Καφές και ύπνος: Γιατί κάποιοι πίνουν espresso το βράδυ και κοιμούνται αμέσως

Υπάρχουν άνθρωποι που πίνουν έναν καφέ μετά το βραδινό και λίγο αργότερα κοιμούνται χωρίς κανένα πρόβλημα. Και υπάρχουν άλλοι που αν πιουν cappuccino στις 5 το απόγευμα, στις 2 τα ξημερώματα εξακολουθούν να κοιτούν το ταβάνι.

Η διαφορά δεν είναι απλώς θέμα συνήθειας. Το πώς αντιδρά ο οργανισμός στην καφεΐνη επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, ανάμεσά τους τα γονίδια, ο μεταβολισμός, η ηλικία και φυσικά το πόσο συχνά πίνουμε καφέ.

Η καφεΐνη δρα μπλοκάροντας την αδενοσίνη, μια ουσία που συσσωρεύεται στον εγκέφαλο όσο περνά η ημέρα και μας κάνει να νυστάζουμε. Έτσι, μπορεί προσωρινά να μας κάνει να αισθανόμαστε περισσότερο ξύπνιοι και συγκεντρωμένοι.

Το θέμα είναι ότι δεν απομακρύνεται με την ίδια ταχύτητα από όλους τους οργανισμούς. Σε έναν άνθρωπο μπορεί να μεταβολίζεται σχετικά γρήγορα, ενώ σε κάποιον άλλο να παραμένει για πολλές ώρες στο σώμα. Γι' αυτό και ο καφές του απογεύματος μπορεί να επηρεάζει τον ύπνο πολύ αργότερα.

Και τα γονίδια παίζουν ρόλο

Γενετικές διαφορές στα ένζυμα που διασπούν την καφεΐνη στο ήπαρ μπορούν να κάνουν κάποιον "γρήγορο" ή "αργό" μεταβολιστή. Παράλληλα, υπάρχουν διαφορές και στο πόσο ευαίσθητος είναι ο εγκέφαλος στις διεγερτικές επιδράσεις της.

Ρόλο παίζει και η ανοχή. Κάποιος που πίνει αρκετούς καφέδες καθημερινά μπορεί να αισθάνεται ότι δεν τον επηρεάζουν ιδιαίτερα. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η καφεΐνη δεν επηρεάζει καθόλου την ποιότητα του ύπνου του.

Η ηλικία, ορισμένα φάρμακα, η εγκυμοσύνη, το κάπνισμα αλλά και η λειτουργία του ήπατος μπορούν επίσης να αλλάξουν τον τρόπο με τον οποίο μεταβολίζεται η καφεΐνη.

Γι' αυτό δεν υπάρχει μία ώρα που να ισχύει για όλους. Αν όμως δυσκολεύεσαι να κοιμηθείς, ξυπνάς συχνά ή νιώθεις ότι ο ύπνος σου δεν σε ξεκουράζει, αξίζει να δοκιμάσεις να κόψεις την καφεΐνη αρκετές ώρες πριν τον ύπνο και να παρατηρήσεις αν υπάρχει διαφορά.