Γιατί τόσος κόσμος αντιπαθεί τον Sacha Baron Cohen;

Ο Sacha Baron Cohen είναι από εκείνες τις περιπτώσεις που ή τον θεωρείς ιδιοφυή σατιρικό ή τον βρίσκεις αφόρητο.

Ο Cohen δεν υπήρξε ποτέ ένας κωμικός που προσπάθησε να γίνει συμπαθής. Αντίθετα, έχτισε σχεδόν ολόκληρη την καριέρα του πάνω στην αμηχανία, την πρόκληση και στην ικανότητά του να κάνει τους ανθρώπους απέναντί του να αποκαλύπτουν πράγματα που ίσως δεν θα έλεγαν ποτέ αν ήξεραν ότι βρίσκονται στο επίκεντρο ενός αστείου.

Από τον Ali G μέχρι τον Borat και τον Brüno, οι χαρακτήρες του έγιναν παγκοσμίως γνωστοί ακριβώς επειδή έφταναν την κωμωδία στα όριά της. Και κάπου εκεί βρίσκεται και ο πρώτος λόγος που πολλοί δεν τον αντέχουν.

Η μέθοδός του βασίζεται συχνά στην εξαπάτηση. Άνθρωποι δέχονται να μιλήσουν σε έναν υποτιθέμενο δημοσιογράφο, παρουσιαστή ή ξένο επισκέπτη, χωρίς να γνωρίζουν πάντα ότι απέναντί τους βρίσκεται ένας ηθοποιός που δημιουργεί μια σατιρική σκηνή. Ο Cohen τους αφήνει να μιλήσουν, τους προκαλεί και περιμένει μέχρι να πουν κάτι ακραίο, παράλογο ή προσβλητικό.

Για τους υποστηρικτές του αυτό είναι κοινωνικό πείραμα. Για τους επικριτές του, είναι παγίδα.

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι η κωμωδία του κάποιες φορές περνά από τη σάτιρα στον δημόσιο εξευτελισμό. Το ερώτημα που συνοδεύει την καριέρα του εδώ και χρόνια είναι απλό: γελάμε με τις προκαταλήψεις που ξεσκεπάζει ή τελικά γελάμε με τους ανθρώπους που εξαπάτησε;

Υπάρχει όμως και ένα δεύτερο πρόβλημα. Οι χαρακτήρες του χρησιμοποιούν ακραία στερεότυπα γύρω από την εθνικότητα, τη φυλή, τη σεξουαλικότητα και τη θρησκεία. Ο ίδιος έχει υποστηρίξει μέσα από τη δουλειά του ότι η υπερβολή χρησιμοποιείται για να αποκαλύψει τον ρατσισμό, τον αντισημιτισμό, την ομοφοβία και την υποκρισία της κοινωνίας. Για ένα μέρος του κοινού, όμως, το αποτέλεσμα δεν είναι πάντα τόσο ξεκάθαρο.

Υπάρχουν επίσης άνθρωποι που απλώς δεν αντέχουν το είδος του χιούμορ του. Είναι ωμό, άβολο, πολλές φορές χυδαίο και σχεδιασμένο ώστε να προκαλεί τη χειρότερη δυνατή αμηχανία. Ο θεατής δεν ξέρει αν πρέπει να γελάσει, να κλείσει τα μάτια ή να αλλάξει κανάλι.

Κατά καιρούς, οι αντιπαραθέσεις γύρω από το όνομά του έχουν ξεφύγει και από το καθαρά καλλιτεχνικό κομμάτι, ενισχύοντας την εικόνα ενός ανθρώπου που βρίσκεται σχεδόν μόνιμα στο επίκεντρο κάποιας διαμάχης.

Ίσως, όμως, αυτό να είναι και το σημαντικότερο στοιχείο στην περίπτωση του: εδώ και δεκαετίες η δουλειά του είναι σχεδιασμένη ώστε να χωρίζει το κοινό.

Για κάθε άνθρωπο που θεωρεί ότι έχει ξεπεράσει τα όρια, υπάρχει κάποιος άλλος που πιστεύει ότι ακριβώς γι’ αυτό είναι ένας από τους σημαντικότερους σατιρικούς της εποχής του.

Γιατί υπάρχουν και εκείνοι που τον λατρεύουν. Που βλέπουν πίσω από την υπερβολή και την πρόκληση έναν εξαιρετικά ευφυή κωμικό, ο οποίος κατάφερε επανειλημμένα να κάνει πολιτικούς, celebrities και απλούς ανθρώπους να αποκαλύψουν μπροστά στην κάμερα τις προκαταλήψεις τους.

Και ίσως τελικά αυτή να είναι η μεγαλύτερη επιτυχία του: ο Cohen μπορεί να σε κάνει να γελάσεις, να θυμώσεις ή να νιώσεις τρομερά άβολα.