E-Daily Τα Νέα της ημέρας και ότι σου κάνει κλικ!
LOL Feed OMG Feed Retro Feed A-List Feed LGBTQI+ Feed
E-Daily

Σήμερα έμαθα: Τι και πόσο σημαντικό είναι το φαινόμενο «placebo»;

Η προέλευση της λέξης εξηγεί τη μετέπειτα χρήση της

Γράφει ο ΠΕΤΡΟΣ ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ Δημοσίευση 17/11/2023 | 03:00

Σήμερα έμαθα: Τι και πόσο σημαντικό είναι το φαινόμενο «placebo»;
Photo by Michał Parzuchowski on Unsplash

Πίσω στον 130 αιώνα, ο όρος «placebo» δεν θύμιζε σε τίποτα κλινικές δοκιμές, χάπια από ζάχαρη ή οτιδήποτε που είχε σχέση με την ιατρική. Αντίθετα αν ήσουν Χριστιανός Καθολικός, θα σε έκανε να σκέφτεσαι τον Θεό και τον θάνατο.

Το λεξικό Merriam – Webster εξηγεί πως το placebo στα λατινικά σημαίνει «θα ικανοποιήσω», ενώ το λεξικό της Οξφόρδης αναφέρει ότι είναι η πρώτη λέξη της λειτουργίας των Ρωμαιοκαθολικών για τη μνήμη των νεκρών («Office of the Dead»). Λίγο καιρό αργότερα, οι πιστοί άρχισαν να χρησιμοποιούν τη λέξη placebo αναφερόμενοι σε ολόκληρη τη λειτουργία.

Τον επόμενο αιώνα οι αγγλόφωνοι έδωσαν έναν δευτερεύοντα ορισμό στο placebo, που απηχούσε στην κυριολεκτική λατινική έννοιά του. Αν λέγατε λοιπόν ότι κάποιος τραγουδούσε, έφτιαχνε ή έπαιζε placebo, υπονοούσατε ότι κολάκευε κάποιον με συκοφαντικό ή δουλοπρεπή τρόπο.

Θα μπορούσατε βέβαια να αποκαλέσετε και τον ίδιο τον άνθρωπο placebo, το οποίο σήμαινε «κόλακας, συκοφάντης ή παράσιτο». Ο Geoffrey Chaucer, στην πρώτη χρήση της λέξης με αυτή τη σημασία, ονόμασε έναν χαρακτήρα Placebo στην ιστορία του «The Merchant’s Tale». Ο Placebo ξοδεύει πολύ χρόνο λέγοντας στον αδερφό του ακριβώς αυτό που ήθελε να ακούσει, ενώ ο τρίτος αδελφός του έδινε πολύ καλύτερες συμβουλές.

Είναι λογικό από εκεί και έπειτα, η λέξη placebo, που ουσιαστικά σήμαινε μια κολακεία που κάνει κάποιον να νιώσει καλά ακόμα και αν δεν είναι αλήθεια απαραίτητα, να χρησιμοποιηθεί αργότερα στην ιατρική, ορίζοντας οποιοδήποτε φάρμακο ή θεραπεία που προοριζόταν να κάνει κάποιον να αισθάνεται καλά, ακόμα κι αν τεχνικά δεν είχε ιατρική ισχύ. Αλλά δεν είχε την ίδια σημασία μέχρι τον 18ο αιώνα.

Η πλήρης φράση «φαινόμενο placebo» δεν είχε κοινή χρήση μέχρι τις αρχές του 1900. Ο 20ός αιώνας είδε επίσης τη γέννηση του κακού δίδυμου αδελφού του placebo, του nocebo (λατινικά σημαίνει «θα βλάψω»), το οποίο περιγράφει μια ιατρικά άχρηστη ή κενή θεραπεία που προκαλεί κατά κάποιον τρόπο έναν ασθενή να αισθάνεται χειρότερα. Το nocebo δεν έχει ακριβώς το ίδιο αποτέλεσμα με το placebo, όπως γίνεται αντιληπτό.

Όσο για το πώς λειτουργεί το «φαινόμενο placebo»; Αυτό παραμένει κάτι σαν επιστημονικό μυστήριο.

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Maria Callas Museum

Εισιτήρια 30.10.2023
MARIA CALLAS MUSEUMαπό 27/10 έως 29/023

To πάρκο της Επιστήμης

Εισιτήρια 17.02.2023
ΚΕΝΤΡΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣαπό 18/02 έως 19/028

Μονοήμερη εκδρομή Μυκήνες ‑ Ναύπλιο

Εισιτήρια 27.01.2023
METRO ΣΤΑΘΜΟΣ ΛΑΡΙΣΗΣ05/03

Μονοήμερη εκδρομή στο Γαλαξίδι

Εισιτήρια 03.01.2023
METRO ΣΤΑΘΜΟΣ ΛΑΡΙΣΗΣ27/02

Μονοήμερη εκδρομή στη Πάτρα για το Πατρινό Καρναβάλι

Εισιτήρια 03.01.2023
METRO ΣΤΑΘΜΟΣ ΛΑΡΙΣΗΣ26/02

Mονοήμερη εκδρομή Χελμός ‑ Καλάβρυτα

Εισιτήρια 12.12.2022
METRO ΣΤΑΘΜΟΣ ΛΑΡΙΣΗΣ29/01

Mονοήμερη εκδρομή Παρνασσός ‑ Αγόριανη

Εισιτήρια 12.12.2022
METRO ΣΤΑΘΜΟΣ ΛΑΡΙΣΗΣ22/01

Χριστουγεννιάτικα εκπαιδευτικά προγράμματα

Εισιτήρια 02.12.2022
ΚΕΝΤΡΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣαπό 26/12 έως 08/01

Μονοήμερη εκδρομή στη Στενή Ευβοίας

Εισιτήρια 02.12.2022
METRO ΣΤΑΘΜΟΣ ΛΑΡΙΣΗΣ15/01

COMBO Brice Marden ‑ Μόνιμες εκθέσεις

Εισιτήρια 19.07.2022
ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΥΚΛΑΔΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣαπό 20/05 έως 29/08

Brice Marden και Ελληνική Αρχαιότητα

Εισιτήρια 19.07.2022
ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΥΚΛΑΔΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣαπό 20/05 έως 29/08