Εορτολόγιο 4 Οκτωβρίου: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα ‑ Η γιορτή του Αγίου Ιεροθέου

Σύμφωνα με το εορτολόγιο, σήμερα Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026 η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τον Άγιο Ιερόθεο, πρώτο Επίσκοπο Αθηνών, τις Αγίες Δομνίνη, Βερνίκη και Προσδόκη, τον Όσιο Ιωάννη τον Λαμπαδιστή, τον Άγιο Αύδακτο με την Αγία Καλλισθένη και τον Όσιο Αμμούν τον Αιγύπτιο.

Σήμερα, Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026, το εορτολόγιο έχει στο επίκεντρο τον Άγιο Ιερόθεο, πρώτο Επίσκοπο Αθηνών, μία σημαντική μορφή της πρώτης χριστιανικής κοινότητας της Αθήνας, ενώ η Εκκλησία τιμά ακόμη Μάρτυρες και μεγάλες ασκητικές μορφές.

Ποιοι γιορτάζουν σήμερα

Την ονομαστική τους εορτή έχουν όσοι φέρουν τα ονόματα Βερίνα, Βερίνη, Βέρα, Βερούλα, Βερούλη, Ιερόθεος, Καλλισθένης και Καλλισθένη.

Ο Άγιος Ιερόθεος, πρώτος Επίσκοπος Αθηνών

Κεντρική θέση στο εορτολόγιο της 4ης Οκτωβρίου κατέχει ο Άγιος Ιερόθεος, τον οποίο η εκκλησιαστική παράδοση παρουσιάζει ως πλατωνικό φιλόσοφο και μέλος του Αρείου Πάγου πριν ασπαστεί τον Χριστιανισμό.

Σύμφωνα με τον Συναξαριστή, γνώρισε τη χριστιανική πίστη μέσα από το αποστολικό κήρυγμα και αναδείχθηκε σε πρώτο Επίσκοπο Αθηνών. Συνδέθηκε επίσης στενά με τον Άγιο Διονύσιο τον Αρεοπαγίτη, ο οποίος αναφέρεται ως μαθητής του.

Η σχέση του με τον Απόστολο Παύλο και τον Άγιο Διονύσιο

Η μορφή του Ιεροθέου συνδέεται με την περίοδο κατά την οποία το κήρυγμα του Αποστόλου Παύλου άρχισε να βρίσκει τους πρώτους πιστούς στην Αθήνα. Η εκκλησιαστική παράδοση τον τοποθετεί ανάμεσα στους ανθρώπους που συνέβαλαν καθοριστικά στη δημιουργία και την οργάνωση της πρώτης τοπικής Εκκλησίας.

Ο Άγιος Διονύσιος ο Αρεοπαγίτης, που τιμάται μία ημέρα νωρίτερα στις 3 Οκτωβρίου, παρουσιάζεται ως μαθητής του. Σύμφωνα επίσης με παράδοση που διασώζεται στον Συναξαριστή, ο Ιερόθεος βρέθηκε στα Ιεροσόλυμα κατά την Κοίμηση της Θεοτόκου.

Πού φυλάσσεται η Τιμία Κάρα του Αγίου Ιεροθέου

Ο Άγιος εκοιμήθη σε βαθιά γεράματα, έπειτα από μακρά ποιμαντική δράση. Η Τιμία Κάρα του φυλάσσεται στην Ιερά Μονή Αγίου Ιεροθέου στα Μέγαρα Αττικής.

Ιερά λείψανά του βρίσκονται επίσης στην Ιερά Μονή Αγίου Παύλου στο Άγιον Όρος και στο παρεκκλήσιο του Αγίου Ανδρέα στην Αρχιεπισκοπή Αθηνών.

Η Αγία Δομνίνη και οι κόρες της Βερνίκη και Προσδόκη

Στις 4 Οκτωβρίου τιμώνται επίσης η Αγία Δομνίνη και οι δύο θυγατέρες της, Βερνίκη και Προσδόκη. Η Δομνίνη καταγόταν από την Αντιόχεια και μαζί με τις κόρες της είχε ασπαστεί τη χριστιανική πίστη.

Ο σύζυγός της παρέμενε ειδωλολάτρης και, μέσα στο κλίμα των διωγμών της εποχής του Διοκλητιανού, προσπάθησε να τις αναγκάσει να εγκαταλείψουν την πίστη τους. Οι τρεις γυναίκες εγκατέλειψαν την περιοχή και κατέφυγαν στην Έδεσσα της Μεσοποταμίας.

