Το εργο Salvator Mundi είναι ένας πίνακας που αποδίδεται εν όλω ή εν μέρει στον Ιταλό καλλιτέχνη της Υψηλής Αναγέννησης Λεονάρντο ντα Βίντσι, που χρονολογείται στον περ. 1499–1510.

Ο πίνακας που αποδίδεται στον Λεονάρντο ντα Βίντσι ολοκληρώθηκε περίπου το 1500. Έγινε το πιο ακριβό έργο τέχνης που πουλήθηκε ποτέ όταν δημοπρατήθηκε στον οίκο Christie's της Νέας Υόρκης, στις 15 Νοεμβρίου 2017, για 450,3 εκατομμύρια δολάρια.

Το άνευ προηγουμένου ποσό για έναν αποκατεστημένο πίνακα έκανε το εργο Salvator Mundi, αναμφισβήτητα, τον πιο αμφιλεγόμενο πίνακα του 21ου αιώνα.

Ο πίνακας απεικονίζει τον Χριστό ως τον Σωτήρα του Κόσμου. Εμφανίζεται με αναγεννησιακό φόρεμα, με δύο δάχτυλα τεντωμένα καθώς ευλογεί. Στο αριστερό του χέρι, κρατά μια κρυστάλλινη σφαίρα, η οποία αντιπροσωπεύει την κρυστάλλινη σφαίρα των ουρανών, παραπέμποντας στον ρόλο του ως κύριος του σύμπαντος.

Όταν δύο αντιπρόσωποι της Νέας Υόρκης αγόρασαν το Salvator Mundi το 2005 σε μια μικρή δημοπρασία στη Νέα Ορλεάνη, ήταν σε κακή κατάσταση. Το κομμάτι είχε αποκατασταθεί ανεπαρκώς και είχε βαφτεί υπερβολικά και λάθος. Επιπλέον, το ξύλινο στήριγμά του είχε προσβληθεί από σκουλήκια!

Οι έμποροι πήγαν το έργο στη διάσημη συντηρήτρια τέχνης Dianne Modestini, η οποία επέβλεψε την ανακατασκευή του και στη συνέχεια αφαίρεσε την επικάλυψη και συμπλήρωσε τα μέρη που έλειπαν. Ωστόσο, παρά τις επίπονες προσπάθειες της Modestini, ο πίνακας εξακολουθεί να φαίνεται μάλλον περίεργος!

Το πρόσωπο του Χριστού, το επίκεντρο του κομματιού, παραμένει απόκοσμο και τα χαρακτηριστικά του φαίνονται αδύναμα. Ο πίνακας σίγουρα δεν εμπνέει τον ίδιο στοχασμό ή θαυμασμό που εμπνέουν τα άλλα έργα του Λεονάρντο.

"Eίναι σχεδόν αδύνατο να ανακαλύφθηκε ένας αυθεντικός πίνακας του Λεονάρντο που να μην τον ξέρουμε"

Ενώ πολλοί κριτικοί παρατήρησαν αργότερα ότι το Salvator Mundi έχει ενδιαφέρον αμφέβαλαν ότι το έργο ήταν εξ ολοκλήρου του Λεονάρντο.

Άλλοι, συμπεριλαμβανομένου του Michael Daley, διευθυντή του ArtWatch UK, παρατήρησαν τη μη πειστική αναπαράσταση της γυάλινης σφαίρας στο χέρι του Ιησού. Αν ήταν κατασκευασμένο από συμπαγές γυαλί, η υδρόγειος θα είχε παραμορφώσει την άποψη του κατόχου της.

Ο καλλιτέχνης, ο οποίος είναι πολύ γνωστός για τις εκτεταμένες επιστημονικές του μελέτες, θα γνώριζε αυτό το είδος οπτικού φαινομένου. Ο Νίκολας Πένι, διευθυντής της Εθνικής Πινακοθήκης στο Λονδίνο, εκτίμησε πως «Eίναι σχεδόν αδύνατο να ανακαλύφθηκε ένας αυθεντικός πίνακας του Λεονάρντο που να μην τον ξέρουμε. Μόνο 20 πίνακές του επιβιώνουν μέχρι σήμερα, οι άλλοι ξέρουμε πως έχουν χαθεί ή καταστραφεί. Είναι εξαιρετικά δύσκολο να εμφανιστεί κάποιος πίνακας από το πουθενά με τέτοιο τρόπο»

Ο Christie's, ο οίκος δημοπρασιών που διαχειρίστηκε την πώληση ρεκόρ, απέρριψε τις επικρίσεις. Ισχυρίστηκε ότι υπήρχε «ευρεία συναίνεση» μεταξύ των μελετητών ότι το έργο ήταν του Λεονάρντο.