος, ο Ιωσήφ πρεσβύτερος και ο Αειθαλάς διάκονος. Σύμφωνα με τον Συναξαριστή, οι τρεις άνδρες παρέμειναν σταθεροί στη χριστιανική πίστη παρά τις διώξεις που αντιμετώπισαν.

Ο Ακεψιμάς υπέστη σκληρό βασανισμό και πέθανε από τα χτυπήματα που δέχθηκε. Ο Ιωσήφ βασανίστηκε και στη συνέχεια θανατώθηκε με λιθοβολισμό, ενώ ο Αειθαλάς υπέστη μαστίγωση και απαγχονισμό με το κεφάλι προς τα κάτω.

Η κοινή μνήμη τους αποτελεί υπενθύμιση των διωγμών που αντιμετώπισαν οι πρώτες χριστιανικές κοινότητες εκτός της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.

Η Εκκλησία τιμά τους τρεις μάρτυρες ως παραδείγματα πίστης και πνευματικής αντοχής, αναδεικνύοντας μέσα από τη ζωή τους τη σημασία της προσωπικής συνείδησης και της αφοσίωσης στις θρησκευτικές πεποιθήσεις.

Άγιος Γεώργιος ο Νεαπολίτης: Ο Ιερομάρτυρας της Μικράς Ασίας

Την ίδια ημέρα τιμάται και ο Άγιος Γεώργιος ο Νέος Ιερομάρτυρας, ο οποίος καταγόταν από τη Νεάπολη της Μικράς Ασίας, τη σημερινή Νεβσεχίρ της Τουρκίας.

Ο Άγιος υπηρετούσε ως ιερέας στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου στη Νεάπολη και ήταν γνωστός για την ευσέβεια και την αφοσίωσή του στα εκκλησιαστικά του καθήκοντα.

Σύμφωνα με τον βίο του, το 1797 προσκλήθηκε από τους χριστιανούς του χωριού Μαλακωτή για να τελέσει τη Θεία Λειτουργία, αναπληρώνοντας τον εφημέριό τους, ο οποίος αντιμετώπιζε διωγμούς.

Ο ιερέας δέχθηκε την πρόσκληση και ξεκίνησε το ταξίδι του. Ωστόσο, κοντά στην τοποθεσία Κόμπια-Ντερέ, συνελήφθη από ομάδα Τούρκων βοσκών, οι οποίοι τον λήστεψαν, τον βασάνισαν και τελικά τον αποκεφάλισαν.

Η εκκλησιαστική παράδοση αναφέρει ότι το λείψανό του βρέθηκε αργότερα και φυλάχθηκε αρχικά στη Νεάπολη, όπου αποτέλεσε αντικείμενο ιδιαίτερης τιμής από τους χριστιανούς της περιοχής.

Η μεταφορά του λειψάνου του στην Ελλάδα

Η ιστορία του Νεομάρτυρα συνδέεται και με τη Μικρασιατική Καταστροφή και την εγκατάσταση των προσφύγων στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με τον Ορθόδοξο Συναξαριστή, το 1924, κατά την περίοδο της ανταλλαγής των πληθυσμών, το λείψανο του Αγίου μεταφέρθηκε στην Ελλάδα από τον αρχιμανδρίτη Ιγνάτιο, ο οποίος υπηρετούσε ως εφημέριος στη Νεάπολη.

Το λείψανο τοποθετήθηκε στον Ιερό Ναό Αγίου Ευσταθίου στον Περισσό Αττικής, όπου φυλάσσεται μέχρι σήμερα, σύμφωνα με τις εκκλησιαστικές πηγές.

Η παρουσία του στην Αττική αποτελεί έναν ακόμη σύνδεσμο ανάμεσα στη θρησκευτική παράδοση των Ελλήνων της Μικράς Ασίας και τη σύγχρονη εκκλησιαστική ζωή.

Ποιους άλλους αγίους τιμά η Εκκλησία στις 3 Νοεμβρίου

Το εκκλησιαστικό εορτολόγιο περιλαμβάνει επίσης τη μνήμη του Οσίου Ακεψιμά, του Αγίου Αχαιμενίδη και του Οσίου Θεοδώρου του Ομολογητή, επισκόπου Άγκυρας.

Τιμώνται ακόμη οι Άγιοι Δάσιος, Σέβηρος, Άνδρωνας, Θεόδοτος και Θεοδότη, καθώς και ο Όσιος Ηλίας.

Στις μνήμες της ημέρας περιλαμβάνονται επίσης ομάδες εννέα και είκοσι οκτώ μαρτύρων, η Οσία Άννα του Κιέβου και η ανακομιδή της ιεράς κάρας του Αγίου Αποστόλου του Νέου.

Η σημερινή ημέρα αναδεικνύει διαφορετικές περιόδους της χριστιανικής ιστορίας, από τους πρώτους αιώνες των διωγμών μέχρι τα χρόνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, με κοινό στοιχείο την τιμή προς ανθρώπους που παρέμειναν αφοσιωμένοι στην πίστη τους.