Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι πρωτάρης στις συγκρούσεις με τα μέσα ενημέρωσης. Αυτή τη φορά, όμως, ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ προχωρά ένα βήμα παραπέρα, αφήνοντας να εννοηθεί ότι ορισμένα τηλεοπτικά δίκτυα ενδέχεται να χάσουν την άδειά τους.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες έχει ξεσπάσει θύελλα αντιδράσεων, θέτοντας στο επίκεντρο το ζήτημα της ελευθερίας του λόγου και της πολιτικής πίεσης στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης.

Η διαμάχη ξεκίνησε με τον αμερικανό παρουσιαστή Τζίμι Κίμελ και την αναστολή της εκπομπής του «Jimmy Kimmel Live!» από το δίκτυο ABC, μετά από πιέσεις που φέρεται να ασκήθηκαν από την κυβέρνηση. Οι εξελίξεις αυτές έχουν πυροδοτήσει έναν εθνικό διάλογο, με τον Ντόναλντ Τραμπ να απειλεί ανοιχτά με ανάκληση τηλεοπτικών αδειών.

Το χρονικό της διαμάχης

Η κρίση ξεκίνησε μετά τη δολοφονία του Τσάρλι Κερκ, ενός 31χρονου συντηρητικού ακτιβιστή, στην Γιούτα. Ενώ οι τοπικοί αξιωματούχοι χαρακτήρισαν τον 22χρονο δράστη ως άτομο που «ήταν ενταγμένος σε ιδεολογία της αριστεράς», ο Τζίμι Κίμελ είχε σχολιάσει στην εκπομπή του πως η «συμμορία του MAGA» προσπαθεί να αποσυνδέσει τον δολοφόνο από τον χώρο τους. Ο Κίμελ είχε επίσης παρομοιάσει την αντίδραση του Τραμπ στον θάνατο του πολιτικού του συμμάχου με το πώς ένα τετράχρονο παιδί θρηνεί ένα… χρυσόψαρο.

Η απειλή του Τραμπ και ο FCC

Μιλώντας σε δημοσιογράφους από το προεδρικό αεροσκάφος Air Force One, ο Ντόναλντ Τραμπ έριξε λάδι στη φωτιά, δηλώνοντας ότι τα τηλεοπτικά δίκτυα που είναι εναντίον του «ίσως» πρέπει να χάσουν τις άδειές τους. Ειδικότερα, ανέφερε: «Διάβασα κάπου ότι το 97% των ειδήσεων ήταν αρνητικό για εμένα και παρόλα αυτά κέρδισα, και μάλιστα εύκολα, σε όλες τις κρίσιμες πολιτείες». Και συνέχισε: «Όλα τα δίκτυα μου δίνουν μόνο κακή δημοσιότητα. Κι όμως έχουν άδεια λειτουργίας. Ίσως αυτή η άδεια θα έπρεπε να αφαιρεθεί».

Ο ίδιος τόνισε ότι η τελική απόφαση για κάτι τέτοιο «ανήκει στον Μπρένταν Καρ», πρόεδρο της Ομοσπονδιακής Επιτροπής Επικοινωνιών (FCC), τον οποίο ο Τραμπ είχε διορίσει κατά τη διάρκεια της θητείας του. Ο Καρ, από την πλευρά του, επιτέθηκε και στον Κίμελ, χαρακτηρίζοντας τη συμπεριφορά του «ακραία» και υπαινίχθηκε ότι το δίκτυο ABC κινδυνεύει με κυρώσεις. «Τα δίκτυα θα πρέπει να λογοδοτούν στο κοινό συμφέρον», δήλωσε. «Κι αν δεν τους αρέσει αυτή η απλή λύση, μπορούν να επιστρέψουν την άδεια τους στην FCC».

Κυβερνητική πίεση, αντιδράσεις και πολιτικές προεκτάσεις

Η αναστολή της εκπομπής του Κίμελ συνέπεσε με την ανακοίνωση του Nexstar Media, ενός από τους μεγαλύτερους ιδιοκτήτες τοπικών τηλεοπτικών σταθμών στις ΗΠΑ, ότι δεν θα μεταδίδει την εκπομπή, θεωρώντας τα σχόλια του παρουσιαστή «προσβλητικά και απερίσκεπτα». Ο πρόεδρος του FCC, Μπρένταν Καρ, επαίνεσε δημόσια την κίνηση της Nexstar, η οποία αυτή την περίοδο επιδιώκει έγκριση για τη συγχώνευσή της με άλλη εταιρεία, γεγονός που πολλοί ερμηνεύουν ως σύγκρουση συμφερόντων.

Οι αντιδράσεις για το περιστατικό ήταν άμεσες και δριμείες. Ο παρουσιαστής Στίβεν Κόλμπερτ, σε ανύποπτο χρόνο, δήλωσε: «Αυτό είναι κατάφωρη λογοκρισία. Με έναν αυτόκλητο ηγέτη, δεν πρέπει να του παραχωρείς ούτε εκατοστό». Παράλληλα, ο πρώην πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα κατηγόρησε την κυβέρνηση Τραμπ ότι έχει πάει τη «λογοκρισία και την ακύρωση πολιτισμικού χαρακτήρα (cancel culture) σε ένα νέο και επικίνδυνο επίπεδο».

Ο Τζον Στιούαρτ, σε μια σπάνια εμφάνιση, σχολίασε σαρκαστικά τον περιορισμό της ελευθερίας του λόγου στις ΗΠΑ, αυτοαποκαλούμενος «πατριωτικά υπάκουος οικοδεσπότης».

Σε άλλη εκπομπή του, φιλοξένησε τη δημοσιογράφο και Νομπελίστρια Μαρία Ρέσσα, η οποία τόνισε: «Αν οι Αμερικανοί δεν προστατέψουν ενεργά τα δικαιώματά τους, θα τα χάσουν – και τότε η ανάκτησή τους θα είναι πολύ δυσκολότερη».

Η διαμάχη συνεχίζεται, με τους νομικούς να υπενθυμίζουν ότι η Πρώτη Τροπολογία του αμερικανικού Συντάγματος προστατεύει την ελευθερία του λόγου. Ωστόσο, πρώην συνεργάτες του Κίμελ μιλούν για κλίμα φόβου στο παρασκήνιο. «Είναι τραγικό να βλέπεις τον κίνδυνο να χάσουν άνθρωποι τις δουλειές τους», είπε πρώην σεναριογράφος της εκπομπής. «Δεν γνωρίζουμε ακριβώς τι συμβαίνει. Όλα γίνονται πίσω από κλειστές πόρτες».