Τοπικά lockdowns αντί για λουκέτο παντού και συνεχή τεστ αντισωμάτων: η τακτική που ακολουθεί η τοπική κυβέρνηση της Μαδρίτης για τη διαχείριση της πανδημίας φαίνεται να αποδίδει, παρά τις αρχικές επικρίσεις.

Tο περίφημο πάρκο Ρετίρο στο κέντρο της Μαδρίτης σφύζει από ζωή. Πεζοί και δρομείς διασχίζουν τις πρασιές. Κάποιοι απολαμβάνουν τον φθινοπωρινό ήλιο πίνοντας μπύρα ή horchata, γάλα αμυγδάλου, ένα ακόμη αγαπημένο δροσιστικό ποτό των Μαδριλένων. Πολλοί δεν βρίσκουν καν τραπέζι, λόγω της πολυκοσμίας. Ενώ σε άλλες μεγάλες πόλεις της Ισπανίας και της Ευρώπης καφέ, εστιατόρια και μπαρ παραμένουν ερμητικά κλειστά λόγω πανδημίας, στη Μαδρίτη η κίνηση συνεχίζεται μέχρι τα μεσάνυχτα.

Αυτό που προκαλεί έκπληξη είναι ότι στην ισπανική πρωτεύουσα, μέχρι πρότινος επίκεντρο της πανδημίας διεθνώς, ο αριθμός των κρουσμάτων μειώνεται και άλλα επιδημιολογικά στοιχεία βελτιώνονται σταθερά τις τελευταίες εβδομάδες. Στα τέλη Σεπτεμβρίου, όταν σε άλλες περιοχές της Ευρώπης η πανδημία δεν ενέπνεε ακόμη ιδιαίτερη ανησυχία, η περιφέρεια της Μαδρίτης κατέγραφε 813 κρούσματα ανά 100.000 κατοίκους. Ο αριθμός αυτός έχει πέσει στα 152 κρούσματα ανά 100.000 κατοίκους. Αν δούμε όλες τις αποκαλούμενες "αυτόνομες κοινότητες" τις Ισπανίας (δηλαδή τις περιφέρειες με ευρύτατες αρμοδιότητες αυτοδιοίκησης) θα διαπιστώσουμε ότι μόνο τα νησιά (Κανάριες και Βαλεαρίδες νήσοι), καθώς και οι περιοχές της Γαλικίας και της Βαλένθια καταγράφουν καλύτερα στοιχεία. Ακόμα και στη Γερμανία βλέπουμε ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία του κρατικού Ινστιτούτου Ρόμπερτ Κοχ, πολλά από τα ομόσπονδα κρατίδια- μεταξύ αυτών το Βερολίνο, η Βαυαρία και η Βρέμη- παρουσιάζουν πλέον χειρότερη επιδημιολογική εικόνα.

Κορωνοϊός: Τι κάνει σωστά η Μαδρίτη

Η εφημερίδα El Mundo και άλλα ισπανικά μέσα ενημέρωσης κάνουν λόγο για το «θαύμα της Μαδρίτης». Οι ειδικοί προβληματίζονται, αλλά δεν βρίσκουν εξήγηση. Τι είναι αυτό που κάνει σωστά η Μαδρίτη, δίνοντας ίσως το παράδειγμα και σε άλλους; «Αυτή είναι η ερώτηση του ενός εκατομμυρίου ευρώ», λέει στην El Mundo ο επιδημιολόγος Χοσέ Χονάι Οχέδα, επισημαίνοντας ότι ακόμη «είναι πολύ νωρίς» για να έχουμε μία αξιόπιστη εξήγηση. Ωστόσο, τόσο ο ίδιος όσο και κάποιοι συνάδελφοί του, απαντούν με μία υπόθεση εργασίας στο ερώτημα «ποιο μπορεί να είναι το μυστικό της επιτυχίας»: τα τεστ ανίχνευσης αντισωμάτων. Στα τέλη Σεπτεμβρίου οι ισπανικές αρχές αγόρασαν πέντε εκατομμύρια από αυτά τα τεστ και άρχισαν να τα εφαρμόζουν στις πιο «προβληματικές» από επιδημιολογικής απόψεως συνοικίες της Μαδρίτης. «Ήταν μία σωστή απόφαση, γιατί μας έδωσε τη δυνατότητα να εντοπίζουμε κρούσματα πιο γρήγορα, με τρόπο απλό και οικονομικό, ώστε όσοι έχουν προσβληθεί από τον ιό να απομονωθούν εγκαίρως», λέει ο Μιχέλ Άνχελ Ρόγιο, εκπρόσωπος του ισπανικού συνδέσμου επιδημιολόγων. Βέβαια τα τεστ ανίχνευσης αντισωμάτων θεωρούνται λιγότερο ευαίσθητα από την καθιερωμένη μοριακή μέθοδο (PCR). Ωστόσο, παρατηρεί ο Οχέδα, «ελάχιστα θετικά κρούσματα είναι αυτά που δεν ανιχνεύονται».

