Μια εικόνα του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου να χρησιμοποιεί κινητό τηλέφωνο με την κάμερα καλυμμένη με ταινία έχει προκαλέσει έντονη περιέργεια και πλήθος ερωτημάτων.

Η πρακτική αυτή, που για πολλούς θεωρείται ένδειξη υπερβολικής καχυποψίας, έρχεται να υπενθυμίσει ότι οι κάμερες των smartphones μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να χακαριστούν και να χρησιμοποιηθούν για κατασκοπεία.

Το ερώτημα που κυριαρχεί είναι απλό αλλά ανησυχητικό: αν ο πρωθυπουργός του Ισραήλ –μιας χώρας με προηγμένες δυνατότητες κυβερνοασφάλειας και πρόσβαση σε κρίσιμο λογισμικό αντικατασκοπείας– αισθάνεται την ανάγκη να καλύπτει την κάμερα του κινητού του, πόσο ασφαλείς μπορούν να νιώθουν οι απλοί πολίτες;

Το Ισραήλ και η «βαριά» κληρονομιά στον κυβερνοχώρο

Το Ισραήλ είναι διεθνώς γνωστό για τις επιδόσεις του στον τομέα της κυβερνοασφάλειας. Από επιχειρήσεις σαμποτάζ που αποδίδονται στη Μοσάντ, όπως παγιδευμένες συσκευές επικοινωνίας της Χεζμπολάχ, μέχρι χακαρισμένα walkie-talkie, κινητά τηλέφωνα και προηγμένα spyware, η χώρα διαθέτει ένα από τα πιο εξελιγμένα οικοσυστήματα κυβερνοεπιχειρήσεων παγκοσμίως.

Εμβληματικό παράδειγμα αποτελεί το spyware Pegasus, το οποίο έχει τη δυνατότητα να παρακολουθεί εξ αποστάσεως σχεδόν οποιοδήποτε smartphone, χωρίς καν ο χρήστης να αντιλαμβάνεται την παραβίαση. Παρ’ όλα αυτά, ο ίδιος ο πρωθυπουργός φαίνεται να μην εμπιστεύεται πλήρως ούτε τη φυσική ασφάλεια της συσκευής του.

Γιατί καλύπτει την κάμερα ο Νετανιάχου;

Οι πρόσφατες φωτογραφίες της καλυμμένης κάμερας στο κινητό του Νετανιάχου πυροδότησαν συζητήσεις στα social media και στα διεθνή ΜΜΕ. Αν ένας ηγέτης που προστατεύεται από τη Σιν Μπετ, τη Μοσάντ και μηχανισμούς αντικατασκοπείας στρατιωτικού επιπέδου θεωρεί πιθανό να παραβιαστεί η συσκευή του, τότε ποια είναι η πραγματική εικόνα για τον μέσο χρήστη;

Χαρακτητική ήταν η ανάρτηση χρήστη στο διαδίκτυο, ο οποίος έγραψε:
«Αν κάποιος σαν τον Νετανιάχου, περιτριγυρισμένος από υπηρεσίες αντικατασκοπείας στρατιωτικής κλίμακας, κυκλοφορεί με καλυμμένη κάμερα στο κινητό του, τι σας κάνει να πιστεύετε ότι τα δικά σας τηλέφωνα είναι ασφαλή;»

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο επενδυτής και influencer Μάριο Ναουφάλ αναρωτήθηκε δημόσια γιατί ο Ισραηλινός πρωθυπουργός αισθάνεται την ανάγκη να προχωρήσει σε αυτή την κίνηση, υπενθυμίζοντας ότι μόνο το 2025 η Εθνική Διεύθυνση Κυβερνοχώρου του Ισραήλ διαχειρίστηκε περισσότερα από 26.000 περιστατικά κυβερνοεπιθέσεων.

Τι είναι το camfecting και γιατί θεωρείται απειλή

Το camfecting είναι μια μορφή κυβερνοεπίθεσης κατά την οποία οι χάκερ αποκτούν απομακρυσμένη πρόσβαση στην κάμερα μιας συσκευής –είτε πρόκειται για webcam υπολογιστή είτε για κάμερα κινητού τηλεφώνου– χωρίς τη γνώση ή τη συγκατάθεση του χρήστη. Στόχος είναι η μυστική παρακολούθηση και η καταγραφή εικόνας, βίντεο ή ήχου, με σκοπούς όπως η κατασκοπεία, ο εκβιασμός ή η παράνομη συλλογή πληροφοριών.

Η επίθεση πραγματοποιείται συνήθως μέσω κακόβουλου λογισμικού, όπως Trojans που «μεταμφιέζονται» σε νόμιμες εφαρμογές, συνημμένα email ή φαινομενικά ακίνδυνες λήψεις. Μόλις εγκατασταθεί το κακόβουλο λογισμικό, μπορεί να ενεργοποιήσει σιωπηλά την κάμερα, ακόμη και παρακάμπτοντας τις ενδείξεις που ενημερώνουν τον χρήστη ότι η κάμερα βρίσκεται σε λειτουργία.

Netanyahu's mobile phone camera covered with tape pic.twitter.com/Rvp2x4TKTF

— Globe Observer (@_GlobeObserver) January 26, 2026

Τι λένε οι ειδικοί της κυβερνοασφάλειας

Σύμφωνα με την εταιρεία κυβερνοασφάλειας Norton, «το camfecting συμβαίνει όταν οι κυβερνοεγκληματίες αποκτούν πρόσβαση στην κάμερα μιας συσκευής χωρίς τη γνώση ή τη συγκατάθεση του χρήστη», ενώ επισημαίνει ότι «οι επιθέσεις πραγματοποιούνται κυρίως μέσω κακόβουλου λογισμικού, και ειδικά μέσω Trojans Απομακρυσμένης Πρόσβασης (RAT)».

Το φαινόμενο άρχισε να απασχολεί σοβαρά τις αρχές και τις εταιρείες ασφαλείας τη δεκαετία του 2010, όταν οι φορητοί υπολογιστές και τα smartphones απέκτησαν ενσωματωμένες κάμερες ως στάνταρ χαρακτηριστικό. Σήμερα, με τις συσκευές να βρίσκονται σχεδόν μόνιμα δίπλα μας, η απλή κίνηση της κάλυψης της κάμερας επανέρχεται ως ένα χαμηλής τεχνολογίας αλλά αποτελεσματικό μέτρο αυτοπροστασίας.