Ο θάνατος του Eric Dane σε ηλικία 53 ετών, σχεδόν έναν χρόνο μετά τη διάγνωσή του με πλαγία αμυοτροφική σκλήρυνση (ALS), επανέφερε στο προσκήνιο μια από τις πιο σοβαρές νευροεκφυλιστικές παθήσεις. Ο ηθοποιός, γνωστός από τις επιτυχημένες σειρές Grey's Anatomy και Euphoria, έδωσε δημόσια μάχη με τη νόσο, συμβάλλοντας στην ευαισθητοποίηση γύρω από μια ασθένεια που συχνά διαγιγνώσκεται όταν έχει ήδη προχωρήσει.

View this post on Instagram

A post shared by Hellenic ALS Association (@hellenic_als_association)

Η ALS, γνωστή και ως νόσος του κινητικού νευρώνα ή νόσος του Lou Gehrig, επηρεάζει τα νευρικά κύτταρα του εγκεφάλου και του νωτιαίου μυελού που ελέγχουν τις εκούσιες κινήσεις. Καθώς οι κινητικοί νευρώνες εκφυλίζονται και καταστρέφονται, διακόπτεται σταδιακά η επικοινωνία μεταξύ εγκεφάλου και μυών. Το αποτέλεσμα είναι προοδευτική μυϊκή αδυναμία, ατροφία και, σε προχωρημένα στάδια, παράλυση.

Τα πρώτα συμπτώματα συχνά είναι ήπια και εύκολα παρερμηνεύσιμα. Μυϊκά τινάγματα, κράμπες, δυσκαμψία ή αδυναμία σε ένα χέρι ή πόδι μπορεί να αποδοθούν σε κόπωση, στρες ή υπερκόπωση. Σε ορισμένες περιπτώσεις εμφανίζεται δυσκολία στην άρθρωση του λόγου, στη μάσηση ή στην κατάποση. Επειδή η έναρξη είναι σταδιακή και τα συμπτώματα μη ειδικά, η διάγνωση μπορεί να καθυστερήσει.

Η νόσος είναι προοδευτική. Με την πάροδο του χρόνου, οι μυϊκές λειτουργίες επιδεινώνονται, επηρεάζοντας την κινητικότητα, την ομιλία και τελικά την αναπνοή. Παρότι η γνωστική λειτουργία παραμένει συνήθως ανέπαφη, η σωματική επιβάρυνση είναι βαριά και απαιτεί πολυεπιστημονική φροντίδα.

Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει οριστική θεραπεία για την ALS. Υπάρχουν, ωστόσο, φαρμακευτικές αγωγές που μπορούν να επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου και να συμβάλουν στη διαχείριση των συμπτωμάτων, βελτιώνοντας την ποιότητα ζωής των ασθενών. Η έρευνα συνεχίζεται, με την επιστημονική κοινότητα να αναζητά πιο αποτελεσματικές θεραπευτικές παρεμβάσεις.

View this post on Instagram

A post shared by The ALS Association (@als)

Στις περισσότερες περιπτώσεις η αιτία παραμένει άγνωστη. Ένα μικρό ποσοστό σχετίζεται με κληρονομικές γενετικές μεταλλάξεις. Η νόσος εμφανίζεται συχνότερα σε άτομα ηλικίας 55 έως 75 ετών, ωστόσο μπορεί να διαγνωστεί και σε νεότερες ηλικίες.

Ο οργανισμός ALS Association αποχαιρέτισε τον ηθοποιό επισημαίνοντας ότι στους τελευταίους μήνες της ζωής του δεν αγωνίστηκε μόνο για τον εαυτό του, αλλά και για όλους όσοι ζουν με τη νόσο και τις οικογένειές τους. Η δημόσια στάση του υπενθύμισε ότι η ενημέρωση και η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων παραμένουν κρίσιμες.

Η ALS μπορεί να ξεκινά με σημάδια που μοιάζουν ασήμαντα. Ωστόσο, η έγκαιρη αξιολόγηση από ειδικό ιατρό είναι καθοριστική όταν η μυϊκή αδυναμία επιμένει ή επιδεινώνεται. Σε μια εποχή όπου η ιατρική έρευνα προχωρά με ταχείς ρυθμούς, η γνώση και η ευαισθητοποίηση αποτελούν τα πρώτα και πιο ουσιαστικά βήματα.