Κατάσταση έκτακτης ανάγκης για την ευλογιά των πιθήκων κήρυξε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, για δεύτερη φορά μέσα σε δύο χρόνια.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) συγκάλεσε συνεδρίαση της επιτροπής του για την αντιμετώπιση κρίσεων δημόσιας υγείας, αφιερωμένη στην mpox, σήμερα Τετάρτη 14 Αυγούστου καθώς η νόσος συνεχίζει να εξαπλώνεται σε χώρες της Αφρικής.

«Συγκλήθηκε η πρώτη συνεδρίαση το 2024 της επιτροπής αντιμετώπισης εκτάκτων καταστάσεων από τον γενικό διευθυντή του ΠΟΥ (...) όσον αφορά την αναζωπύρωση της mpox», ανέφερε ο οργανισμός σε ενημερωτικό σημείωμά του. Οι συνεδριάσεις της επιτροπής αυτής γενικά γίνονται κεκλεισμένων των θυρών.

Η κατάσταση υγειονομικής έκτακτης ανάγκης διεθνούς εμβέλειας είναι το υψηλότερο επίπεδο συναγερμού που μπορεί να κηρύξει ο ΠΟΥ. Το πράττει ο γενικός διευθυντής του, κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας επιτροπής.

Πώς μεταδίδει η ευλογιά των πιθήκων

Η νόσος, παλιότερα γνωστή με την ονομασία ευλογιά των πιθήκων, είναι ιογενής, μεταδίδεται από ζώα στον άνθρωπο και μπορεί επίσης να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο, σε περίπτωση στενής σωματικής επαφής με πρόσωπο που είναι φορέας.

Νέο στέλεχος του ιού που προκαλεί την mpox, που βαφτίστηκε «clade 1b» («παραλλαγή 1β») εντοπίστηκε τον Σεπτέμβριο του 2023 στη ΛΔ Κονγκό, κατόπιν σε γειτονικές χώρες, εγείροντας ανησυχία για την εξάπλωσή του. Σύμφωνα με τον επικεφαλής του ΠΟΥ, η παραλλαγή 1β «προκαλεί πιο σοβαρή νόσηση από την παραλλαγή 2».

Η ΛΔ Κονγκό είναι η χώρα που πλήττεται περισσότερο: ως την 3η Αυγούστου, είχαν καταγραφεί 14.479 επιβεβαιωμένα ή ύποπτα κρούσματα και 455 θάνατοι - με βάση αυτούς τους αριθμούς, η ασθένεια έχει θνητότητα περί το 3% - , σύμφωνα με την υπηρεσία δημόσιας υγείας της Αφρικανικής Ένωσης.

Η mpox - που εντοπίστηκε για πρώτη φορά σε άνθρωπο το 1970 στο τότε Ζαΐρ, τη σημερινή ΛΔ Κονγκό - έχει βασικό σύμπτωμα την εμφάνιση εξανθημάτων στα γεννητικά όργανα ή στο στόμα, ενώ μπορεί να συνοδεύεται επίσης από υψηλό πυρετό, κεφαλαλγία, μυαλγία, λεμφαδενοπάθεια κ.λπ..

Η παραλλαγή του ιού που προκαλεί τη νόσο το τρέχον διάστημα αποτελεί μετάλλαξη. Μέχρι σήμερα, η εξάπλωσή της περιορίζεται σε χώρες της δυτικής και της κεντρικής Αφρικής, με τους ασθενείς γενικά να μολύνονται από ζώα-φορείς του ιού.

Το 2022 παγκόσμια επιδημία της παραλλαγής 2 εξαπλώθηκε σε περίπου εκατό χώρες όπου η νόσος δεν είναι ενδημική, κυρίως σε ομοφυλόφιλους και αμφιφυλόφιλους άνδρες.

Ο ΠΟΥ είχε κηρύξει το μέγιστο επίπεδο συναγερμού τον Ιούλιο του 2022, εξαιτίας της έξαρσης των κρουσμάτων σε διεθνές επίπεδο· προχώρησε στην άρση του έναν χρόνο αργότερα, τον Μάιο του 2023. Η επιδημία είχε απολογισμό περίπου 140 νεκρούς επί συνόλου 90.000 κρουσμάτων.