Άλλες περιφέρειες της Ισπανίας, οι οποίες δεν καταφέρνουν να ελέγξουν τον κορωνοϊό παρά τα θεωρητικά αυστηρότερα μέτρα τους, παρατηρούν τις εξελίξεις στη Μαδρίτη με ένα μίγμα φθόνου και δυσπιστίας. Αμφιβολίες εκφράζουν ιδιαίτερα οι Καταλανοί, που φιλοδοξούν να ανταγωνιστούν τους Μαδριλένους στα πάντα, από το ποδόσφαιρο μέχρι την οικονομία. «Δεν συμμεριζόμαστε την αισιοδοξία της Μαδρίτης, είναι σαφές ότι εκεί επικρατεί μπλακ άουτ ως προς την ορθή πληροφόρηση», δηλώνει απερίφραστα ο Καταλανός υπουργός Υγείας Μαρκ Ράμεντολ. Στην ίδια την Καταλονία εστιατόρια, μπαρ, κινηματογράφοι και θέατρα παραμένουν κλειστά μέχρι τις 23 Νοεμβρίου. Κάθε τόσο ανανεώνεται η σχετική οδηγία, που είχε εκδοθεί για πρώτη φορά στις 16 Οκτωβρίου. Επιπλέον, η Καταλονία έχει απομονωθεί από την υπόλοιπη Ισπανία, ενώ έχει επιβάλει και νυχτερινή απαγόρευση της κυκλοφορίας.

Αλλά τι ακριβώς εννοεί ο Ράμεντολ; Δίνει ψευδή στοιχεία για τη Μαδρίτη η κυβέρνηση της Ισπανίας; Κάποιοι ειδικοί δεν απορρίπτουν το ενδεχόμενο να παρουσιάζονται κατά τόπους προβλήματα ή ολιγωρίες στην καταγραφή των στοιχείων, αλλά, όπως επισημαίνουν, «την κατάσταση στα νοσοκομεία κανείς δεν μπορεί να την ωραιοποιήσει». Και εκεί καταγράφεται βελτίωση, καθώς στις αρχές Οκτωβρίου οι εισαγωγές ασθενών για κορωνοϊό στην ισπανική πρωτεύουσα έφταναν τις 2.500 ημερησίως, ενώ την περασμένη Πέμπτη ήταν μόλις 238, μάλιστα την ίδια μέρα πήραν εξιτήριο από το νοσοκομείο 316 άτομα. «Η πραγματικότητα είναι ότι έχουν μειωθεί οι εισαγωγές ασθενών για Covid-19», επιβεβαιώνει ο Σαούλ Άρες, επικεφαλής του τμήματος Βιοτεχνολογίας στο Ανώτατο Συμβούλιο Επιστημονικής Έρευνας της Ισπανίας (CSIC).

Lockdown «τοπικής εμβέλειας»

Υπάρχει μία βασική διαφορά στην πρακτική που ακολουθούν οι τοπικές αρχές στη Μαδρίτη σε σχέση με την υπόλοιπη χώρα: μόλις αυξάνονται τα κρούσματα σε μία συνοικία δεν επιβάλλουν λόκνταουν σε ολόκληρη την πόλη, αλλά μόνο στη συγκεκριμένη περιοχή που αντιμετωπίζει πρόβλημα. Εκεί κλείνουν δημόσια πάρκα και παιδικές χαρές, ενώ επιβάλλεται απαγόρευση κυκλοφορίας από τις δέκα το βράδυ. Φαίνεται ότι η τακτική αυτή αποδίδει. Την περασμένη Παρασκευή οι αρχές «ξεκλείδωσαν» τις δέκα από τις συνολικά 32 προβληματικές περιοχές της ισπανικής πρωτεύουσας, καθώς τα επιδημιολογικά στοιχεία είχαν παρουσιάσει αισθητή βελτίωση τις προηγούμενες 14 μέρες.

Στη βελτίωση της επιδημιολογικής εικόνας συμβάλλει βέβαια και ο ...φόβος, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί και τα μέσα ενημέρωσης. «Αλήθεια είναι αυτό, κι εμείς στην οικογένειά μας προσπαθούμε να φοράμε σχεδόν πάντα τη μάσκα και να τηρούμε τις απαραίτητες αποστάσεις», λέει ο 76χρονος συνταξιούχος Κάρλος, απολαμβάνοντας ένα ποτήρι κόκκινο κρασί με τη σύζυγό του Λούρντες, 77 ετών, στο αγαπημένο τους στέκι, όπου βέβαια κάθονται έξω.

Από την περιφρόνηση στην καταξίωση

Με το «θαύμα της Μαδρίτης» δηλώνουν ευχαριστημένοι οι πάντες και ακόμη περισσότερο η Ιζαμπέλ Ντίαζ Αγιούζο. Για πολλούς μήνες η 42χρονη επικεφαλής της τοπικής κυβέρνησης στην περιφέρεια της Μαδρίτης είχε δεχθεί επικρίσεις για τη διαχείριση της πανδημίας από συναδέλφους σε άλλες περιφέρειες της Ισπανίας, αλλά και από την κεντρική κυβέρνηση. Την κατηγορούσαν για αδράνεια. Πολλά μέσα ενημέρωσης προεξοφλούσαν τον «πολιτικό θάνατο» της πρώην δημοσιογράφου. Ξαφνικά η Αγιούζο αναδεικνύεται σε ανερχόμενο αστέρα της πολιτικής, ακόμη και σε μελλοντική υποψηφιότητα για τη ηγεσία του συντηρητικού Λαϊκού Κόμματος (PP), γιατί «έχει κότσια», σύμφωνα με το εγκώμιο της Εμίλια Λαντελούκα στην εφημερίδα El Mundo. «Καλά που την έχουμε κι αυτήν...» αναφωνεί ο σχολιαστής Πάμπλο Μότος στην ισπανική τηλεόραση.