Το μαρτύριο της μητέρας και των δύο θυγατέρων

Σύμφωνα με τον βίο τους, εντοπίστηκαν και συνελήφθησαν. Κατά τη διάρκεια της επιστροφής και μπροστά στον κίνδυνο να υποστούν βαριά κακοποίηση, η Δομνίνη και οι κόρες της οδηγήθηκαν στον θάνατο μέσα στα νερά ποταμού.

Τον βίο τους κατέγραψε ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, ο οποίος αναφέρθηκε με εγκωμιαστικούς λόγους στην πίστη και το μαρτύριό τους.

Ο Όσιος Ιωάννης ο Λαμπαδιστής

Ιδιαίτερη θέση στη σημερινή ημέρα έχει ο Όσιος Ιωάννης ο Λαμπαδιστής, ένας από τους πλέον γνωστούς Αγίους της Κύπρου. Έζησε τον 10ο αιώνα και καταγόταν από το χωριό Λαμπαδού, κοντά στη Γαλάτα.

Ήταν μοναχογιός του ιερέα Κυριάκου και της πρεσβυτέρας Άννας και από μικρή ηλικία έδειξε ιδιαίτερη κλίση προς την πνευματική ζωή. Σε ηλικία 18 ετών αρνήθηκε να προχωρήσει σε γάμο, επιλέγοντας τον ασκητικό δρόμο.

Η τύφλωση και η ασκητική ζωή του Λαμπαδιστή

Η παράδοση αναφέρει ότι μετά τη διάλυση της μνηστείας του δηλητηριάστηκε από ανθρώπους που θέλησαν να τον εκδικηθούν, με αποτέλεσμα να χάσει την όρασή του.

Ο Ιωάννης συγχώρησε εκείνους που τον έβλαψαν και αποσύρθηκε στη Μαραθάσα, όπου έζησε με προσευχή και άσκηση. Εκοιμήθη στις 4 Οκτωβρίου σε ηλικία μόλις 22 ετών, ενώ η Κάρα του φυλάσσεται σήμερα στην Ιερά Μονή Κύκκου.

Ο Άγιος Αύδακτος και η Καλλισθένη

Η Εκκλησία τιμά ακόμη τον Άγιο Αύδακτο και την κόρη του Καλλισθένη. Ο Αύδακτος καταγόταν από την Έφεσο και είχε διατελέσει έπαρχος, όμως αρνήθηκε να δώσει την κόρη του σε ειδωλολάτρη άρχοντα.

Για την άρνησή του έχασε την περιουσία του, εξορίστηκε στη Μελιτινή και τελικά αποκεφαλίστηκε. Η Καλλισθένη διέφυγε μεταμφιεσμένη, έζησε για χρόνια μακριά από την πατρίδα της και αργότερα κατόρθωσε να ανακτήσει την οικογενειακή περιουσία και να μεταφέρει το λείψανο του πατέρα της στην Έφεσο.

Ο Όσιος Αμμούν ο Αιγύπτιος

Στις 4 Οκτωβρίου μνημονεύεται και ο Όσιος Αμμούν ο Αιγύπτιος, σημαντική μορφή του πρώιμου μοναχισμού στην Αίγυπτο.

Συνδέθηκε με την ανάπτυξη της ασκητικής ζωής στη Νιτρία και την περιοχή των «Κελλίων», όπου δημιουργήθηκαν κοινότητες εκατοντάδων μοναχών. Η παράδοση τον συνδέει επίσης με τον Μέγα Αντώνιο, με τον οποίο είχε στενή πνευματική σχέση.

Κυριακή Β΄ Λουκά

Η 4η Οκτωβρίου 2026 είναι η Κυριακή ΙΗ΄ - Β΄ Λουκά. Το Ευαγγελικό ανάγνωσμα της ημέρας προέρχεται από το κατά Λουκάν Ευαγγέλιο και περιλαμβάνει τη γνωστή διδασκαλία του Χριστού για την αγάπη προς όλους τους ανθρώπους, ακόμη και προς εκείνους που μας αντιμετωπίζουν εχθρικά.

``` :chatgpt-content-reference{index="4"}